01.09.2023 | 10:00

Сайсары — сайдыы суолугар

Сайсары —  сайдыы суолугар
Ааптар: Айталина Софронова
Бөлөххө киир

Нэдиэлэҕэ саҕаланыыта Саха сирин Ил Дархана Айсен Николаев уонна Дьокуускай куорат баһылыга Евгений Григорьев киин куоракка ыытыллар өрөмүөн уонна тутуу хаамыытын билистилэр. Ол курдук, салалта Сайсары уокуругар тутулла турар саҥа спорт уораҕайыгар сырытта, Винокуров аатынан уулуссаны саҥардан оҥорууну уонна Сайсары күөл кытылын тупсарыы хаамыытын бэрэбиэркэлээтэ.

Сайсары уокуругар саҥа саала

Бастакы пуунунан Ильменскэй уулусса, 27 тутулла турар элбэх функциялаах спорт саалата буолла. Эбийиэк аны саас, 2024 сыл ыам ыйыгар, үлэҕэ киириэхтээх. Тутуу үлэтин генеральнай бэдэрээтчитинэн «Монтажник» тэрилтэ буолар. Тэрилтэ бэрэссэдээтэлин  солбуйааччы Александр Ханин иһитиннэрбитинэн, эбийиэк сыбаайата түспүт, ититии ситимэ уонна турбаларын тирэхтэрэ турбуттар. Бүгүҥҥү күҥҥэ каркас, сылааһынан хааччыйыы үлэтэ бара турар.

«Тутуу кэмигэр эбийиэк быстах электроэнергиянан хааччыйыы ситимигэр холбонно. Ону тэҥэ «Водоканалга» уунан хааччыйыыга сайаапка биэрдибит. Тэхиньиичэскэй усулуобуйалары ыллыбыт, инженернэй ситимнэргэ холбонорго дуогабардастыбыт. Үлэни быйыл саас саҕалаабыппыт. Мантан кыһын, ититии үлэтэ бүттэҕинэ, ис үлэтин ыытыахпыт»,–  диэтэ бэдэрээтчит тэрилтэ бэрэстэбиитэлэ.

Саҥа эбийиэк эһиил сайын Дьокуускайга ыытыллар VIII-с «Азия оҕолоро» Норуоттар икки ардыларынааҕы спортивнай оонньуулары көрсө үлэҕэ киириэхтээх. Манна художественнай гимнастиканан, боксанан дьарыктанарга анал саалалар баар буолуохтара.

Эбийиэк «Спорт олох нуормата» федеральнай бырайыак чэрчитинэн,  «Демография» национальнай бырайыак иитинэн, «Развитие физической культуры и спорта Республики Саха (Якутия)», «Комплексное развитие социальной инфраструктуры ГО «город Якутск» на 2017-2032 годы» бырагыраамаларынан тутуллар.

Суол –  олох төрдө

Салгыы хамыыһыйа «Куттала суох уонна хаачыстыбалаах суоллар» национальнай бырайыагы олоххо киллэрии чэрчитинэн Винокуров уулуссатын саҥардан оҥорууну кытта билистэ.

«Главстрой» МХТ дириэктэрэ Алексей Варламов иһитиннэрбитинэн, суолу Ильменскэй уулуссатыттан Чайковскай уулуссатыгар диэри өрөмүөннүү сылдьаллар, сүрүн бэдэрээтчит – «Сахатрасстрой» ХЭТ тэрилтэ.

