14.05.2022 | 12:00 | Просмотров: 1101

Киһини сылыктыыр билгэ 

Ааптар: Киин Куорат
Бөлөххө киир

Көстөр дьүһүнүнэн: 
٠Кырдьыбат, өр үйэлээх киһи бэлиэтэ: хаана сиинэ үчүгэй араҕас, чэпчэки, куҥа-таһа үчүгэй. 
٠Түүлээх киһи, уһун астаах дьахтар дьоллоох буолаллар. 
٠Кыыс, дьахтар кэтэҕин ньирэй аһа хойуу буоллаҕына – үгүс оҕолоох буолар. 
٠Дьахтар баттаҕа эмискэ уһуура – эрдэ өлөрүгэр. 
٠Киһи кэтэҕин сиигэ улахан кэдэгэр буоллаҕына – өйдөөх, оттон кэтэҕэ чокоойу курдук буоллаҕына, кэтэҕин олоруута куһаҕан, өйө суох баҕайы буолсу дииллэр. 
٠Сүүһэ намыһах, баһа үөһэ үмүрүйэн, баттаҕа өрө үүнэр киһи акаары буолар. 
٠Тэрбэгэр хаастаах, үрдүк сүүстээх, үөрүнньэҥ хааннаах киһи – үтүө майгылаах. 
٠Убаҕас хаастаах киһи дьоло суох буолар. 
٠Кулгааҕын үөһээ төбөтө олус үөһээ киһи мөлтөх буолар. 
٠Ап-араҕаһынан арылыччы көрбүт олохтоох харахтаах, лоп курдук тыллаах-өстөөх киһи – үчүгэй киһи бэлиэтэ. 
٠Киһи хараҕын иччитэ кырата – уһун үйэлэниигэ. 
٠Акаары киһи бэлиэтэ – хараҕа иччитэ суох. 
٠Хараҕа албын – уоруйах буолар. 
٠Кубархай хоҥоруулаах киһи кылгас үйэлээх буолар. 
٠Бөҕө тиистээх киһи уһун үйэлээх буолар.
٠ Бөҕө киһи моонньо сэтэлээх, суон, илиитэ кырыылаах. 
٠Кэтит түөстээх, дараҕар сарыннаах, кырыылаах харылаах киһи – күүстээх, бөҕө буолар. 
٠Саар тэгил уҥуохтаах сылбырҕа киһи – хапсаҕай, атаҕынан кытыгырас буолар. 
٠Үлэһит киһи ытыһа кэтит, халыҥ, тарбаҕа кылгас. 
٠Киһи ытыһа чараас буоллаҕына, дьоло суох, кылгас үйэлээх аатырар. 
٠Ытыһа бүтэй дьахтар – дьоллоох, ытыһа тэһэҕэс – дьоло суох. 
٠Киһи тарбахтарын сүрэхтэрэ аһаҕас саастаах буолаллара – киһи дьоло суох буоларыгар. 
٠Уус киһи тарбаҕа кэдэгэр уһуктаах буолар. 
٠Илиитэ олус уһун киһи – ылыгас (уоруйах) буолар. 
٠Киһи харытын бобо тутан баран ньиккэрийдэххэ, тымыра аһаҕас буоллаҕына – ол киһи оҕоҕо-сүөһүгэ дьоло суох; хаҥас илии – оҕо дьоло, уҥа илии – сүөһү дьоло. 
٠Маадьаҕар атахтаах киһи тирэхтээх, күүстээх, кытыгырас буолар. 
٠Тобуга кыпчыгыр киһи – мөлтөх, сүһүөҕэ суох. 
٠Мэҥ – Айыыһыт уурбут бэлиэтэ, онон мэҥнээх киһи дьоллоох. 
Р.И. Бравина "Киһи уонна дьылҕа". Бичик - 2002

Сонуннар

10.05.2026 | 09:30
Киэн туттабын

Ордук ааҕаллар

Умнууга хаалбыт сэбиэскэй кэм оонньуулара
Сонуннар | 05.05.2026 | 19:30
Умнууга хаалбыт сэбиэскэй кэм оонньуулара
Ханнык да гаджеттааҕар мэйии үлэтин сайыннараллар. Аныгы оҕолорго туһалаах буолуохтарын сөп.
Саллаат суруга...
Сонуннар | 07.05.2026 | 16:30
Саллаат суруга...
Уус Алдан улууһун Танда нэһилиэгин История уонна архитектура түмэлигэр 126 саллаат суруга хараллан сытар. Хас биирдиилэригэр «Проверено военной цензурой» диэн бэчээттээх.
Эйэ, дьол ырыаһыта
Сонуннар | 06.05.2026 | 13:00
Эйэ, дьол ырыаһыта
«Эйэ, дьол иhин» ырыа ааптара буойун, мелодист, самодеятельнай композитор Георгий Никифоров ыам ыйын 5 күнүгэр төрөөбүтэ 100 сылын  туолла. Бу күҥҥэ аналлаах улахан тэрээһин дойдутугар – Үөһээ Бүлүү Намыгар ыытылынна.
Хорсун буойуннарбыт албан ааттарын үйэтитии – биһиги ытык иэспит
Сонуннар | 06.05.2026 | 08:00
Хорсун буойуннарбыт албан ааттарын үйэтитии – биһиги ытык иэспит
Аҕа дойду Улуу сэриитигэр дьоруойдуу охтубут биһиги буойуннарбыт көмүс уҥуохтара оччотооҕу Сэбиэскэй Сойуус киин уобаластарын итиэннэ өрөспүүбүкэлэрин сирдэригэр, Илиҥҥи уонна Арҕаа Европа дойдуларыгар көмүллэ сыталлар. Үгүстэр сэрии уоттаах будулҕаныгар сураҕа суох сүппүттэрэ.