Дьон | Страница 10 | EXO-YKT

Дьон | 27.03.2025 | 10:00

Куприян Михайлов: «Искусствоҕа турукка киирии сэрэхтээх...»

Бүгүҥҥү сэргэх сэһэннээх ыалдьыппыт – ССРС култууратын туйгуна, СӨ норуодунай артыыһа, СӨ үтүөлээх артыыһа, «Гражданскай килбиэн» бэлиэ хаһаайына, Чурапчы улууһун Хоптоҕо нэһилиэгин Бочуоттаах гражданина, Дириҥ орто оскуолатын Бочуоттаах выпускнига Куприян Васильевич Михайлов. Кини Тыйаатыр аан дойдутааҕы күнүгэр быыс кэннинээҕи чаҕылхай олоҕун, мүччүргэннээх сырыыларын «Маяк» библиотекаҕа ааҕааччылары кытта көрсүһүүгэ кэпсээбитин сурукка...

Дьон | 23.03.2025 | 16:43

Дьоһун олоҕунан киэн туттабыт

Николай Иннокентьевич Кочнев, 2025 сыл кулун тутар 20 күнүгэр үбүлүөйдээх 120 сылын туолар. “Н.И. Кочнев 1905 сыллаахха кулун тутар 20 күнүгэр Ньурба Аммосовкатыгар (Куочайга) бааһынай дьиэ кэргэнигэр төрөөбүтэ. l Хаҥаласка бастакы ликбез оскуолата 1929 сыллаахха Илимнииргэ аһыллыбыта. Манна сэбиэдиссэйинэн 24 саастаах эдэркээн, турбут-олорбут, кэлбит-барбыт улуу нуучча норуотуттан төрүттээх Николай Иннокентьевич...

Дьон | 22.03.2025 | 10:00

Сыана кэтэҕинээҕи айар-тутар хамаанда

Кулун тутар 27 күнэ – Аан дойду үрдүнэн тыйаатыр күнэ. Бу – артыыстар, режиссердар, уот-күөс, тыас-уус исписэлиистэрэ, грим оҥорооччулар, худуоһунньуктар, декоратордар, биир тылынан эттэххэ, тыйаатыр үрдүк сыанатыгар көстөр туруоруу тула үлэлиир гардеробщиктан саҕалаан билиэт быһааччыга тиийэ хамаанда идэлээх бырааһынньыга. Бу күҥҥэ анаан, тыйаатыр сыанатын көстүбэт үлэһиттэрин көрсөр сыаллаах, Үүнэр көлүөнэ...

Дьон | 20.03.2025 | 18:00

Арбуһу олордооччуга сүбэлэр

Кэнники сылларга Сахабыт сирин оҕуруотчуттара арбуз, дыня, дьаабылыка уо.д.а. курдук урут киэҥник тарҕамматах көрүҥнэри хото олордор буоллулар. Соҕуруу дойду хаппырыыс үүнээйитин сөпкө харайан, кылгас сайыҥҥа ас ылыы бэйэтэ уустук, сыралаах үлэни эрэйэн эрдэҕэ. Манна, чахчы, ис дууһаларыттан оҕуруоту харайарга дьаныардаах, үүнээйигэ сыстаҕас дьон ситиһиилэнэллэр. Араастаан эспэримиэннээн, тус бэйэ уопутугар олоҕуран...

Дьон | 20.03.2025 | 10:00

Артемий Афанасьев: «Оччолорго сампаан үс арааһа атыыланара»

Бүгүҥҥү ыалдьытым – Реас Кулаковскайга үөрэммит, Саха сиригэр бастакынан «Оскуола-производство-үрдүк үөрэх» бачыымы тэрийсибит, хоту дойдуга аһаҕас халлаан анныгар бассейн оҥотторбут, бороболуохата суох төлөпүөн сибээһин олохтоспут, Совмиҥҥа киирэн «уотунан барар подвесной тимир суол» бырайыагын көрдөрөн, «улуу фантазер эбиккин» дэттэрбит – Артемий Викторович Афанасьев. Ыалдьыппар тылы биэриэх иннинэ, ааҕааччыларбар кини туһунан кылгастык...

