02.04.2022 | 14:00

«Азия оҕолоро» VIII-с Оонньууларга тутуу былаана торумнанна

«Азия оҕолоро» VIII-с Оонньууларга тутуу былаана торумнанна
Ааптар: Айыына ДОНСКАЯ

Чөл олоҕу тарҕатыыга, физическэй култуураны уонна спорду сайыннарыыга киэҥ далааһыннаах үлэ ыытыллар.

Арассыыйа Бэрэсидьиэнэ Владимир Путин физическэй култуураны уонна спорду сайыннарыыны олоххо киллэриигэ сорудаҕын чэрчитинэн 2022 сылга дойду 50-тан тахса регионыгар 145 спортивнай эбийиэк тутуллара былааннанар. Маныаха федеральнай бүддьүөттэн 21 млрд солкуобайтан тахса үп көрүллүбүт.

Саха Өрөспүүбүлүкэтин физическэй култуураҕа уонна спортка миниистирэ Леонид Спиридонов иһитиннэрбитинэн, РФ Бэрэсидьиэнэ Владимир Путин көҕүлээбит «Спорт – норма жизни» федеральнай бырайыак «Демография» национальнай бырайыагын чэрчитинэн 2024 сылга диэри нэһилиэнньэ физическэй култууранан уонна спордунан тиһиктээхтик дьарыктанар араҥатын 55%-ҥа тиэрдэр уонна спортивнай резервэни бэлэмниир, спортивнай инфраструктураны сайыннарар сорук турар.

Леонид Спиридонов, Саха Өрөспүүбүлүкэтин физическэй култуураҕа уонна спортка миниистирэ:

- Бырайыак сүрүн көрдөрүүлэрин ситиһэргэ дьоһун оруолу аныгы спортивнай инфраструктура ылар. Бүгүҥҥү күннээҕи туругунан, «Спорт – норма жизни» федеральнай бырайыак олоххо киириитин чэрчитинэн Уус Алдан улууһун Бороҕон сэлиэнньэтигэр элбэх функциялаах чэбдигирдэр-спортивнай комплекс уонна эмиэ бу улуус Мындааба сэлиэнньэтигэр спортивнай күөн көрсүһүүлэр (спортивные единоборства) универсальнай комплекстара тутулла тураллар. Бу икки эбийиэк «100 сылга – 100 социальнай эбийиэк» диэн тутуу испииһэгэр киирэн сылдьаллар.

Өрөспүүбүлүкэтээҕи инвестиционнай бырагырааманан Горнай улууһун Бэрдьигэстээх  сэлиэнньэтигэр быйыл универсальнай стрелковай комплекс арыллыахтаах. Итини таһынан, Дьокуускайга уонна Саха сирин соҕуруу өттүгэр, Нерюнгри оройуонун Чульман бөһүөлэгэр хаҥкылыыр сирдээх физкультурнай-чэбдигирдэр комплекстар үлэҕэ киириэхтэрэ.

 

Леонид Николаевич информациятынан, 2021 сылга алта спортивнай эбийиэк тутуллубут. Ол курдук, Саха Өрөспүүбүлүкэтин инвестиционнай бырагырааматынан Алдан куоракка «Энергетик» спортивнай-чэбдигирдэр комплекс саҥардыллыбыт, Горнай улууһун Бэрдьигэстээҕэр 1000 миэстэлээх трибуналаах, сүүрэр сирдээх стадион үлэҕэ киирбит. «Мин Сахам сирэ 21-с үйэҕэ» өрөспүүбүлүкэтээҕи үтүө дьыала хамсааһынын  бырагырааматынан Үөһээ Бүлүү улууһун Харыйалаах сэлиэнньэтигэр спортивнай саала, Сунтаар улууһун Илимниир сэлиэнньэтигэр култуура-спорт комплекса, Нам улууһун Фрунзе сэлиэнньэтигэр административнай-спортивнай киин, Покровскайга  Л.Н. Спиридонов аатынан тустуу саалата арыллыбыттар.

 

«Спорт – норма жизни» федеральнай бырайыак чэрчитинэн 2021 сыллаахха өрөспүүбүлүкэ үрдүнэн спортивнай тэрили ыларга  59,87 мөл. солкуобай көрүллүбүт, ити иһигэр буоксаҕа олимпийскай резервэ спортивнай оскуолатыгар буокса, онтон «Эллэй Боотур» муус дыбарыаһыгар хоккей тэриллэрэ, Р.М. Дмитриев аатынан өрөспүүбүлүкэтээҕи олимпийскай резервэ училищетыгар спортивнай-технологическай тэрил ылыллыбыт.

