30.08.2020 | 17:19

Кыһыҥҥыга хаһааныҥ

Кыһыҥҥыга хаһааныҥ
Ааптар: Киин Куорат

Күһүммүт чугаһаата. Мантан хаалбыт күҥҥэ-дьылга дьиэ хаһаайкалара, аны оҕуруоттарын үүнүүтүн кэнсиэрбэлиир түбүккэ түстүлэр. Ааһан эрэр сайыммыт быйаҥнаах буолла. Сир аһа да дэлэйдик үүннэ. Бүгүҥҥү балаһабытыгар бэйэтин сүбэтин тиэрдэр Ньурба куоратын олохтооҕо Изабелла Николаевна Андреева.

Түргэнник тууһанар хаппыыста  

2,5 киилэ хаппыыста, 2 моркуоп, 0,5 л оргуйбут уу, 3 остолобуой ньуоска үрдэ суох туус, 1 остолобуой ньуоска толору саахар.

Хаппыыстаны кырбыыгыт, моркуобу бөдөҥ теркаҕа анньаҕыт, холбоон баран булкуйаҕыт, үс лиитэрэлээх бааҥкаҕа ыга угаҕыт. Уугутун туустуугут, хаппыыстаҕытыгар кутаҕыт. Суукка буолан баран ороһуолун сүөкээн, саахар кутаҕыт, төттөрү бааҥкаҕытыгар хаппыыстаҕытын симэҕит. Бааҥкаҕыт анныгар уута остуолга тохтубатын диэн улахан тэриэлкэтэ ууруҥ. Бириэмэтин көрөн уһун испииссэнэн анньан биэриҥ. Ороһуола тахсыбат буоллаҕына, хаппыыстаҕыт бэлэм буолбут. Холодильникка ууран баран биэс суукканан сиэххитин сөп.

Биэрэстэн сокууска

- 5 кг болгарскай биэрэс, 2 ыстакаан уу, 2 ыстакаан 6 %-наах уксус, 15 лавр сэбирдэҕэ, 15 устуука төгүрүк хара биэрэс, 2 тутум петрушка,1 ыстакаан саахар, 300 гр. чеснок, туус бэйэ сөбүлүүрүнэн.

Чесногу уонна биэрэһи бытархай гына кырбыыгыт. Ууттан, уксустан, саахартан уонна туустан ороһуолу оргутаҕыт, онно төгүрүк биэрэскитин, лавр сэбирдэҕин кутаҕыт. Биэрэһи төгүрүктүү кырбаан баран 4 мүнүүтэ ороһуолга оргутан ылаҕыт. Ол кэннэ ороон баран мас арыытын, чесногу уонна петрушканы кытары булкуйан баран бааҥкаларга угуталыыгыт уонна ыга хаппахтыыгыт. Бааҥкаҕыт стерилизацияламмыт буолуохтаах.

Нууччалыы сокууска

- 1 кг помидор,1 кг моркуоп, 1 кг луук, 5-7 устуука минньигэс биэрэс,1/2 л. мас арыыта, 1 ыстакаан саахар,бэйэ сөбүлүүрүнэн туус.

Моркуобу бөдөҥ теркаҕа анньаҕыт, луугу уонна помидору бытархай гына кырбыыгыт. Барытын холбоон баран икки чаас устата бытаан уокка булкуйа-булкуйа оргутаҕыт. Бэлэм сокуусканы бааҥкаларга уган хаппахтаан уурталыыгыт.

Оҕуруот астардаах хаппыыста

- 2 кг хаппыыста, 1 кг күөх минньигэс биэрэс,2 кг күөх помидор,1 кг моркуоп,600 г күөх петрушка.

Ороһуола:3,5 л. уу, 1 ыстакаан туус.

Хаппыыстаны уһун синньигэс гына кырбыыгыт, биэрэһи 3 сиринэн дьөлүтэ анньаҕыт, моркуобу бөдөҥ теркаҕа анньаҕыт, петрушканы бытархай гына кырбыыгыт. Хаппыыстаны, моркуобу уонна петрушканы холбоон баран бэлэмнээбит иһиккитигэр ыга угаҕыт, быыһыгар күөх помидордары уонна биэрэһи араҥанан уурталыыгыт. Үрдүн баттатаҕыт, ороһуолу үрдүгэр кутаҕыт.

Мүөттээх биэрэс

- 3 кг болгарскай биэрэс, 3 чеснок өлүүскэтэ, петрушка.

