19.05.2023 | 16:00

Үөс тааһын үөрэппит эдэр чинчийээччи

Үөс тааһын үөрэппит эдэр чинчийээччи
Ааптар: Киин Куорат
Бөлөххө киир

М.К. Аммосов аатынан Хотугулуу-Илиҥҥи федеральнай университет Физико-техническэй институтун магистрана Светлана Шарина сыл аҥаарын устата киһи үөһүн тааһын үөрэтэр бэрт интэриэһинэй чинчийиилэри ыыппыт. Кини этэринэн, үөс таастаныыта билигин киэҥник тарҕанна, ким баҕарар, хаһан баҕарар, дьахтарыттан уонна эр киһититтэн, сааһыттан, аһылыгыттан тутулуга суох бу ыарыыга ылларыан сөп буолла.

“Үөс тааһын састаабын үөрэтэр чинчийиим саамай сүрүн ньыматынан ИК-спектроскопия буолла, выпускной үлэбин онно анаатым. Бу чинчийиим салайааччым научнай үлэтин салҕааһын курдук барда, эбэн-сабан уонна баар баазаны байытан биэрдибит. Үөс тааһын ИК-спектрдарын чинчийдибит, “пики характеристических частот” диэн өйдөбүл баар, олору кэмнээн, таас састаабын уонна ханнык көрүҥҥэ киирсэрин үөрэттибит. Таастарбытын, сигнала үчүгэйдик кэллин диэн, калий бромидыгар (1/100) суурайан үлэлээтибит”, - диэн кэпсээтэ магистратураҕа бастакы сылын үөрэнэр Светлана Шарина. Научнай салайааччытынан «Радиационнай технологиялар» лабораторияларын үлэһитэ доцент Федор Протопопов буолбут.

«ИК-спектроскопия киһи этигэр-сиинигэр алдьатыыта суох эмтэнэргэ көмө буолар кыахтаах. Үөстэригэр таас үөскээн эрэйдэммит дьону билигин эпэрээссийэлииллэр, үөстэрин ылан быраҕан кэбиһэллэр. Ыарыһах ол кэннэ өр кэм устата реабилитацияланар, чөлүгэр түһэр. Ол да кэннэ үйэтин тухары диета тутуһарга күһэллиэхтээх. Биһиги чинчийиибитинэн,  үөс хойдон эрэр эттигин (“билиарный сладж” диэн тиэрмининэн ааттанар, мантан таас үөскүүр)  ИК-спектроскопия ньыматынан эрдэ быһаарыахха сөп, ол аата эминэн суох оҥорор кыах баар буолар”, – диэн быһаарар эдэр чинчийээччи.

Светлана Шарина кэпсииринэн, ХИФУ-га ИК-спектрометрга оҥоһуллар чинчийиилэр киэҥник туһаныллаллар – Саха сирин эмтээх отторуттан саҕалаан, муоҕу, сили, онтон да атын убаҕас уонна кытаанах эттиктэри чинчийэллэр: “Бу спектрдар уратылар, хас биирдии эттиккэ пик нобуора баар буолар. ИК-спектрометрга судургутук уонна түргэнник чинчийиллэр эттик спектрдарын быһаарар кыахтаахпыт. Кэлин бу ньыманы араас эттик састаабын быһаарарга эбии көдьүүстээх ньыма быһыытынан туттар табыгастаах буолуоҕа”..

Сонуннар

Ордук ааҕаллар

Ким? Төһө? Туохха?
Сонуннар | 17.02.2024 | 12:00
Ким? Төһө? Туохха?
Ааҕааччыларбытын кытта Сахастат ааспыт 2023 сыл түмүгүнэн таһаарбыт өрөспүүбүлүкэбит социальнай-экономическай туругун кэккэ чахчыларын кытта үллэстэбит.
Полина Победа:  «Дьоллоох буолуҥ олоххутугар, түүлгүтүгэр»
Дьон | 29.02.2024 | 10:00
Полина Победа: «Дьоллоох буолуҥ олоххутугар, түүлгүтүгэр»
Бүгүҥҥү ыалдьыппын улаханнык билиһиннэрэр да наадата суох буолуо. Кинини, өрөспүүбүлүкэ сахалыы тыллаах олохтоохторо ПОЛИНА ПОБЕДА диэн ааттаах хоһоонньуту, социальнай ситим устун билбиттэрэ ыраатта. Полина Пантелеймоновна Находкина хомоҕой тыллаах хоһоонноро элбэх киһи кутун туталлар, махталын ылаллар. Кини ону таһынан имигэс үҥкүүһүт, шпагат түһэр, араас эрчиллиилэри холкутук оҥорор, төбөтүн оройугар турар –...
Ыар сүтүк
Дьон | 17.02.2024 | 16:00
Ыар сүтүк
Үүммүт саҥа сылга Баатара нэһилиэгэ уонна Мэҥэ Хаҥалас улууһа эрэ буолбакка, бүттүүн өрөспүүбүлүкэ ыар сүтүктэннэ.
Ийэлиин кэпсэтии...
Сонуннар | 16.02.2024 | 18:30
Ийэлиин кэпсэтии...
Анал байыаннай дьайыы тиэмэтин суруйарбар төрөппүтү, ийэни, аҕаны кытта кэпсэтэр ордук ыарахан. Кэпсэтэ олорон бөтө бэрдэрэн, оҕотун санаан, аһынан тохтоон, хараҕын уутун соттон, ол быыһыгар, кини туһунан кэпсиэхтээҕин, кини дьоруойун бар дьон билиэхтээҕин санаан, күүстээх санаатын, тулуурун киллэрэн эмиэ саҥарбытынан барар. Биир сөҕөрүм диэн, маннык кэпсэтиилэргэ биир да төрөппүт, уолаттар...