28.12.2021 | 19:30

Ааһан эрэр сыл сүрүн үктэллэрэ

Ааһан эрэр сыл сүрүн үктэллэрэ
Ааптар: Айталина Софронова
Бөлөххө киир

2021-2023 сылларга биллэриллибит Тупсарыы сылларыттан үс гыммыт биирин түмүктээн эрэбит. 
Мантан аллараа ааһан эрэ сылга өйдөнөн хаалбыт сонуннары сырдатабын.

Тохсунньу ый

Тохсунньу ый 11 күнүгэр мэр Сардаана Авксентьева доруобуйатын туругунан дуоһунаһыттан уурайан, куорат олохтоохторо бары кэриэтэ соһуйан хаалбыттара. Бу күн көрдөрөр-иһитиннэрэр эйгэ, социальнай ситим барыта Авксентьева уурайарын туһунан сонунунан туолбута. Куораппыт историятыгар билиҥҥитэ бастакы уонна соҕотох дьахтар мэрбит, төһө даҕаны икки аҥаар эрэ сыл үлэлээтэр, үп-харчы кырыымчыгын аахсыбакка, киин куораппыт сайдарыгар, олоҕо-дьаһаҕа тупсарыгар үгүс үлэни ыыппыта. Авксентьева мэр дуоһунаһыгар эдэр кэскиллээх киһини Евгений Григорьевы өйүүрүн биллэрбитэ.

Олунньу ый

Олунньу ый, үгэс курдук, куорат уокуруктарын уонна дьаһалта сыллааҕы отчуоттарынан «баай» этэ. Коронавирус ыарыыбыт эмискэ өрө туран, ону кытта ротавирус, норовирус ыарыыта элбээн, үөрэх тэрилтэлэрэ, уһуйааннар маассабайдык харантыыҥҥа көспүттэрэ. Коронавирус инфекцията киэҥник тарҕаммытынан, хааччахтааһын миэрэлэрэ кулун тутар 1 күнүгэр диэри уһаан биэрбиттэрэ.

 

Кулун тутар ый

Дьокуускай куорат, өрөспүүбүлүкэтээҕи бырагыраама чэрчитинэн, 102 элбэх кыбартыыралаах дьиэни көһөрөргө эбии 4,5 млрд солкуобайы ылары ситиспитэ. Куорат киин болуоссатыгар аһаҕас халлаан анныгар каток арыллыбыта.

Муус устар

«Куттала суох уонна хаачыстыбалаах суоллар» федеральнай бырайыак чэрчитинэн Ленин проспегын реконструкциялааһын туһунан бастакы сонуннар тахсыбыттара. Проспект өрөмүөнэ 2022 сылга – Өрөспүүбүлүкэ 100 сыллаах үбүлүөйүгэр түмүктэниэхтээх. «Сыл бастыҥ учуутала» куонкурус кыайыылааҕынан Дьокуускай куорат 23 №-дээх орто оскуолатын учуутала Анна Конова буолбута.

 

Ыам ыйа

Саҥа талыллан үлэлээн эрэр мэрбит Евгений Григорьев суруналыыстарга пресс-десант тэрийэн, муниципальнай оҕо сайыҥҥы лааҕырдарын саҥардан тутуу, тупсарыы боппуруоһун көтөхпүтэ.

Бэс ыйа

Хаһан да буолбатах куйаас сатыылаан эрэрэ биллибитэ. Ол да буоллар Туймаада туонатын ыһыаҕа пандемиянан сибээстээн онлайн халыыбынан ыытыллыбыта. Арай Дыгын оонньуулара «Туймаада» стадиоҥҥа спортсменнар эрэ кыттыылаах ыытыллыбыта. Икки күннээх эрийсиилээх күрэхтэһиигэ 12 күүстээх спортсмен сэттэ көрүҥҥэ күөн көрсүбүттэрэ. Түмүккэ Хаҥалас хотойо Егор Филиппов бэһис төгүлүн кыайыыны ситиспитэ.

От ыйа

Киин куорат Промышленнай уокуругар Рихард Зорге уулуссатын 7/2 нүөмэригэр Sinet Spark бастакы оҕо балаһааккатын арыйбыта. 

Атырдьах ыйа

“Куттала суох уонна хаачыстыбалаах суоллар” национальнай бырайыак чэрчитинэн хаһааҥҥытааҕар да элбэх суол оҥоһулунна. 2,2 млрд солкуобай кэриҥэ үп хамсаан, 48, 29 км усталаах суол тутулунна. Былааннаммыт үлэ барыта болдьоҕор ситтэ. Тупсарыы сылынан Ил Дархан Айсен Николаев көҕүлээһининэн «Мой двор» диэн бырайыак үлэлээн,  куорат 15 тиэргэнэ өрөмүөннэннэ. Эһиил бу бырагырааманан 45 эбийиэк тупсарыыта былааннанар.

Балаҕан ыйа

Ил Дархан Айсен Николаев “Дьокуускай куорат социальнай-экономическай сайдыытын туһунан” Ыйааҕар илии баттыыр. Ыйааҕы олоххо киллэрии чэрчитинэн 2032 сылга Дьокуускай Арассыыйа атын куораттарын кытта тэҥҥэ күрэстэһэр, сайдыылаах, дьон олороругар табыгастаах куорат буолуохтаах. Хаарбах туруктаах дьиэ, оллур-боллур суол диэн суох буолуохтаах. Сыбаалканы бөҕү наардыыр собуот солбуйуохтаах.