Дьон | 18.03.2025 | 10:00

Таайбыт, абаҕабыт сырдык кэриэһигэр

Кыайыы 80 сылынан Семен Гаврильевич Никифоров мин ийэм Никифорова Харитина Гаврильевна бииргэ төрөөбүт убайа. Гаврил Петрович, Елена Михайловна диэн аҕалаах, ийэлээх этилэр. Кинилэр Уус Алдан улууһун бастакы Лөгөй нэһилиэгин Хоҥор диэн алааһыгар олохсуйан, дьиэ-уот туттан, сүөһү ииттинэн, буруо таһааран олорбуттар. Уон биирдэ оҕоломмуттарыттан оччотооҕу аас-туор олох, аччык аҥаардаах сылдьыы, таҥас-сап...

Дьон | 17.03.2025 | 10:00

Утумун салҕыыр дьоннордоох

Кыайыы 80 сылынан Ийэбит, эбэбит, хос эбэбит Пелагея Дмитриевна Гаврильева 1919 сыллаахха Орджоникидзевскай оройуон Еланка нэһилиэгэр холкуостаах дьоҥҥо күн сирин көрбүт. Бииргэ төрөөбүттэр иккиэлэр, убайа Василий уонна кини. Сэрии ыар сылларын Пелагея 22 сааһыгар көрсүбүт. Кини тыа маһын уунан ыытыыга үлэлээбит. Ийэбит бастакы кэргэнэ Лукин Дмитрий Михайлович Аҕа дойду Улуу...

Дьон | 15.03.2025 | 16:00

Кэргэним аата — үйэлэргэ

Өксөкүлээх Өлөксөй аатынан Норуоттар доҕордоһууларын дьиэтин тэрээһинигэр сэргэстэһэ кириэһилэҕэ олорор дьоһун-мааны аҕам саастаах киһи күн-күбэй ийэм курдук Кэтириинэ Алексеева диэн ааттаах буолан биэрдэ. «СӨ Социальнай-экономическай сайдыытыгар кылаатын иһин» анал бэлиэ хаһаайката, Таатта улууһун норуот маастара (хара иискэ) Екатерина Ивановна Алексеева (Эртюкова) Үөһээ Бүлүүттэн төрүттээх суруйааччы, Норуоттар икки ардыларынааҕы суруйааччылар сойуустарын...

Дьон | 15.03.2025 | 14:00

Кэнчээри ыччакка кэрэхсэбиллээх бырайыак

Хас биирдии дьиэ кэргэҥҥэ, бүтүн аймахха көлүөнэттэн көлүөнэҕэ бэриллэн иһэр ураты суолталаах мал-сал баар буолар. Ону ыччат, үүнэр көлүөнэ билэ-көрө, кыра сааһыттан хараҕын харатын курдук харыстыы улаатара ордук кэрэхсэбиллээх. Соторутааҕыта Дьокуускай куорат В.П. Ларионов аатынан Физико-тэхиньиичэскэй лиссиэйгэ төрдүс сылын ыытыллыбыт «Мин дьиэ кэргэним реликвията» күрэх түмүктэннэ. 9 «Б» кылаас (салайааччы...

Дьон | 15.03.2025 | 12:00

Дойдубут туһугар

Ийэлэр оҕолорун, кэргэттэрин туһунан кэпсиэхтэрин, санааларын этэн чэпчиэхтэрин баҕаралларын биһиги хаһан баҕарар ылынан, истэн, ааҕааччыларга тиэрдэбит. Бүгүн кэпсэппит ийэм Елена Егоровна Бережнова – кэргэнин уонна уолун анал байыаннай дьайыыга атаарбыт, биэс оҕолоох бэйэтэ туһунан дьоруой. – Елена Егоровна, үтүө күнүнэн! Байыас ийэтэ уонна кэргэнэ буолар хайдаҕый? – Биллэн турар, олус...