«Винокуров уулуссатын саҥардыы ыам ыйыгар саҕаланна, бэдэрээтчит быйыл алтынньыга үлэтин түмүктүүр былааннаах. Билигин тутуу бэлэмэ 40% тэҥнэһэр. Суолу таҥастыыллар, уу лотуоктарын оҥороллор, сибээс ситимин тардаллар. Чайковскай уулуссатын быһа охсуһуутуттан Лонгинов аатынан ууллусса быһа охсуһуутугар диэри аспаал бастакы дьапталҕатын 300 миэтэрэтэ уурулунна. Салгыы иккис араҥаны ууруу, уу турбата, тротуар билиитэлэрин тэлгэтии, бортовой таастары туруоруу уонна сырдатыы ыытыллыаҕа. Эбийиэккэ 12 киһи уонна 7 тиэхиньикэ үлэлиир»,–  диэн Алексей Варламов иһитиннэрдэ.

Дьокуускай куорат баһылыга Евгений Григорьев «Куттала суох уонна хаачыстыбалаах суоллар» национальнай бырайыагы олоххо киллэрии чэрчитинэн 2019 сылтан Сайсары уокуругар Чайковскай, Лонгинов, Ильменскэй, Билибин, Уустаах Избеков, Яков Потапов, Маяковскай, Мерзлотнай, Кеша Алексеев, Широких-Полянскай, Шевченко уулуссалара, «Гимеин» эргиирэ уонна Кардиологическай кииҥҥэ айанныыр суол өрөмүөннэммиттэрин бэлиэтээтэ.

«Биһиги өрөмүөн ыытыллар хас биирдии эбийиэгэр кэлимник сыһыанна-һабыт. Элбэх эбийиэккэ уу ааһар лотуоктара, тупсарыы, уулуссалары сырдатыы үлэтэ киэҥ хабааннаахтык ыытылынна», диэн Евгений Григорьев тоһоҕолоон бэлиэтээтэ.

Сайсары кытылын тупсарыы

Үһүс эбийиэгинэн Сайсары күөл кытылын тупсаран оҥоруу буолла. Билигин манна биэрэги бөҕөргөтүү үлэтэ бара турар.

«Быйыл көрүллүбүт 45 мөлүйүөн солкуобайынан биэрэги бөҕөргөтүү ыытыллар, эһиил тупсарыы үлэтэ барыахтаах. Федеральнай хааһына кирэдьиитин көмөтүнэн Сайсары күөлэ толору тупсарыллыаҕа. Үлэ алта учаастакка араарыллан, хас да түһүмэҕинэн ыытыллыаҕа. Аҥаарын эһиил бүтэриэхпит, 2024 сыл бэс ыйын 25 от ыйын 7 күннэригэр буолуохтаах VIII-с Норуоттар икки ардыларынааҕы «Азия оҕолоро» спортивнай оонньуулары көрсө түмүктүөхпүт. Хаалбыт үс учаастак кэлэр сыл күһүнүгэр диэри тупсарыллыахтаах. Бүгүҥҥү туругунан үлэ болдьохтон хаалбакка баран иһэр»,  диэтэ «Главстрой» МХТ дириэктэрэ Алексей Варламов.

Билигин тутааччылар 3 тыһ. кв. миэтэрэ кэриҥэ иэннээх эргэ тротуары  көтүрбүттэр, 1 км кэриҥэ усталаах суол хаххатын уонна бордюрдары хомуйбуттар, ону сэргэ 13 дьоҕус архитектурнай конструкцияны хомуйдулар.

«Биэрэги бөҕөргөтүүгэ 3 тыһыынчаттан тахса кубометр иэннээх таас аҕалылынна»,– диэн Дьокуускай куорат Сайсары уокуругун баһылыга Владимир Слепцов иһитиннэрдэ.

Бырайыактыыр докумуоннары бэлэмнээһин, инженернэй чинчийиилэри толоруу, тутуу үлэтэ, Сайсары күөлү тупсарарга ирдэнэр оборудованиены  туруоруу барыта 450 мөл. солк. тахсаҕа сыаналанар.

Ийэ искибиэрин хапытаалынай өрөмүөнэ, суоллар оҥоһуулара, тротуардары көҕөрдүү, саҥа эбийиэктэри тутуу уонна сатыы дьон сылдьар сирин сырдатыы былааннанар.