 

Кулун тутар 23 күнүгэр Дьокуускай куорат баһылыга Евгений Григорьев уонна Саха Өрөспүүбүлүкэтин физическэй култуураҕа уонна спортка миниистирэ Леонид Спиридонов физическэй култуура уонна спорт сайдыытын, ол иһигэр киин куорат уокуруктарыгар спортивнай саалалар тутууларын дьүүллэстилэр.

 

Евгений Григорьев бэлиэтээбитинэн, Дьокуускайга 2024 сылга ыытыллыахтаах «Азия оҕолоро» Оонньууларынан киэҥ далааһыннаах үлэ былааннанар.

Миниистири кытта көрсүһүүгэ Олохтоох дьаһалта физическэй култуураҕа уонна спортка Управлениетын начаалынньыга Константин Бурцев киин куоракка спорт сайдыытын Концепциятын билиһиннэрдэ.  Докумуоҥҥа гражданнары чөл олоххо, физическэй култууранан уонна спордунан маассабай дьарыктарга угуйар, ити хайысханан бары усулуобуйаны олохтуур сүрүн тэрээһиннэр киирбиттэр. Константин Бурцев киин куорат Сайсары уонна Строительнай уокуруктарыгар спортивнай оскуолалары тутууга болҕомтолорун ууралларыгар эттэ.

 

Мунньах чэрчитинэн өрүттэр үөрэҕирии тэрилтэлэригэр маассабай спордунан дьарыктаныы, спортивнай тутуулар ахсааннарын кэҥэтии, физическэй култуура уонна спорт эйгэтигэр материальнай-техническэй уонна каадырдарынан хааччыллыы өттүгэр инфраструктура сайдыытын туһааннаах боппуруостарын дьүүллэстилэр.

 

Өрөспүүбүлүкэбит киин куоратыгар 2024 сылга ыытыллыахтаах «Азия оҕолоро» Оонньууларынан сибээстээн туох үлэ, тутуу барыахтааҕын туһунан куораты тутууга уонна тырааныспар инфраструктуратыгар Департамент начаалынньыгын солбуйааччы Иван Михайлович Гуляевтан ыйыталастым.

Иван Гуляев, куораты тутууга уонна тырааныспар инфраструктуратыгар Департамент начаалынньыгын солбуйааччы:

- Былаан быһыытынан икки эбийиэги тутуохтарын баҕараллар. Горнай улууһун Бэрдьигэстээх сэлиэнньэтигэр баар 400 миэстэлээх элбэх функциялаах спортивнай комплекс бырайыактыыр-сметалыыр докумуонун Дьокуускай куоракка туттан, оруобуна ити курдук икки эбийиэги тутаары гыналлар. Ол курдук, биир эбийиэги Сайсары уокуругун Ильменскай уулуссатыгар, иккиһи Строительнай уокурук Петр Алексеев уулуссатыгар тутуохха диэн былааннаатыбыт.

Билигин Олохтоох дьаһалта бырайыактыыр-сметалыыр докумуонунан дьарыктаныахтаах. Физическэй култуураҕа уонна спортка Управление начаалынньыга Константин Бурцев бэйэтэ норуоттар икки ардыларынааҕы VIII-с сайыҥҥы «Азия оҕолоро» Оонньууларга спортивнай оскуола эбийиэктэрин туттаран, ДЮСШ-лары киллэриэн баҕарар, инньэ диэн бэйэтин көрүүтүн эппитэ.

Тутуллуохтаах икки эбийиэкпит туһунан этэр буоллахха, икки этээстээх, үөһэттэн көрдөххө «Т» буукуба курдук көрүҥнээх уонна 400 миэстэлээх трибуналаах буолуохтара. Итиэннэ 42 м усталаах, 30 м кэтиттээх спортивнай саала, административнай-бытовой чаас, бастакы этээскэ вестибюль-фойе, гардеробнай, каасса, баһаарынай пост, снаряднай, уларыттар хос, душевой, санузел, сауна, үлэһиттэр хосторо баар буолаллара былааннанар. Иккис этээскэ боксерскай, тренажернай саалалар, быраас кэбиниэтэ, тренер, администрация уонна методистар хосторо уонна, биллэн турар, эмиэ душевой, санузел баар буолуохтара. Манна даҕатан эттэххэ, саҥа элбэх функциялаах спортивнай комплекс доруобуйаларынан хааччахтаах дьон сылдьарыгар бары өттүнэн табыгастаах буолууну хааччыйыахтаах.

