15.10.2020 | 11:14

ТАПТАЛЛААХ КУОРАППЫТ ТУПСУОХТААХ!

ТАПТАЛЛААХ КУОРАППЫТ ТУПСУОХТААХ!
Ааптар: Киин Куорат

Киин куораппытыгар 2022 сылга Ленин уулуссата күүскэ уларыйыахтаах, тупсуохтаах. Санатан аастахха, Арассыыйа атын куораттара бары кэриэтэ бэйэлэрэ дизайн-кодтаахтар. Дизайн-код диэн тугуй? Биһиэхэ баар дуо?

Дизайн-код - куорат тас көстүүтүн, бырайыагын, оҥоһуутун тупсаран оҥоруу.Чопчулаан эттэххэ, харахха быраҕыллар маҕаһыыннар баннердарын, рекламаларын, суруктарын барытын биир истииллээх гына оҥоруу. Маны таһынан суол-иис хаачыстыбатын, дьиэлэр мэндиэмэннэрин, историческай эбийиэктэри сөргүтүү, уопсастыбаннай сирдэри тупсарыы, кыра кээмэйдээх архитектурнай эбийиэктэри туруоруу, элбэх кыбартыыралаах дьиэлэр тас көстүүлэрэ – барыта киирэр уонна саамай сүрүнэ уопсай көстүүгэ кубулуйуохтаах.

АРХИТЕКТУРАНЫ ТУПСАРЫЫ

Дьокуускай куорат былыргы тутуулаах куораттар ахсааннарыгар киирэр. Киин уулуссаҕа олус элбэх эбийиэк историческай суолталаахтар. Холобур: Пушкин библиотеката, олохтоох дьаһалта утары турар «Глобус” атыы-эргиэн киинэ, киинэ театра, “Ростелеком” сибээс дьиэтэ, о.д.а.  Холобура, бу хаартыскаҕа “Киин” киинэ театрын көрөбүт. Билигин бу улахан экран ыйанан турар. Ол иһин эбийиэкпит харааран, киинэ театрыгар майгыннаабат буолан турар. Арай, хаартыскаҕа курдук буоллаҕына хайдаҕый?

ЫЙАНАН ТУРАР БАННЕРДАР

Антах хайыс – атыы-тутуу, манна көр – дьаарбаҥка. Аны туран, «Сахаэкспоцентр” диэн аныгыылыы тутуулаах эбийиэкпит иннэ барыта кыра-кыра маҕаһыын буолбут, халлаан сылыйда эрэ араас тиэмэлээх атыы-тутуу бөҕө буолар. Дьиҥэ, бу куорат киинэ буоллаҕа дии! Онтон бу көрөр хаартыскабытыгар “Глобус” атыы-тутуу киинэ турар. Бу дьиэ иннигэр хас эмэ сыл сиргэ араас суруктаах, быһыылаах-таһаалаах баннердар сыппыттара. Олор билигин суохтар! 2022 сылга диэри эбийиэк иннин сөргүтүөхтэрэ дуо?

КИНИГЭ МАҔАҺЫЫНА

Дьиэ иннэ уонна кэннэ – барыта маҕаһыын. Ас, кинигэ, суотабай да атыылыыллар, аһыыр сир, көмүс маҕаһыына кытта баар. Саамай элбэх киһи ааһар сирэ. Университекка үөрэнэр устудьуон барыта бу дьиэнэн ааһара буолуо. Турар сирэ олус үчүгэй эрээри... тас көстүүбүт мөлтөһүөр, кырааскаламматаҕа ырааппыт.

НАЦИОНАЛЬНАЙ ТЫЫН

Саха сирэ – ураты сир. Кыһынын -50 кыраадыс тымныы, сайынын +40 С сылаас. Төрүт үгэс өрө тутуллуохтаах, национальнай тыын баар буолуохтаах. Ол эрээри, онтубут киин уулуссаҕа тоҕо эрэ көстүбэт...

СИМВОЛ УОБАРАСТАРЫ ЭЛБЭТИИ

Дьокуускай уопсастыбаннай сирдэригэр Туймаада хочотун символ-уобарастара бааллара буоллар, манна кэлбит ыалдьыттар өйдөөн хаалыахтара этэ.

