03.11.2020 | 20:22

Оҕо дыбарыаһыгар асчыттар куруһуоктара үлэлиир

Оҕо дыбарыаһыгар асчыттар куруһуоктара үлэлиир
Ааптар: Киин Куорат

Оҕо астыырга үөрэнэрэ – олох киэҥ аартыгар бастакы хардыыта. Ас астаан саҥаны, сонуну билэр, улахан киһи олоҕор бэлэмнэнэр, бэйэтин иннин көрүнэр буолар, ыраастык, чэнчистик туттарга үөрэнэр, илиитигэр баар туочукалара сайдаллар, баҕар, инники идэтэ да буолуон сөп.

Маннык интэриэстээх оҕолорго анаан 2018 сылтан Оҕо айымньытын дыбарыаһыгар “Юный кулинар” диэн куруһуок үлэлиир. Мин иккис сылбын бу куруһуогу салайабын, 65 үчүгэйкээн үөрэнээччилээхпин. Чахчы интэриэстээх оҕолору дьарыктыыр – бу уһуйааччы дьоло. Барахсаттарым маҥнайгы дьарыкка аргыый аҕай үктэнэн, олус эрэнэр харахтарынан көрөн кэлэллэр. Онтон сыыйа бары доҕордоһон, талааннара арыллан, хайҕанан, оҥорон таһаарар үлэлэриттэн астынан дьолломмут, махтаммыт сирэйдэрэ туохха да тэҥэ суох.

Үөрэтэр бырагыраамам биир сыллаах. Үөрэх дьылын бүтүүтэ уһуйуллааччы талбыт бүлүүдэтин каартатын оҥорор, салааттары, ыарахана суох мииннэри, торуойдары, бурдук аһын астыыр, утахтары сатаан оҥорор, араас омук куукунатын туһунан өйдөбүллээх буолар.

Куукуна диэн ас эрэ буолбатах. Ол курдук биһиги этикет быраабылаларын, остуолу сөпкө тардарга, араастаан киэргэтэргэ (декупаж, арт-латте, уруһуй) эмиэ үөрэнэбит.

Араас күрэхтэргэ, конференцияларга төһө кыалларынан кытта сатыыбыт, араас быыстапкаларга, экскурсияларга сылдьан билиибитин хаҥатабыт. Маннык тэрээһиннэри көрөн, кыттан оҕолор эргиччи сайдыахтара диэн эрэнэбин.

Баҕар, биир эмэ уһуйуллааччым кулинарияны олоҕун кытта ситимниэ, идэ оҥостуо диэн испэр сэмээр саныыбын.

Мантан ыла биһиги куруһуокпут оҕолоро ордук сөбүлүүр ырысыаптарын эһигини кытта үллэстиэхтэрэ, тускутугар туһаныҥ.

                                                                             Надежда Дмитриева

Шведтии буспут хортуоппуй

Ганя Григорьев, 14 саастаах:

- Хас бээтинсэ аайы кулинария дьарыгын күүтэбин. Бу куруһуогу олус сөбүлүүбүн. Мин астыырбын уонна минньигэстик аһыырбын таптыыбын. Кулинария куруһуога миигин үлэни таптыырга, ытыктыырга үөрэттэ. Манна элбэх саҥа доҕордоннум, кэрэни көрөргө үөрэнним. Педагогпут Надежда Михайловна үтүө санаалаах уонна ирдэбиллээх. Дьиэбэр астыырбар быраатым уонна убайым көмөлөһөллөр.

Мин шведтии буспут хортуоска ырысыабын кэпсиэҕим. Эһиэхэ наада: 8 хортуоска, 1 эриэппэ луук, 200 г бекон, 50 г ынах арыыта, 2 чеснок, туус, тума.

Бастаан хортуоскабытын сууйан баран хормуоска курдук быһабыт. Арыыбытын уулларабыт, туус, тума, бытархай гына кырбаммыт чесногу кутабыт. Луукпутун төгүрүктүү кырбыыбыт, бекоммутун чараас гына быһабыт уонна ону хортуоска иһигэр сэрэнэн угабыт. Чесноктаах арыыбытын биһэбит. Фольганан сабабыт уонна 200 кыраадыска чаас курдук буһарабыт.

Кистэлэҥнээх блины

Нарыйаана Васильева, 10 саастаах:

– Мин Оҕо айымньытын дыбарыаһыгар хас да куруһуокка сөбүлээн дьарыктанабын, онтон биирдэстэрэ – кулинария. Кыыс киһи кыра эрдэҕиттэн сөпкө астыырга үөрэниэхтээх дии саныыбын.

Мин блиныны ордук сөбүлээн астыыбын. Бу түргэнник оҥоһуллар уонна тотоойу, минньигэс ас. Күннээҕи да, бырааһынньыктааҕы да остуолу табыгастаахтык киэргэтиэххэ сөп.