Дьон | 13.03.2025 | 10:00

Күн Уола Өндөр Өй: «Махтанар киһи хом санаата суох буолар»

Бу орто дойдуга биирдэ кэлбит олоххо хас биирдии киһи дьоллоох буоларга дьулуһар. Дьол диэни хас биирдии киһи араастык өйдүүр. «Дьол төрүтэ туохха сытарый, хайдах дьоллоох буолабын» диэн хардата суох ыйытыыны үгүс киһи элбэхтик хатылаабыт буолуохтаах. Бүгүҥҥү «Ыалдьыт» рубрикабытыгар урбаанньыт, салайааччы, блогер – бу курдук хас да эйгэни тэҥҥэ тутан үлэлии-хамныы...

Дьон | 10.03.2025 | 10:00

Дьонум туһунан истиҥник

Аҕам Ушницкай Николай Никитич Уус Алдан оройуонун Өнөр нэһилиэгэр 1909 с. төрөөбүт. Аҕата Ушницкай Никита Петрович, ийэтэ Ушницкая (Громова) Дария Александровна диэн үлэһит, сэмэй дьон этилэр. Аҕам элбэх оҕолоох ыал улаханнара. Аан дойдуну атыйахтаах уу курдук аймаабыт Аҕа дойду Улуу сэриитигэр аҕам 1942 с. бэс ыйыгар Чурапчы военкоматынан ыҥырыллан барбыт....

Дьон | 08.03.2025 | 18:00

Уоскулаҥ төрдө — дууһаҕа сытар дьарык

«Бу орто дойдуга киһи сатаабата суох. Тугу хараҕым сөбүлүү көрөр, биитэр дууһам ылынар даҕаны, барытын тутан-хабан, оҥорон, ылсан иһэр идэлээхпин. Уонна сатыыр эбиппин ээ диэн бэйэбин үөрүү кыыма, дуоһуйуу кууһарын саҕа үчүгэй турук суохха дылы», – диир СӨ култууратын туйгуна, «Гражданскай килбиэн» бэлиэ хаһаайката Ирина Степановна Филиппова. – Ирина Степановна,...

Дьон | 08.03.2025 | 14:00

Семен Дмитриевич Михайлов

СӨ култууратын туйгуна, Үлэ бэтэрээнэ, «Дьокуускай куорат Уокуруктааҕы дьаһалтатын култуураҕа уонна духуобунай сайдыыга управлениетын 2017 сыллааҕы лауреата» Бочуоттаах аат хаһаайына Семен Дмитриевич Михайлов оҕо эрдэҕиттэн билиигэ-көрүүгэ, үрдүккэ тардыһыылаах, олоххо ханнык баҕарар түгэҥҥэ эппиэттээх, ханнык баҕарар мунаах да түгэҥҥэ муннукка-ханныкка анньыллыбакка кыайыылаах, ситиһиилээх буолара биллэр этэ. Ол курдук кыра нэһилиэк оҕото...

Дьон | 06.03.2025 | 10:00

Зарема Бочкарева: «Бааһынай хаһаайыстыба үлэтэ-хамнаһа бүтүн дьиэ кэргэнтэн тутулуктаах»

Элбэх оҕолоох дьиэ кэргэн иһирэх ийэтин, эбэтин, эрэллээх кэргэнин күннэтэ хатыланар үгүс түбүгүн, эппиэттээх аналын таһынан, олох оргуйар үөһүгэр сылдьан, тустаах уонна уопсастыбаннай үлэни эҥкилэ суох толоруу, хайатыгар да үтүө түмүгү ситиһии үтүмэн үлэттэн, дьаныартан тахсар. Ону тэҥэ тус бэйэ холобурунан үлэҕэ, билиигэ-көрүүгэ көҕүлээн, туһааннаах кэмигэр тоҕоостоох сүбэни биэрэн, туруорсан,...

Дьон | 04.03.2025 | 10:00

Уоттаах сэрии ортотунан

Дойдубут устуоруйатыгар сарсын сырдык күнү көрүөм дуу, суох дуу диэн ыйытыы хас биирдии олохтооххо тирээн турар кэмигэр – суостаах сэрии сылларыгар, үгүс саха эдэркээн, чэгиэн уолаттара Аҕа дойдуларын көмүскүүргэ эрдээхтик туруммуттара. Кинилэргэ төрүөхтэриттэн ылата – эн дойдуҥ тыыҥҥын да харыстаабакка охсуһуохтааххын, халыҥ дурда-хахха, көмүскэл буолуохтааххын диэн санаа өйдөрүгэр-санааларыгар, сүрэхтэригэр иитиллибитэ. ...

