24.10.2021 | 13:00

Доруобуйаҕа туһалаах бүлүүдэлэр

Доруобуйаҕа туһалаах бүлүүдэлэр
Ааптар: Киин Куорат

Билигин  “ПП” диэн тылы үгүстүк туттабыт, сөпкө аһааһын муодаҕа кубулуйда. Сыата-арыыта, саахара суох ас хоччоххой, сымсах дии саныыр сыыһа.
Бүгүн аҕыйах калорийдаах уонна доруобуйаҕа туһалаах ас ырысыаптарын түмэн таһаарабыт.

Хаппыысталаах бөрүөк

Нуучча куукунатын үгэс буолбут бүлүүдэтин астыырга үксүн доруоһа, саахар, олус элбэх сымыыт, бурдук туттуллар. Оттон бу ырысыапка доруоһа, саахар наадата суох, бурдуга эмиэ кэмчи. Онон, уойуохпут диэн куттанар кэрэ аҥаардар, куттаммакка астаныҥ. 

 

Туох наадата:

хаппыыста – 300 г;

луук – 1 уст.;

кефир – 0,5 ыстакаан (сыата суох);

сымыыт – 1 уст.;

бурдук (кукурузаттан, эбиэстэн буолуон сөп) – 6 ост.нь.;

суода – 1/3 ч.нь.;

туус – 0,5 ч.нь.;

мас арыыта – 3 ост.нь.;

кунжут – бэйэ сөбүлүүрүнэн.

 

Астааһына:

Хаппыыстаны соломолуу, луугу куубуктуу быһабыт. Онтон хобордооххо ыһаарылыыбыт. Буһарын саҕана туус, биэрэс кутабыт. Начыыҥкабытын сойута түһэбит.

Тиэстэтэ:

Миискэҕэ сымыыты алдьатан кутабыт, туустуубут, кефири эбэбит уонна булкуйабыт. Онно бурдук, суода эбэбит. 18 см эргимтэлээх лииһи арыынан сотобут (түгэҕэр мааннай куруппаны табыгынатыахха сөп). Тиэстэбит аҥаарын кутабыт, үрдүгэр начыыҥкабытын тэҥ гына тарҕатабыт, онтон хаалбыт тиэстэни кутабыт. Кунжут табыгынатабыт. Бөрүөкпүтүн 180 кыраадыс итии духуопкаҕа 30 мүн. буһарабыт. Итиилии эбэтэр сойутан баран сиэххэ сөп.

Мүөттээх уонна корицалаах апельсин

Духуопкаҕа буспут апельсины амсайбыккыт дуо? “ПП” менюга биир бастыҥ десерт.

Туох наадата:

апельсин – 2 уст.;

мүөт – 4 ост.нь.;

корица – 1 ч.нь.;

ыраастаммыт грецкэй эриэхэ – 20-30 г.

Астааһына:

Апельсины хаҕылыыбыт, өлүүлэргэ араарабыт уонна духуопка форматыгар уурталыыбыт. Эриэхэни бытарытабыт. Мүөтү корицаны уонна эриэхэни кытта булкуйабыт. Бу маассаны апельсиммытыгар кутабыт уонна 200 кыраадыс итии духуопкаҕа 15 мүн. буһарабыт. Бэртээхэй десерт бэлэм! Сылаастыы эбэтэр сойбутун кэннэ сиэххэ сөп.  

 Духуопкаҕа буспут соустаах тыл

Ынах тылын көннөрү ууга да буһардахха үчүгэй. Ол эрээри маринадтаммыт тыл ордук минньигэс буолар.

 

Туох наадата:

ынах тыла – 300 г;

чеснок – 2-3 өлүүскэ;

соевай соус – 70 мл;

туус, тума арааһа – бэйэ сөбүлүүрүнэн.