Блины тиэстэтин араастаан оҥоробун. Холобур, аҕабар диэн халбаһыны кыра гына быһан, чесногу, укуруобу бытарытан тиэстэҕэ кутабын. Оттон балтыбар анаан туһалаах, иҥэмтэлээх буоллун диэн эбиэс куруппаны, араас фруктаны эбэбин. Ийэм мүөттээх, барыанньалаах блиныны олус сөбүлүүр. Бырааһынньыкка синньигэстик быһыллыбыт банааны угабын. Суулаан баран үрдүгэр ууллубут сакалааты кутабын. Кистэлэҥмин үллэстэбин, уулларарга саамай барсар сакалаат – «Альпен Голд».

Блиным тиэстэтэ маннык: 1 ыстакаан үүт, 1 ыстакаан уу, 2 ост.ньуоска мас арыыта,  2 уст. сымыыт, 1 ч.ньуоска суода, тарбах төбөтүгэр туус, кыра бурдук.

Манна биир банааны эбэтэр биир дьаабылыканы түөркэлээн тиэстэтигэр куттаххытына амтана олус интэриэһинэй буолуоҕа.

Минньигэстик аһааҥ!

Сонуннар

Ордук ааҕаллар

Баһылык итирдэр утахтары атыылыыр быраабылаларга сыһыаннаах этии киллэрдэ
Сонуннар | 15.07.2021 | 13:00
Баһылык итирдэр утахтары атыылыыр быраабылаларга сыһыаннаах этии киллэрдэ
Куорат баһылыга Евгений Григорьев уопсастыбаннай аһыыр сирдэри кэҥэтэр уонна арыгы атыылыыр сирдэри социальнай эбийиэктэртэн тэйитэр туһунан этии киллэрдэ. Ол туһунан кини «Сахамедиа» медиа-кииҥҥэ ыытыллыбыт «Дополнительные ограничения времени, условий и мест розничной продажи алкоголя в Якутии» дискуссияҕа эттэ.  Баһылык ВОЗ дааннайдарынан арыгыттан сылтаан өлүү Арассыыйа 100 тыһыынча олохтооҕор ылан көрдөххө эр...
Дойдууна: «Сулус — халлааҥҥа, киһи — сиргэ»
Дьон | 17.07.2021 | 13:00
Дойдууна: «Сулус — халлааҥҥа, киһи — сиргэ»
Кинини  айылҕаттан ураты экстрасенс, сүппүт дьону булааччы быһыытынан сахалар эрэ буолбакка, өрөспүүбүлүкэ тас өттүгэр олорооччулар эмиэ билэллэр. Бүгүҥҥү кэпсиир дьоруойум “Саха сирин экстрасенстара – 2015” күрэххэ “Лучший экстрасенс Якутии” ааты сүкпүт ДОЙДУУНА. Дойдууна элбэх оҕолоох ыалга төрөөбүтэ, кинилэр бииргэ төрөөбүт тохсуолар. Хаҥалас улууһа киинэ түспүт, сиргэ үктэммит дойдута буолар. Ийэтэ...
Больничнай 100 бырыһыан төлөнөр буолла
Тускар туһан | 18.07.2021 | 11:30
Больничнай 100 бырыһыан төлөнөр буолла
8 саастарын туола илик оҕолор ыарыйдахтарына бэриллэр бүлүтүөн  төлөнүүтэ дьэ уларыйда.  Балаҕан ыйын 1 күнүттэн 8-тарыттан кыра саастаах оҕо ыарыйдаҕына, төрөппүтүгэр “больничнай илиис” төлөбүрэ хамнас 100%-гар тэҥнэһиэҕэ. Билигин бу төлөбүр үлэ ыстааһыттан эрэ тутулуктаах. Эдэр төрөппүттэр ыстаастара кыра буоллаҕына, «больничнай илиис» төлөбүрэ хамнастарынааҕар төһө эмэ кыра буолар.  “Больничнай” төлөбүрүн үрдээһинэ...
Аан дойду 2021 — чемпионката
Спорт | 22.07.2021 | 18:28
Аан дойду 2021 — чемпионката
Бу күннэргэ улаханнык үөрдүбүт Матрена Ноговицынаны кытта 100 харахтаах дуобакка аан дойду чемпионката буолбутунан төлөпүөнүнэн  эҕэрдэлээн интервью ыллым. Матрёна Ноговицына – 1991 с. сэтинньи 6 күнүгэр Чурапчы улууһугар Мугудайга төрөөбүтэ.  64-100 харахтаах дуобаттарга  араас саастаахтарга  аар-саарга кыайыыларын аахпакка, аҥаардас 100 харахтаах дуобакка дьахталларга эрэ ситиһиилэрэ маннык: 2004 сылтан  Арассыыйа дьахталларга...