08.02.2021 | 14:14

Куорат оҕолоругар олоҥхо суолтата

Куорат оҕолоругар олоҥхо суолтата
Ааптар: Киин Куорат

Наталья Иннокентьевна Мордовская, СӨ култууратын туйгуна, эбии үөрэхтээһин үрдүкү категориялаах педагога, оҕону олоҥхоҕо уһуйуу маастара:

–Ийэ тыл күнүн бэлиэтиирбит аҕыйах хонук хаалла. Саныыр санаам, баҕарар баҕам кэрэкэ бэйэлээх, хаарыан тылбытыгар харысхаллаахтык сыһыаннаһарбыт буоллар, сыыһырдан-киртитэн, дьүдьэтэн-дьүүкүрдэн, суолталаабакка, сордообокко сөпкө саҥарарбыт, уустаан-ураннаан, кырыылаан-кылааннаан баарынан-барҕардан, кэмэ суох баайын күннэтэ өйдөөн, күлүмнэтэ сырыттарбыт төһөлөөх эрэ бэрт буолуо этэй! Тылбыт дьадайбатыгар, сүппэтигэр, чөл хааларыгар туруулаһар ньыма, биллэн турар, кэнчээри ыччаты, уһуйаан, оскуола оҕотун кыра сааһыттан төрүт култуураҕа, фольклорга сыһыарыы буолар.

Оскуолаҕа саха тылын уонна литературатын уруоктарын кытта дьүөрэлээн фольклор ыытыллар сирдэригэр туох эмэ ситиһии кэлэр. Норуот остуоруйаларыттан, таабырыннарыттан, өһүн хоһоонноруттан, чабырҕаҕыттан саҕалаан, норуот ырыаларыгар, тойугар тиийэн баран олоҥхоҕо уһуйуу кэскиллээх үлэ. Итинник үлэлээн ситиһиилэргэ кэлбитим, саха оҕолорун куорат олоҕор нуучча тылын кытта тэҥҥэ сэргэстэһиннэрэн ийэ тылынан ураннык саҥарарга олоҥхо суолтата муҥура суох улахан. Сүүрбэттэн тахса сыл ити хайысханан үлэлээн кэлбит уопутум көрдөрөрүнэн бигэтик өйдөөтүм, төрөппүттэр, оҕолор ону бигэргэтэллэр, ситиспит ситиһиилэрим, тиксибит наҕараадаларым кэпсииллэр. Ис дьиҥэ оҕо омук быһыытынан кини кимин, туох силистээҕин-мутуктааҕын, баай тыла баараҕайын, онтон сомсон киһи кэрэмэһэ, саха саарына буолан тахсыахха сөбүн өйдүүргэ, сыаналыырга тиийиитэ буолар. Саха гимназиятын, 2-с нүөмэрдээх национальнай  политехническай оскуола  бастыҥ учууталлара ону таба өйдөөн, оҕолорун Оҕо дыбарыаһын иһинэн үлэлиир "Эллээйик" фольклор устуудьуйатыгар сылтан сыл аҕалан дьарыктаппыттара, ийэ тылынан бэркэ кэпсэтэр, онтон тирэх ылан салгыы эргиччи сайдар эдэр дьон тахсыталаабыттара.

Оҕо олоҥхо ис дьиҥиттэн, философиятыттан элбэҕи анаарар, омук быһыытынан киэн тутта улаатар, ханнык да эйгэҕэ тиийдэр хаайтарбакка, ыгыллыбакка, толлубакка норуотун туһунан киэҥник кэпсиир буола сайдарыгар  ылбыт билиитэ, олоҥхотун оҥкула кутугар-сүрүгэр иҥпитэ туһалыыр буолуохтаах.

Сонуннар

Ордук ааҕаллар

Эссетэ суруй – смартфонна сүүй!
Сонуннар | 13.05.2021 | 10:59
Эссетэ суруй – смартфонна сүүй!
1991-1992 сылларга бүттүүн норуот өйө-санаата уһуктуутунан кынаттанан тахсыбыт национальнай оскуолалары саҥардыы Концепцията бигэргэтиллэн олоххо киирэн барбыта. Оччотооҕу Национальнай Концепция быйыл 30 сылын туолла. Концепцияттан үгүс чаҕылхай ыччат, сайдам санаалаах дьон үүннүлэр. Национальнай Концепция үбүлүөйдээх сылын көрсө, “Киин куорат” хаһыат уонна “Ийэ тыл кэскилэ” түмсүү ЭССЕ КҮРЭҔИН биллэрэллэр.  Концепция аҕалбыт туһатын,...
Оҕону сахалыы иитэр ньыма — алтыһыы уонна эйгэтин тэрийии
Дьон | 10.05.2021 | 20:34
Оҕону сахалыы иитэр ньыма — алтыһыы уонна эйгэтин тэрийии
Виталий Архипович Слепцов “Ийэ тыл кэскилэ” түмсүү быйыл Төрөөбүт тыл күнүгэр ыыппыт сэргэх тэрээһинигэр дьиэ кэргэниниин кэлэн кыттыбыттарын олус хайгыы көрбүтүм. Онно Виталий “Аҕа биһигэ” диэн бэйэтин ийэтэ айбыт олус истиҥ ырыатын киһини уйадытардыы толорбутун көрөөччү бары сэҥээрбитэ. Түмүгэр өссө “Аҕалар оҕо иитиититтэн туора турумуоҕуҥ!” диэн ис хоһоонноох ыҥырыытын, оруннаах...
Уус идэтэ киһини тардар ураты күүстээх
Дьон | 10.05.2021 | 09:26
Уус идэтэ киһини тардар ураты күүстээх
Ютубка кэргэннии Сыромятниковтар “Сардаана: сахалыы канал” диэн дьоҥҥо-сэргэҕэ олус туһалаах биэриилэрин көрбүт буолуохтааххыт. Бүгүн “Эр бэрдэ”  балаһабытыгар, сайдам санаалаах сайаҕас ыал аҕа баһылыга Иван Сыромятников ыалдьыттыыр. Сытыы харахтаах, сымса туттуулаах Кини Анаабыр улууһуттан төрүттээх, хоту дойду хоһуун уолана. Омугунан эбэҥки. – Иван Алексеевич, үтүө күнүнэн! Кэпсэтиибитин төрүттэргиттэн саҕалыах. – Аҕам...
Ырыа күнэ киэҥ далааһыннаахтык бэлиэтэниэҕэ
Сонуннар | 12.05.2021 | 21:55
Ырыа күнэ киэҥ далааһыннаахтык бэлиэтэниэҕэ
Бүгүн, ыам ыйын 12 күнүгэр, СӨ Мелодистарын ассоциацията тэриллибитэ 30 сылынан Ырыа күнүн ыытыы туһунан СӨ култуураҕа уонна духуобунай сайдыыга миниистирэ Ю.С. Куприянов 229-ОД №-дээх бирикээһэ таҕыста.  Онно олоҕуран, 2021 сыл ыам ыйын 21 күнүгэр СӨ Мелодистарын ассоциацията тэриллибитэ 30 сылынан Ырыа күнэ онлайн көрүҥүнэн ыытыллыаҕа. Бу күнү үрдүк таһымҥа...