Астааһына:

Ынах тылын 30 мүн. кэриҥэ буһаран ылабыт, онтон итиилии хаҕылыыбыт. Дириҥ иһиккэ тылбытын угабыт, туус, тума, илдьиритиллибит чеснок, соевай соус кутабыт уонна 30-60 мүн. туруора түһэбит. Онтон маринадтаммыт тылы фольга лииһигэр суулуубут уонна 1 чаас духуопкаҕа буһарабыт. Таһаарыахпыт 10 мүн. иннинэ фольгатын арыйабыт, оччоҕо үөһээ өттө саһарчы буһар. Сойбутун кэннэ синньигэс гына бысталыыбыт, улахан тэриэлкэҕэ уурабыт уонна күөх үүнээйинэн киэргэтэбит.   

 Кальмардаах салаат

Муора бородуукталарын сөбүлүүр дьоҥҥо бу туһалаах уонна үгүс бириэмэни эрэйбэт, түргэнник астанар салаат.

Туох наадата:

кальмар – 200 г;

оҕурсу – 150 г;

сымыыт – 2 уст.;

кыһыл эриэппэ луук – 1 уст. (кыра);

ханнык баҕарар күөх үүнээйи – 1 тутум;

хартыыһа – 0,5 ч.нь.;

йогурт – 2-3 ост.нь.;

туус – бэйэ сөбүлүүрүнэн.

 

Астааһына:

Сымыыты бүтэйдии буһарыҥ, сойутуҥ. Кальмары оргуйбут ууга 2-3 мүнүүтэ туруора түһүҥ. Онтон уутун сүөкээҥ, тымныы уунан сайҕааҥ. Кальмары хаҕын, иһин ыраастааҥ. Сууйан баран уһун синньигэс гына бысталааҥ. Оҕурсуну соломолуу кырбааҥ уонна кальмарга эбиҥ. Онно бөдөҥ гына кырбаммыт сымыыты кутуҥ. Луугу аҥаардаан баран төкүнүктүү кырбааҥ. Онтон натуральнай йогурт, хартыыһа, күөх үүнээйи, туус эбиллэр. Хара мэлиллибит биэрэһи кыратык табыгынатыахха сөп. Барытын үчүгэйдик булкуйабыт. 

 Банааннаах блины

Диетаны тутуһар, спордунан күүскэ дьарыктанар дьон сарсыардааҥҥы сүрүн астара – эбиэс хааһы. Сорохтор хал буолуохтарыгар диэри сииллэр үһү. Оттон бу тотоойу блины сонун уонна туһалаах буолуоҕа.

Бу биир улахан киһиэхэ суоттаммыт блины. Ынах үүтэ калорийа үрдүк диир буоллаххытына, кокосовай үүтүнэн солбуйуоххутун сөп.

Туох наадата:

эбиэс хлопьята – 2 ост.нь.;

1,5%-наах үүт – 2 ост.нь.;

сымыыт – 1 уст.;

банаан – 1 уст.,;

греческай йогурт, отон, мүөт – бэйэ сөбүлүүрүнэн.

 

Астааһына:

Сымыыты алдьатан иһиккэ кутабыт, биилкэнэн ытыйабыт уонна үүт эбэбит. Онно хлопьябытын кыра-кыра кутан булкуйабыт. Бэйэҕит көрөн саахар кутуоххутун сөп. Банаан даҕаны амтаны бэркэ тупсарар.

Хоруордубат түгэхтээх анал хобордооххо буһарар ордук. Үчүгэйдик итийбит хобордооххо тиэстэбитин кутабыт уонна ньуосканан тэнитэн, тарҕатан биэрэбит, хаппахтыыбыт уонна бытаан уокка 5 мүн. буһарабыт. Түгэҕэ бустаҕына, мас лаппаакынан эргитэбит. Онтон эмиэ хаппахтаан баран, 3 мүн. буһарабыт уонна тэриэлкэҕэ уурабыт. Греческэй йогуртунан сыбыыбыт уонна ыраастаммыт, төкүнүктүү быһыллыбыт банааны уурабыт. Отон эбэтэр мүөт кутан минньитиэххитин сөп.  

 Маринадтаммыт быар

Хобордооххо ыһаарыламмыттааҕар духуопкаҕа буспут быар ордук сымнаҕас уонна туһалаах. Куура буспатын диэн фольгаҕа сууланар, ол иһин бэйэтин симэһинигэр буһар.   

