06.03.2020 | 08:41

Сайаҕас мичээр аргыстаах

Сайаҕас  мичээр аргыстаах
Ааптар: Киин Куорат

Тохсунньу ый тоһуттар тымныытыгар инбэлииттэри чөлүгэр түһэрии киинигэр эмтэнэ сылдьан 84 саастаах, Ньурбаттан төрүттээх, Дьокуускай куоракка олорор сиэстэрэ  идэлээх Анна Николаевна Балаевалыын билсистим.

Санныгар тайаммыт сааһырыытын киэр кыйдаан, таптал туһунан сылаас тыллардаах кэпсээнин үөрэ-көтө иһиттибит. Бэйэбит кыахпытынан кэнсиэр туруордубут. Онно намылхай, синньигэс, сааһырыныы билиммэтэх куолаһынан истиҥ ырыатын бэлэхтээтэ. СӨ доруобуйатын харыстабылын туйгуна, эмп сулууспатын бэтэрээнэ, Коммунистическай үлэ туйгуна Анна Николаевна оскуола кэнниттэн икки сыллаах  сиэстэрэ куурсун бүтэрэн, 54 сыл тохтоло суох үлэлээн, 72 сааһыгар үлэттэн тохтообут. 1953 сыллаахха сэттис кылааска үөрэнэ сырыттаҕына кулун тутар 5 күнүгэр дойдубут аҕа баһылыга И.В. Сталин өлбүтүгэр оскуола дириэктэрэ А.Н. Чусовской ыарахан сонуну иһитиннэрбитигэр, учууталлар, үөрэнээччилэр бары ытаспыппыт 67 сыл ааһа оҕуста диэн сонньуйа ахтар. Аҕа дойдуну көмүскүүр Улуу сэрии саҕаланыытыгар аҕыс саастаах эбит. Аҕатыгар Н.П. Дмитриевкэ бронь туттараннар, райкомҥа хаалан, аймалҕаннаах сылларга Кыайыы туһа диэн, өрөбүлэ суох дьаһалтаҕа үлэлээбит. Кэлин Красноярскай куоракка партийнай оскуолаҕа үөрэнэн, райсовет бэрэссэдээтэлигэр тиийэ үүммүт. Үлэни өрө туппут Николай Дмитриев үс төгүл Үрдүкү Сэбиэт дьокутаатынан быыбардаммыт. Сэрии кэннинээҕи сылларга холкуос бэрэссэдээтэлинэн, кыыл иитэр ферма дириэктэринэн үлэлии олорон бочуоттаах сынньалаҥҥа тахсыбыта үһү. Аҕам наһаа сымнаҕас, аһыныгас киһи этэ”, - диир кыыһа.

Уоттаах сэрии холоругун ортотугар сылдьыбыт ийэтин бииргэ төрөөбүт убайа, быраата тыыннаах эргиллэр дьолун билэннэр, үлэ үөһүгэр түһэн, олохторо уһаан, биирэ 99, иккиһэ 87 саастарыгар орто туруу дойду олоҕуттан арахсыбыттар. Кыайыы буолбутун уруйдуур үөрүүлээх миитин уонна Кыайыы ыһыаҕа 12-лээх оҕо өйүгэр умнуллубаттыы хатанан хаалбыт. “Оччотооҕу музыка алыптаах дорҕооно билигин да кулгаахпар  иһиллэр”, - диир Анна Балаева. Анна Николаевна суоппар идэлээх, урут суол-иис куһаҕаныгар хоту дойдуга тиийтэлээбит олоҕун аргыһынаан Р.В. Балаевтыын 58 сыл бииргэ аал уоту оттунан, иллээхтик олорбуттара эбитэ үһү. Горнай улууһугар олохсуйан олорор, СӨ доруобуйатын харыстабылын туйгуна, улуус бочуоттаах олохтооҕо, эмп сулууспатын бэтэрээнэ, биэлсэр идэлээх бииргэ төрөөбүт тапталлаах кыра балта М.Н. Кривошапкинаны иһирэх тылынан кэпсиирин сэргии иһиттим. “Үлэ Кыһыл Знамята” уордьаннаах, номоххо киирбит аҕатын сырдык сулус оҥостубут, үгүс кэпсээннээх ытык киһини биһирээтим, хайҕаатым.

                                                                                   Анна Козлова

Сонуннар

Ордук ааҕаллар

Николай Винокуров:  «Дойдубар этэҥҥэ эргиллэн кэллим...»
Дьон | 19.11.2022 | 18:00
Николай Винокуров: «Дойдубар этэҥҥэ эргиллэн кэллим...»
«Боотур» этэрээт байыастарын ортотугар биһиги биир дойдулаахпыт Алаһыай нэһилиэгиттэн төрүттээх Николай Винокуров баарын истэн, кэпсэтиэхпин баҕардым. Ол эрэн сэһэргэһиибин хайдах-туох саҕалыахпын тобуларбар олус ыарахан этэ. Бу үлэ, үөрэх, сайдыы, тэрээһин туһунан суруйуу, кэпсэтии буолбатах... Бу — олох, дьылҕа, тыын былдьаһыы, өлүү-сүтүү, инники олох иһин охсуһуу туһунан сэһэргэһии. Николай тута хоруйдаабытыгар...
Халбаакыттан — Олоҥхо тыйаатырыгар
Дьон | 25.11.2022 | 10:20
Халбаакыттан — Олоҥхо тыйаатырыгар
Дьокуускайга саха тылын учууталларын сийиэстэрин сэргэ өрөспүүбүлүкэтээҕи Олоҥхо декадата ыытылла турар. Оттон чулуу айымньыбыт баай философиятын кэлэр ыччакка тиэрдэр биир бэртээхэй ньыманан тыйаатыр буолар. Бу дьыл сэтинньитигэр Олоҥхо тыйаатыра «Дьорҕостой Бэргэн» куукуланан испэктээк туруоран сүрэхтээбитэ. Режиссер Гаврил Мэҥкээрэп Николай Калинович Шамаев-Чопчухаан (Үөһээ Бүлүү) олоҥхотунан туруоруутун Дьокуускай куорат хас да уһуйааныгар...
Мария Матвеева:  «Дьоҥҥо үтүөнэн эрэ сырыттахха, олорорго чэпчэки»
Дьон | 26.11.2022 | 10:00
Мария Матвеева: «Дьоҥҥо үтүөнэн эрэ сырыттахха, олорорго чэпчэки»
Тыа сиригэр көмүс куоластаахтар, үҥкүүһүттэр, айар, суруйар дьон баалларын куруук кэрэхсии, сэргии истэбит. Ханна да сырыттарбын талааннаах дьону кытта билсэрбин, санаа атастаһарбын туохтааҕар да ордоробун.
Элэгэнтэй Адамов:  «Сиэрдээх өй-санаа төрүт дьарыкка эрэ баар»
Дьон | 20.11.2022 | 11:00
Элэгэнтэй Адамов: «Сиэрдээх өй-санаа төрүт дьарыкка эрэ баар»
Бүгүҥҥү нүөмэргэ Чурапчы улууһун Чакыр нэһилиэгин олохтооҕо Элэгэнтэй Адамовы кытта тыа сирин олоҕун, итэҕэл, уус идэтин, сайдыы, норуот дьылҕатын, кэскилин туһунан сэһэргэстибит. Дьоҕурдаах киһи анаарыыта киэҥэ, этэр тыла оруннааҕа сөхтөрдө.