08.07.2022 | 12:00

Ленин проспегар үлэ тэтимнээхтик барар (репортаж)

Ленин проспегар үлэ тэтимнээхтик барар (репортаж)
Ааптар: Айталина Софронова

От ыйын 5 күнүгэр киин куораппыт килбэйэр киинигэр тиийэн, Ленин проспегар ыытыллар үлэни-хамнаһы кэтээн көрдүбүт. Олус куйаас күн сатыылаан, үлэһиттэр үксүлэрэ сөрүүн түһэрин кэтэһэллэр диэн буолла. 

Бу күн Орджоникидзе болуоссатыттан Доҕордоһуу болуоссатыгар диэри кэрчиккэ уопсайа 26 үлэһит баарын туһунан иһитиннэрдилэр. Ону таһынан улахан кыамталаах тиэхиньикэ үлэлиир – самосвал массыыналар, грейдэрдэр, погрузчиктар. 
Санатан эттэххэ, Ленин проспегын хапытаалынай өрөмүөнүнэн «Дорстрой» ХЭТ дьарыктанар.
Орджоникидзе болуоссатыттан Ленин проспегар диэри суол «таҥаһа» барыта ууруллубут.
Бырабыыталыстыба дьиэтин ойоҕоһугар оптуобус тохтобула баһыттан атаҕар диэри хара буорунан бүрүллэн, каркааһа сууллан турара сөхтөрдө. Былаас үлэһиттэрэ бу хартыынаны күн аайы кабинеттарын түннүгүнэн көрө олорон туох дииллэрэ буолла? Биллэн турар, барыта уларыйыахтаах эрээри, бырабыыталыстыба дьиэтин «аатын ыытыан» кэриэтэ ситэри ылан кэбиһиэхтэрин.
Уу сүүрэр турбаларын номнуо уурталаан ырааппыттар. Мантан антах кыра да, улахан да ардахха ууга устан бүтэр инибит.
Үчүгэй көлүөһэлээх массыыналары суол суоҕа чаҕыппат. Сатыы дьон эмиэ: «Уонна хаһан?» - диэбиттии, суол хабыллар хаба ортотунан хаамсабыт.
Ленин пааматынньыга бүгүн-сарсын өрөмүөҥҥэ сабыллаары турар.
Бырайыак чэрчитинэн светофордар бары уларыйахтаахтар. Аммосов уулуссатыгар номнуо туруоран саҕалаабыттар.
Таҥас ыйыыр быа курдук намылыһан турар линиялары манна аны көрүө суохтаахпыт. Туох баар сибээс, оптоволокно ситимнэрэ, хаабыллар бары сир анныгар кистэниэхтээхтэр.
Дьоҕус погрузчиктар суолу быыстала суох тэҥнииллэр.
«Центральнай” киинэ тыйаатырын таһыгар светофор эмиэ үлэлээбэт. Кумах таас икки быыһынан суолу харса суох туоруубут, хата, массыыналар аһардаллар эбит.
«Ростелеком” дьиэтин иннэ барыта түөрэ хаһыллан сытар буолан, киһи ааһарыгар кэккэ уустуктардаах.
Бу суолунан хобулугунан ырааҕы хаампатыҥ чуолкай. Куоракка барааччылар атаххыт таҥаһын көрүнүөххүтүн наада.
Тротуары ууран саҕалаабыттар.
500-чэкэ маһы олордуохтаахтар, ол иһигэр аан бастаан сирень, акация, дьаабылыка курдук сонун мастары боруобалыахтара. Олордуунан 7 тыһ. кв/м кэриҥэ иэннээх сири толоруохтаахтар.
Олохтоох дьаһалта дьиэтин тэлгэһэтэ эмиэ тутуу матырыйаалынан «ыскылаатыгар» кубулуйан турар. Санатан эттэххэ, Ленин проспегын өрөмүөнэ «Хаачыстыбалаах айан суоллара” национальнай бырайыак иитинэн ыытыллар, Дьокуускай куоракка саамай улахан бырайыак.

Сонуннар

Ордук ааҕаллар

Николай Винокуров:  «Дойдубар этэҥҥэ эргиллэн кэллим...»
Дьон | 19.11.2022 | 18:00
Николай Винокуров: «Дойдубар этэҥҥэ эргиллэн кэллим...»
«Боотур» этэрээт байыастарын ортотугар биһиги биир дойдулаахпыт Алаһыай нэһилиэгиттэн төрүттээх Николай Винокуров баарын истэн, кэпсэтиэхпин баҕардым. Ол эрэн сэһэргэһиибин хайдах-туох саҕалыахпын тобуларбар олус ыарахан этэ. Бу үлэ, үөрэх, сайдыы, тэрээһин туһунан суруйуу, кэпсэтии буолбатах... Бу — олох, дьылҕа, тыын былдьаһыы, өлүү-сүтүү, инники олох иһин охсуһуу туһунан сэһэргэһии. Николай тута хоруйдаабытыгар...
Халбаакыттан — Олоҥхо тыйаатырыгар
Дьон | 25.11.2022 | 10:20
Халбаакыттан — Олоҥхо тыйаатырыгар
Дьокуускайга саха тылын учууталларын сийиэстэрин сэргэ өрөспүүбүлүкэтээҕи Олоҥхо декадата ыытылла турар. Оттон чулуу айымньыбыт баай философиятын кэлэр ыччакка тиэрдэр биир бэртээхэй ньыманан тыйаатыр буолар. Бу дьыл сэтинньитигэр Олоҥхо тыйаатыра «Дьорҕостой Бэргэн» куукуланан испэктээк туруоран сүрэхтээбитэ. Режиссер Гаврил Мэҥкээрэп Николай Калинович Шамаев-Чопчухаан (Үөһээ Бүлүү) олоҥхотунан туруоруутун Дьокуускай куорат хас да уһуйааныгар...
Мария Матвеева:  «Дьоҥҥо үтүөнэн эрэ сырыттахха, олорорго чэпчэки»
Дьон | 26.11.2022 | 10:00
Мария Матвеева: «Дьоҥҥо үтүөнэн эрэ сырыттахха, олорорго чэпчэки»
Тыа сиригэр көмүс куоластаахтар, үҥкүүһүттэр, айар, суруйар дьон баалларын куруук кэрэхсии, сэргии истэбит. Ханна да сырыттарбын талааннаах дьону кытта билсэрбин, санаа атастаһарбын туохтааҕар да ордоробун.
Элэгэнтэй Адамов:  «Сиэрдээх өй-санаа төрүт дьарыкка эрэ баар»
Дьон | 20.11.2022 | 11:00
Элэгэнтэй Адамов: «Сиэрдээх өй-санаа төрүт дьарыкка эрэ баар»
Бүгүҥҥү нүөмэргэ Чурапчы улууһун Чакыр нэһилиэгин олохтооҕо Элэгэнтэй Адамовы кытта тыа сирин олоҕун, итэҕэл, уус идэтин, сайдыы, норуот дьылҕатын, кэскилин туһунан сэһэргэстибит. Дьоҕурдаах киһи анаарыыта киэҥэ, этэр тыла оруннааҕа сөхтөрдө.