Маринада: 1 л. уу, ыстакаан аҥаара мас арыыта,2 остолобуой ньуоска мүөт,2 остолобуой ньуоска туус,2 остолобуой ньуоска саахар,1 чайнай ньуоска 70 % уксус.

Маринады оргутаҕыт. Уһун синньигэс, кыраһыабай гына быһыллыбыт биэрэһи оргуйа турар маринакка кутан сэттэ мүнүүтэ булкуйа-булкуйа оргутаҕыт, биэрэс бүтүнүү маринакка тимириэхтээх. Стерилизацияламмыт бааҥка түгэҕэр бытарытыллыбыт чесногу (0,5 л бааҥкаҕа 2 өлүүскэ) уонна бытархайдыы кырбаммыт петрушканы (быһа холоон 2 ост. нь) угаҕыт. Биэрэһи бааҥкаларга тарҕатаҕыт, маринаккытын үрдүгэр саба кутаҕыт.

Сонуннар

Ордук ааҕаллар

Педиатр Елена ИВАНОВА:  «Улаатар оҕоҕо — ураты болҕомто»
Дьон | 21.09.2021 | 12:00
Педиатр Елена ИВАНОВА: «Улаатар оҕоҕо — ураты болҕомто»
Бүгүн “Яннамед” медицинскэй клиника педиатр бырааһа Елена Владимировна Иванова ыалдьыттыыр. Кинини кытта оҕо доруобуйатын туһунан кэпсэтиибитин сэргээн ааҕыҥ.   Быраас анала – Кыра оҕо туга ыалдьарын сатаан кэпсээбэт, уопсайынан, кырачаан дьону кытта үлэлиир ыарахан. Педиатрияны тоҕо талбыккыный? Үлэҥ уратытын туһунан кэпсиигин? –  Мин оҕолору кытта үлэлиэм диэн эрдэттэн быһаарыммытым. Эдьиийим...
Дьокуускай куорат мин харахпынан
Куорат олоҕо | 12.09.2021 | 10:00
Дьокуускай куорат мин харахпынан
Сахабыт сирин килбэйэр киинэ, тапталлаах куораппыт 389 сааһын томточчу туоларынан барыгытын эҕэрдэлиибит. Биһиги ааҕааччыларбытыттан Дьокуускай куорат дьон олороругар туох үчүгэйдээҕин уонна мөкү өрүттэрдээҕин ыйыталастыбыт.   Маргарита, 29 саастаах, маҕаһыын атыыһыта: Куорат кытыытынааҕы оройуоннары тоҕо сайыннарбаккыт? Куорат киинигэр түргэнник кэлэр-барар уустук. Уопсастыбаннай тырааныспары  уларытыахха уонна сайыннарыахха наада. Биһиги ааспыт үйэ 70-с...
Тамара Верховцева: «Куһаҕаны, үчүгэйи барытын кэпсиибин»
Дьон | 14.09.2021 | 13:30
Тамара Верховцева: «Куһаҕаны, үчүгэйи барытын кэпсиибин»
Хаһыаппытыгар дөрүн-дөрүн ураты дьоҕурдаах, айдарыылаах дьону тиһигин быспакка сырдатабыт. Манна даҕатан эттэххэ, кинилэр бэйэлэрин талааннарын кэмэ кэллэҕинэ эрэ биирдэ кэпсииллэр. Бүгүҥҥү дьоруойбун кытта бу кыһын кэпсэтиэхтээх этибит да, кэмэ илик буолан, соннук хаалан хаалбыта. Тамара Прокопьевна Верхоцевалыын төлөпүөнүнэн сэһэргэстим. - Дорообо! Саха дьонун сиэринэн кэпсэтиибитин бэйэҕин билиһиннэрииттэн саҕалыахха... - Үөһээ...
Түргэн сокуускалар
Тускар туһан | 12.09.2021 | 09:00
Түргэн сокуускалар
Сорох бырааһынньыкка, араас фуршеттарга ол-бу канапелар, рулеттар, тарталеткалар “былааһы ылаллар”. Маннык түргэн сокуускалары киһи дьиэҕэ да астаныан сөп. Иһиккит көрүөх бэтэрээ өттүгэр кураанахтаммыта эрэ баар буолуо.   Лаваштан рулет Туох наадата: лаваш – 1 устуука, туустаах оҕурсу – 3 устуука, кытаанах сыыр – 75 г, сымыыт – 3 устуука, куурусса...