ВАНДАЛИЗМ ТОХТУОХТААХ, КУОРАТ ЫРААҺЫРЫАХТААХ

Сыл аайы араас уопсастыбаннай сирдэр үлэҕэ киирэллэр. Тупсаҕай оҥоһуулаах эбийиэктэри нэһилиэнньэ сүрдээҕин сэҥээрэр эрээри, соруйан алдьатар, киртитэр дьоннор эмиэ бааллар. Чуолаан, эдэр ыччат ыһар-тоҕор буолуохтаах! Ону ааһан уопсастыбаннай сирдэргэ күнү-супту олорор харабыл суох. Мин санаабар, маннык эбийиэктэри предпринимателлэргэ туттараллара буоллар, быдан үйэлээхтик, ыраастык туруохтара этэ.

АНЫГЫ КУОРАТ

Дьокуускай куорат дизайн-кодун Арассыыйа биллиилээх дизайнера Артемий Лебедев уонна СӨ Архитектураҕа управлениетын иһинэн айымньылаахтык үлэлиир "LETO" Куорат эйгэтин тупсарыы боппуруостарыгар компетенция киинэ бырайыактаан оҥордулар.

Дьолгуйар дьоллоох Дьокуускай куораппыт аныгы көстүүлэнэрин, олохтоохторго табыгастаах гына тупсан иһэрин эрэнэ күүтэбит!

Сонуннар

Ордук ааҕаллар

Николай Винокуров:  «Дойдубар этэҥҥэ эргиллэн кэллим...»
Дьон | 19.11.2022 | 18:00
Николай Винокуров: «Дойдубар этэҥҥэ эргиллэн кэллим...»
«Боотур» этэрээт байыастарын ортотугар биһиги биир дойдулаахпыт Алаһыай нэһилиэгиттэн төрүттээх Николай Винокуров баарын истэн, кэпсэтиэхпин баҕардым. Ол эрэн сэһэргэһиибин хайдах-туох саҕалыахпын тобуларбар олус ыарахан этэ. Бу үлэ, үөрэх, сайдыы, тэрээһин туһунан суруйуу, кэпсэтии буолбатах... Бу — олох, дьылҕа, тыын былдьаһыы, өлүү-сүтүү, инники олох иһин охсуһуу туһунан сэһэргэһии. Николай тута хоруйдаабытыгар...
Халбаакыттан — Олоҥхо тыйаатырыгар
Дьон | 25.11.2022 | 10:20
Халбаакыттан — Олоҥхо тыйаатырыгар
Дьокуускайга саха тылын учууталларын сийиэстэрин сэргэ өрөспүүбүлүкэтээҕи Олоҥхо декадата ыытылла турар. Оттон чулуу айымньыбыт баай философиятын кэлэр ыччакка тиэрдэр биир бэртээхэй ньыманан тыйаатыр буолар. Бу дьыл сэтинньитигэр Олоҥхо тыйаатыра «Дьорҕостой Бэргэн» куукуланан испэктээк туруоран сүрэхтээбитэ. Режиссер Гаврил Мэҥкээрэп Николай Калинович Шамаев-Чопчухаан (Үөһээ Бүлүү) олоҥхотунан туруоруутун Дьокуускай куорат хас да уһуйааныгар...
Мария Матвеева:  «Дьоҥҥо үтүөнэн эрэ сырыттахха, олорорго чэпчэки»
Дьон | 26.11.2022 | 10:00
Мария Матвеева: «Дьоҥҥо үтүөнэн эрэ сырыттахха, олорорго чэпчэки»
Тыа сиригэр көмүс куоластаахтар, үҥкүүһүттэр, айар, суруйар дьон баалларын куруук кэрэхсии, сэргии истэбит. Ханна да сырыттарбын талааннаах дьону кытта билсэрбин, санаа атастаһарбын туохтааҕар да ордоробун.
Элэгэнтэй Адамов:  «Сиэрдээх өй-санаа төрүт дьарыкка эрэ баар»
Дьон | 20.11.2022 | 11:00
Элэгэнтэй Адамов: «Сиэрдээх өй-санаа төрүт дьарыкка эрэ баар»
Бүгүҥҥү нүөмэргэ Чурапчы улууһун Чакыр нэһилиэгин олохтооҕо Элэгэнтэй Адамовы кытта тыа сирин олоҕун, итэҕэл, уус идэтин, сайдыы, норуот дьылҕатын, кэскилин туһунан сэһэргэстибит. Дьоҕурдаах киһи анаарыыта киэҥэ, этэр тыла оруннааҕа сөхтөрдө.