Аммосов уулуссатыгар куорат бастакы музейа аһыллар. «IT – куб» оҕо цифровой үөрэхтээһинин Киинэ үлэҕэ киирэр. Аксения уонна Наталья Посельскаялар ааттарынан балет оскуолатыгар өрөспүүбүлүкэҕэ бастакы Оҕо театра аһыллар.

Алтынньы ый

Дьэллик ыттар кыһалҕалара сытыырхайар.

Сэтинньи ыйа

Сэтинньи 13 күнүгэр биир чааска 300 тыһыынча кубометр кыамталаах гааһы таҥастыыр станция үлэҕэ киирэр. Саҥа станция эргэрбит ГРЭС-1 солбуйар. Бэлиэтээн эттэххэ, бу эбийиэк 1967 с. үлэҕэ киирбит.

Ахсынньы ыйа

Куорат уокуругун Сыырдаах сэлиэнньэтигэр «Саюри» тэпилииссэ комплексын тутуу үһүс уочарата түмүктэнэр. Биэс сыл иһигэр тэпилииссэҕэ 2 тыһыынчаттан тахса туонна оҕуруот аһа үүннэрилиннэ. Ирбэт тоҥ усулуобуйатыгар төгүрүк сыл устата нэһилиэнньэни сибиэһэй оҕурсунан, томаатынан, атын даҕаны күөх үүнээйинэн хааччыйар тэрилтэ салгыы киин куорат ырыынагын – 20-25 %, Саха сирин 10% кэриҥин хааччыйара күүтүллэр.

Хаарбах дьиэттэн көһөрүү уонна тулаайах оҕолору дьиэнэн хааччыйыы бырагыраамаларынан Птицефабрика оройуонугар тутуллубут саҥа дьиэҕэ күлүүстэри туттараллар. Уопсайа көһөрүүгэ диэн анаан 68 кыбартыыра ылыллыбыт.

Куорат оптуобустарын саҥардарга 80 мөл. солк. кэриҥэ үп көрүллэр. Онон эһиил Саха АССР 100 сылынан киин куоракка 100 саҥа тиэхиньиэкэ кэлэрэ күүтүллэр.

Сонуннар

Ордук ааҕаллар

Дьоҕур-талаан арыллыыта
Спорт | 26.01.2023 | 18:00
Дьоҕур-талаан арыллыыта
Дьиҥинэн, Орто дойдуга кэлбит киһи барыта туохха эрэ дьоҕурдаах, талааннаах. Дьэ, ол арыллара, туттуллара дэбигис кыаллыбат. Ону үрдүк үөһээ айыыларбыт бэйэлэрэ быһааран эрдэхтэрэ. Биллэн турар, улаханнык сыраластахха, күнү-дьылы бараатахха, сүрэхтээх-бэлэстээх, туруу үлэһит, айылҕаттан айдарыылаах буоллахха эрэ дьоҕур, талаан кэлиэн сөп. Дьөгүөр Картузов, дьэ, кырдьык, айылҕаттан хатаҕаламмыт киһи. Тыа киһитин сиэринэн...
Сардаана Токоемова:  «Иистэн дуоһуйууну ылабын...»
Дьон | 28.01.2023 | 16:00
Сардаана Токоемова: «Иистэн дуоһуйууну ылабын...»
Иис сахаларга урут-уруккуттан хааммытыгар баар. Билигин биһиги ортобутугар талааннаах иистэнньэҥнэр, норуот маастардара аҕыйаҕа суохтар. Кустуктуу субуллар оһуор быысапкалары, сахалыы тыынынан илгийэр кылтан, сиэлтэн оҥоһуктары, туостан көбүөрдэри, сэлээппэлэри, халадаай былаачыйалары, оноолоох соннору, хаһыаччыктары о.д.а. саха дьахталлара ис сүрэхтэриттэн тигэллэр. Бу тигиилэргэ төһөлөөх дууһа сылааһа ууруллубута буолуой диэн киһи сөҕө эрэ саныыр....
Мөлүйүөҥҥэ тиийэ иликпит
Сонуннар | 21.01.2023 | 17:00
Мөлүйүөҥҥэ тиийэ иликпит
Сахастат 2022 сыл түмүгэр 2021 сыллаахха ыытыллыбыт (2020 сыллаахха ковид ыарыынан сибээстээн көспүтэ) нэһилиэнньэ биэрэпиһин барыллааһын түмүгүн таһаарбыта.  Саха сирин нэһилиэнньэтин ахсаана: 995,7 тыһ. киһи  (2022 сыл тохсунньу 1 күнүгэр 992 115 киһи этэ)
«Прометей» оскуолатыгар сахалыы иитиини туруорсар төрөппүт кэккэтэ кэҥиир
Куорат олоҕо | 01.02.2023 | 17:00
«Прометей» оскуолатыгар сахалыы иитиини туруорсар төрөппүт кэккэтэ кэҥиир
Дьокуускай куорат историятыгар аан бастаан 990 миэстэлээх улахан оскуола аны күһүн үлэҕэ киириэхтээх.  990 миэстэ диэн бырайыактаммытынан уйунар кыаҕа буоларын өйдүөххэ наада. Киин куораппытыгар миэстэ тиийбэт кыһалҕата баарын тухары оскуолаларбыт 2-3 төгүл ноҕоруускалаах, иккилии симиэнэнэн үлэлии олоруохтара турдаҕа. Онон бу саҥа оскуолаҕа балтараа тыһыынчаҕа тиийэ оҕо үөрэнэрэ буолуо диэн барыллаан...