«Өрөгөй» спорт комплексын аттыгар 7 стендэттэн турар «Албан аат аллеята» баар буолуоҕа. Конструкцията перфорациялаах тимир лиистэртэн толоруллуоҕа, кэккэлэһэ амфитеатр баар буолара күүтүллэр.

Санатан эттэххэ, 2022 сыл ыам ыйыгар Сайсары күөл кытылын уонна Ийэ искибиэрин тупсаран оҥорууга 20 205 киһи куоластаабыта.

Сонуннар

Ордук ааҕаллар

Саха сирин саамай эдэр хапытаана - Дүпсүнтэн сыдьааннаах!
Дьон | 04.04.2024 | 09:00
Саха сирин саамай эдэр хапытаана - Дүпсүнтэн сыдьааннаах!
Өрүскэ, муораҕа, акыйааҥҥа да буоллун, араас идэ барыта баар, ол эрээри саамай биллэр уонна ааттаах-суоллаах – биллэн турар, хапытаан. Кинилэр хорсун сырыыларын, бэйэлэригэр эрэллээхтэрин, ыраах айаннарын туһунан төһөлөөх элбэхтэ аахпыппыт, киинэҕэ көрбүппүт буолуой.
Сири иилии эргийиэм!
Дьон | 12.04.2024 | 18:00
Сири иилии эргийиэм!
Кэбээйи Арыктааҕыттан төрүттээх Иннокентий Ноговицын бэлисипиэтинэн аан дойдуну биир гына айанныыр хоббилааҕын туһунан хас да сыллааҕыта суруйан турабыт. Иннокентий киһини кытта кэпсэтэригэр элбэх ууну-хаары эрдибэккэ, аҕыйах тылынан чуо ыйытыыга эрэ хоруйдуурун  билэр буоламмын, Кытайга тиийбититтэн саҕалаан, бассаабынан элбэх да элбэх ыйытыыларбынан көмөн туран, наадалаах информациябын хостоон ыллым. Кинини ыра санаатын...
Зоя Желобцова:  «Олох толору үөрүүтүн, кэрэтин билэн сылдьабын»
Дьон | 11.04.2024 | 10:00
Зоя Желобцова: «Олох толору үөрүүтүн, кэрэтин билэн сылдьабын»
«Үчүгэй киһи» диэн хайдах киһини ааттыылларый? Арааһа, бастатан туран, дьоҥҥо эйэҕэс, аламаҕай, үөрэ-көтө сылдьар, барыга-бары кыһамньылаах, үлэһит киһини ааттыыр буолуохтаахтар. Дьэ, оччотугар, биһиги дьүөгэбит Зоя Константиновна Желобцова онуоха сүүс бырыһыан эппиэттэһэр. Киһи киһитэ буоллаҕа биһиги Зоябыт!   Оттон киһи барахсан мутугунан быраҕар муҥур үйэтигэр дьонугар-сэргэтигэр, ыччаттарыгар хайдах суолу-ииһи, ааты, өйдөбүлү хаалларара...
Уопсастыбаннай туоналарга куоластыырбытын умнубаппыт
Сонуннар | 03.04.2024 | 10:30
Уопсастыбаннай туоналарга куоластыырбытын умнубаппыт
Кулун тутар 15 – муус устар 30 күннэригэр эһиил, 2025 сылга, тупсарарга былааннанар эбийиэктэри быһаарар Бүтүн Арассыыйатааҕы куоластааһын буолар турар. Куоластааһыҥҥа 14-тэн үөһэ саастаах Арассыыйа гражданнара 14.gorodsreda.ru балаһааккаҕа киирэн, сөбүлээбит бырайыактарын талан кыттыахтарын сөп.  Дьокуускай куорат олохтоохторо быйыл Гагарин аатынан сквер, Щорс күөлүн кытыла, Сэргэлээх күөлүн кытыла (ДСК оройуона), Теплай...