2022 сылга Саха Өрөспүүбүлүкэтин спордун Министиэристибэтэ Арассыыйа Федерациятын таһымыгар үбүлээһин боппуруоһунан сайаапкатын ыытыахтаах. Онтон сайаапкабыт РФ спортка Министиэристибэтин сүүмэрдээһинин аастаҕына, Олохтоох дьаһалта бырайыактыыр-сметалыыр докумуону оҥорор. Барыта этэҥҥэ буоллаҕына, 2023 сылтан эбийиэктэрбит тутуулара саҕаланыаҕа, 2024 сыл бастакы кыбаарталыгар үлэҕэ киириэхтээхтэр.

Билиҥҥи туругунан федеральнай үбүлээһиҥҥэ сайаапка ыытан олоробут. Бырайыак-смета докумуона судаарыстыбаннай экспертизаны ааспытын кэннэ чуолкай суумата биллэр, онон билигин туох да диэн быһа холоон этэр кыаҕым суох.

Сонуннар

Ордук ааҕаллар

Оҕуруот аһын олордооччуларга саҥа субсидия көрүллүөҕэ
Сонуннар | 18.05.2022 | 15:00
Оҕуруот аһын олордооччуларга саҥа субсидия көрүллүөҕэ
«Развитие овощеводства и картофелеводства» саҥа федеральнай бырайыак чэрчитинэн субсидия бэриллэр буолуоҕа. Манан дьоҕус уонна орто предпринимателлэр, маны сэргэ, “самозанятайдар” уонна кэтэх хаһаайыстыбалаах дьон эмиэ туһаныахтарын сөп. Ол курдук, судаарыстыба хортуоппуйу уонна да атын оҕуруот аһын олордуунан дьарыктанар оҥорон таһаарааччылары өйүүр миэрэлэри кэҥэтиэҕэ. Бу туһунан уураахха Арассыыйа бырабыыталыстыбатын бэрэссэдээтэлэ Михаил Мишустин...
Ньургуһуну эмкэ туһаныы
Сынньалаңңа | 12.05.2022 | 12:30
Ньургуһуну эмкэ туһаныы
Тоҥ буору тобулан тахсар хорсун сибэкки ньургуһун барахсан олоххо тардыһыытынан, кэрэ көстүүтүнэн эрэ буолбакка, араас ыарыыны эмтиир кыахтааҕынан өбүгэ саҕаттан аатырар. Аныгы үйэ киһитэ ньургуһунан хайдах эмтэниэн сөбүй? Бу туһунан айылҕаттан айдарыылаах норуот эмчититтэн туоһуластыбыт. Юлия Юрьевна Николаева – норуот эмчитэ, “Арчы дьиэтин” иһинэн үлэлиир өбүгэ үгэһин, сиэрин-туомун дьоҥҥо тарҕатар,...
Тааттаҕа музей тэриллиитэ
Куорат олоҕо | 14.05.2022 | 15:00
Тааттаҕа музей тэриллиитэ
Кэлэр сэрэдэҕэ, ыам ыйын 18 күнүгэр, аан дойдуга Музей күнэ бэлиэтэнэр. Быйыл Таатта улууһугар кыраайы үөрэтэр музей тэриллибитэ 77 сыла.   Музей тэриллиитэ норуодунай худуоһунньук И.В. Попов аатын кытта ыкса ситимнээх. Дэгиттэр дьоҕурдаах, хас да экспедицияҕа сылдьыбыт (бастакы Сибиряковскай экспедиция 1894-96 сс.), баай матырыйаалы муспут буолан да буолуо, 1938 с. саҕалаан...
Похуоттуу бардыбыт!
Сынньалаңңа | 14.05.2022 | 15:33
Похуоттуу бардыбыт!
Бу күннэргэ дьиэ кэргэнинэн, кылааһынан похуоттар саҕаланыахтара. Үчүгэй сынньалаҥы көрдөөх бырагыраама киэргэтэр. Сөбүлэһэҕит? Оччоҕуна “Киин куорат” бэлэмнээбит оонньууларын сэргээҥ, сэҥээриҥ!    Хамсаныылаах оонньуулар «Светофор» Хонууга эбэтэр балаһааккаҕа оонньонор. Онно икки уһун сурааһыны тардаҕыт. Бастакы сурааһын кэннигэр кыттааччылар оонньуу саҕаланыытыгар тураллар. Оттон иккис сурааһыҥҥа диэри ыытааччыттан (эккирэтэр киһи) куотан тиийиэхтээхтэр. Бастаан ыытааччыны...