Дьон | 01.03.2025 | 16:00

Киһи оҕолорунан дьоллоох

Кулун тутар 3 күнүгэр 90 сааһын туолаары олорор ытык кырдьаҕас – Мэҥэ Хаҥалас улууһун Бүтэйдээх нэһилиэгин олохтооҕо Прокопий Гаврильевич Аргуновтуун бу күннэргэ атах-тэпсэн олорон кэпсэттибит. Кэргэнэ Евдокия Софроновналыын 62 сыл ыал буолан олорбут дьон кыһынын куорат кытыытыгар баар чааһынай дьиэлэригэр кыыстарын аахха киирэллэр эбит. Түннүгүнэн Прокопий Гаврильевич хааман иһэрин көрөммүн,...

Дьон | 28.02.2025 | 16:00

Василий Олесов: «Киһи бэйэтигэр табыгастааҕын көрөн уонна сөбүлээн үлэлиэхтээх»

Саха дьоно тутууга дьоҕурдаахтарын, уурбут-туппут курдук туттунуулаахтарын элбэхтэ хатылыы барбакка, билигин дьэндэйэр аныгылыы технологиянан оҥоһуллубут тутуулары бэйэбит дьоммут ылсан кыайа-хото үлэлии сылдьар холобурдарыгар да көрүөхпүтүн сөп. Тутуу технологията сайдан, билигин араас матырыйаал үксээбит кэмигэр, кэми кытта тэҥҥэ хардыылаан, саҥа ньымалары баһылаан иһэрбит олохпутун чэпчэтэр, табыгастаах оҥорор. Урукку кэмҥэ саха тутуу...

Дьон | 27.02.2025 | 12:00

Григорий Федоров: «Киһи киһинэн олорор»

Аныгы олох – айан үйэтэ. Урукку курдук сыарҕалаах оҕуһунан кыыкынатан иһэн, урааннаах уһун суол устатын тухары от-мас, сир-дойду иччилэригэр ааҕа үҥпэккин. Дохсун үйэ күүһэ – ыксал, тиэтэл. Айан...айан... Бараммат айан... Бүгүҥҥү ыалдьыппыт тоһургуур-тыһыргыыр чысхаан тымныылаах, хоочургуур-хаачыргыыр хомурах хаардаах, сирилиир-суугунуур сирилэс силлиэлээх, будулуйар-куугунуур будулҕан буурҕалаах ыраах Өлөөн улууһуттан төрүттээх төрөөбүт дойдутун...

Дьон | 24.02.2025 | 10:00

Евдокия Ефимова-Элиэ: «Халымам хотойдоох соно миигин кынаттыыр...»

Бүгүҥҥү сэргэх сэһэргэһээччим – «Ырыа ыллыгынан сулустардыын» бырайыак быйылгы кыайыылааҕа, норуокка хотойдоох сонунан, Элиэ диэн этитиилээх айар аатынан биллибит Евдокия Ефимова. Кини – устар ууну сомоҕолуур уран тыллаахтар, тута хоһуйууларынан куура хаппыт маһы көҕөрдөр олоҥхоһуттар, ырыаһыттар сыдьааннара. Кини 1969 сыллаахха Орто Халыма улууһун II Хаҥалас нэһилиэгэр, Эбээх бөһүөлэгэр күн сирин...

Дьон | 23.02.2025 | 12:00

«Ыччат Ийэ дойдуга таптала күүстээх»

М.К. Аммосов аатынан Хотугулуу-илиҥҥи федеральнай университет иһинэн “Лисы Арктики” устудьуоннар байыаннай-патриотическай кулууптара 2023 сылтан үлэлиир. Университет көхтөөх ыччатын түмэр бу холбоһук үлэтин сүрүн соругунан төрөөбүт дойдуну таптыырга, Ийэ дойдуга бэриниилээх буоларга үүнэн эрэр көлүөнэни угуйуу, ыччакка патриоттуу тыыны уһугуннарыы, чөл олоххо, эт-хаан өттүнэн чэбдик буоларга көҕүлээһин буолар. Бүгүн биһиги хаһыаппытыгар...