22.02.2022 | 18:30

Уолаттарга көрдөөх оонньуулар

Уолаттарга көрдөөх оонньуулар
Ааптар: Айыына КСЕНОФОНТОВА

Икки сылтан бэттэх кэлэктииптэр уолаттар уонна кыргыттар күннэрин бииргэ бэлиэтиир буоллулар. Тоҕо диэтэххэ билигин оскуолаҕа улахан тэрээһин көҥүллэммэт. Бэлиэ күннэргэ кылаас чаастарын эрэ ыытыахха сөп. 
Бу хамаанданан оонньуулар ханнык баҕарар сэмэй бырааһынньыгы киэргэтиэхтэрэ. Улахан да дьон корпоративтарыгар барсаллар.    

Шифровка

Хамаандаттан биирдии оҕо кыттар. Уолаттарга английскай буукубаларынан суруллубут тиэкис туттарыллар. Кыттааччылар шифрдэммит тыллары көмпүүтэр клавиатуратынан таайаллар. Ол эбэтэр клавиатураҕа английскай буукубаҕа ханнык нууччалыы буукуба саспытын булаллар, тиэкиһи суруйаллар. Сорудаҕы бастакы толорбут кыайар.

 

«Связист иһитиннэриитэ»

Ыытааччы хамаандаларга “связист” ыыппыт иһитиннэриитин ааҕар. Тыллары эрдэттэн толкуйдаан суруйар ордук, тиэмэтэ араас буолуон сөп. Кыттааччылар 1 мүнүүтэ иһигэр тугу өйдөөбүттэрин этэллэр. “Связист иһитиннэриитин” сөпкө тиэрдибит хамаанда кыайыылаах буолар.   

 

«Бааһырбыт саллаат»

Фроҥҥа саллааттар үгүстүк бааһыраллара, оттон медпуун ыраах буолара. Онон саллааттар бэйэ-бэйэлэригэр суһал көмөнү оҥороллоро.

Бу сорудахха хамаандаттан иккилии киһи кыттар. Ыытааччы кинилэргэ биинтэлэри (аптекаҕа атыыланар) биэрэр. “Биир, икки, үс!” диэтэҕинэ, саллаат доҕорун “бэрэбээскилээн” барыахтаах. “Бааһырбыт саллаат” хамсаабакка, көмөлөспөккө туруохтаах. Ким биинтэтин бастакынан эрийэн бүтэрбит – ол кыайар. 

 Уустук сорудах

Саллааттар ыксаллаах быһыыга-майгыга түбэһэллэрэ үгүс. Онон бу сорудах уолаттар сымсаларын, булугас өйдөөхтөрүн, тулуурдаахтарын уонна кыайыыга дьулуурдаахтарын быһаарар. Хамаандаттан биирдии оҕо тахсар. Кыттааччылар илиилэрин кэннилэригэр баайаллар. Ыытааччы муостаҕа биир хаа испиискэни ыһар уонна оонньууну саҕалыыр. Түргэнник уонна элбэх испиискэни хомуйбут уол кыайар.    

Ким күүстээҕий?

Саллаат күүстээх буолуохтаах. Бу күрэххэ хамаандаттан биирдии оҕо кыттар. Ыытааччы хас биирдии уолга аҥаардаммыт лимону уонна ыстакааны туттарар. Сорудах – кыттааччылар биир илиилэринэн лимон суогун ыгаллар. Бириэмэтин 2-3 мүнүүтэ гыныахха сөп. Ким ыстакаана элбэх суоктаах – ол кыайыылаах.

«Миинэлээх» хонуу

Спорт саалатыгар эбэтэр хонууга оонньуур ордук. Кыттааччылар “миинэлээх” хонууну туоруохтаахтар. Ыытааччы уолаттар харахтарын баайар уонна муостаҕа пластиковай бытыылкалары туруортуур.  Ахсаана 8-10 буолуон сөп. Кыттааччылар тургутууну биирдии-биирдии ааһаллар. Ким аҕыйах “миинэни” таарыйбыт – ол кыайар.

 

«Диверсаннар»

Хамаандаттан биирдии уол кыттар. Биир мүнүүтэ устата бэйэ-бэйэлэрин көрсөллөр. Ол кэннэ көхсүлэринэн тураллар. Ыытааччы уочаратынан “өстөөх” тас көрүҥэр сыһыаннаах ыйытыылары биэрэр. Холобур, “диверсант” ырбаахыта хайдах өҥнөөҕүй? Атаҕын таҥаһа хайдаҕый? Сэлиэччигэр хас тимэхтээҕий? Ким элбэх сөптөөх хоруйу биэрбит – ол кыайар.   

Сонуннар

Ордук ааҕаллар

Николай Винокуров:  «Дойдубар этэҥҥэ эргиллэн кэллим...»
Дьон | 19.11.2022 | 18:00
Николай Винокуров: «Дойдубар этэҥҥэ эргиллэн кэллим...»
«Боотур» этэрээт байыастарын ортотугар биһиги биир дойдулаахпыт Алаһыай нэһилиэгиттэн төрүттээх Николай Винокуров баарын истэн, кэпсэтиэхпин баҕардым. Ол эрэн сэһэргэһиибин хайдах-туох саҕалыахпын тобуларбар олус ыарахан этэ. Бу үлэ, үөрэх, сайдыы, тэрээһин туһунан суруйуу, кэпсэтии буолбатах... Бу — олох, дьылҕа, тыын былдьаһыы, өлүү-сүтүү, инники олох иһин охсуһуу туһунан сэһэргэһии. Николай тута хоруйдаабытыгар...
Халбаакыттан — Олоҥхо тыйаатырыгар
Дьон | 25.11.2022 | 10:20
Халбаакыттан — Олоҥхо тыйаатырыгар
Дьокуускайга саха тылын учууталларын сийиэстэрин сэргэ өрөспүүбүлүкэтээҕи Олоҥхо декадата ыытылла турар. Оттон чулуу айымньыбыт баай философиятын кэлэр ыччакка тиэрдэр биир бэртээхэй ньыманан тыйаатыр буолар. Бу дьыл сэтинньитигэр Олоҥхо тыйаатыра «Дьорҕостой Бэргэн» куукуланан испэктээк туруоран сүрэхтээбитэ. Режиссер Гаврил Мэҥкээрэп Николай Калинович Шамаев-Чопчухаан (Үөһээ Бүлүү) олоҥхотунан туруоруутун Дьокуускай куорат хас да уһуйааныгар...
Мария Матвеева:  «Дьоҥҥо үтүөнэн эрэ сырыттахха, олорорго чэпчэки»
Дьон | 26.11.2022 | 10:00
Мария Матвеева: «Дьоҥҥо үтүөнэн эрэ сырыттахха, олорорго чэпчэки»
Тыа сиригэр көмүс куоластаахтар, үҥкүүһүттэр, айар, суруйар дьон баалларын куруук кэрэхсии, сэргии истэбит. Ханна да сырыттарбын талааннаах дьону кытта билсэрбин, санаа атастаһарбын туохтааҕар да ордоробун.
Элэгэнтэй Адамов:  «Сиэрдээх өй-санаа төрүт дьарыкка эрэ баар»
Дьон | 20.11.2022 | 11:00
Элэгэнтэй Адамов: «Сиэрдээх өй-санаа төрүт дьарыкка эрэ баар»
Бүгүҥҥү нүөмэргэ Чурапчы улууһун Чакыр нэһилиэгин олохтооҕо Элэгэнтэй Адамовы кытта тыа сирин олоҕун, итэҕэл, уус идэтин, сайдыы, норуот дьылҕатын, кэскилин туһунан сэһэргэстибит. Дьоҕурдаах киһи анаарыыта киэҥэ, этэр тыла оруннааҕа сөхтөрдө.