 

Туох наадата:

ынах быара – 500 г;

үүт – 300 мл;

луук – 1 уст.;

соевай соус – 2 ост.нь.;

чеснок – 2 өлүүскэ;

мас арыыта – 1 ч.нь.;

туус, биэрэс – бэйэ сөбүлүүрүнэн.

Быары сууйабыт, уһун уонна орто гына быһабыт. Чаас аҥаара үүккэ сытыара түһэбит (аһыы амтана ааһар). Үүтүн тоҕобут уонна быар куһуоччуктарын мас дуоскаҕа уурталаан биир өттүн куукунаҕа туттуллар анал сүгэнэн үлтү сынньабыт. Ыраастаммыт луугу аҥаардаан баран төкүнүктүү быһабыт. Чесногу илдьиритэбит, тууһу, туманы кутабыт. Барытын холбуубут, үчүгэйдик булкуйабыт. 15 мүн. туруора түһэбит. Форма үрдүгэр фольганы (кылабачыгас өттө үрдүгэр буолар) тэлгиибит. Маринадтаммыт быары онно кутабыт уонна суулуубут, мас арыытын кутабыт. 180 кыраадыс итии духуопкаҕа 30-40 мүн. буһарабыт. Таһаарыахпыт 10 мүн. иннинэ фольга үрдүн арыйабыт, оччоҕо саһарчы буһар.

Сонуннар

Ордук ааҕаллар

Хоһоон ааҕыытыгар аһаҕас күрэс
Сонуннар | 24.11.2021 | 16:00
Хоһоон ааҕыытыгар аһаҕас күрэс
Саха АССР төрүттэммитэ 100 сылын кѳрсѳ, Ньурба оройуонун Малдьаҕар нэhилиэгин В.И. Максимов аатынан орто оскуолата 100 сылынан, Малдьаҕар  нэhилиэгин бастакы учуутала,  Дьокуускайдааҕы учительскай семинария бастакы выпускнига (1914-1917с.с)., Ньурба улууһун исполнительнай комитетын бэрэссэдээтэлэ, бэрэссэдээтэл солбуйааччыта (1924-1927 с.с)., Бүлүү уеһын общественнай куттала суох буолуутун комитетын чилиэнэ, продовольственнай уонна сир управаларын бэрэссэдээтэлэ (1923...
“Тобуруокап күһүнэ – Иэйии биһигэ"
Сонуннар | 22.11.2021 | 14:30
“Тобуруокап күһүнэ – Иэйии биһигэ"
“Иэйии” кэммиэрсийэтэ суох литературнай түмсүү көҕүлээһининэн “Тобуруокап күһүнэ – Иэйии биһигэ" кинигэ   Хаҥалас улууһун киин библиотекатыгар сүрэхтэннэ.    Тэрээһини Хаҥалас улууһун "Өлүөнэ долгуннара" литературнай түмсүү салайааччыта Людмила Колесова уонна Хаҥалас улууһун кииннэммит библиотекатын сүрүн испэсэлииһэ Валентина Колесова иилээн-саҕалаан ыыттылар.  Куйаар нөҥүө Үөһээ Бүлүүттэн «Нам» МТ нэһилиэгин баһылыга Николай Иннокентьевич Кардашевскай, Петр...
Уһааттаах дьордьомоһуттар
Тускар туһан | 21.11.2021 | 11:00
Уһааттаах дьордьомоһуттар
Ааҕааччыларбар тиэрдиэхпин баҕарар кэпсээним 1990-1991 сылларга буолбута. Оччолорго Сойуус баар, сопхуостар тигинэччи үлэлии тураллар, дьон-сэргэ этэҥҥэ олорор, астаах-таҥастаах кэмэ.  Кэргэним суоппар идэлээх, сопхуос “Урал” лесовоз массыынатыгар үлэлиир, мин бастакы уол оҕобор олоробун. Атырдьах ыйа этэ. Дьон өрөбүл аайы, үлэлэриттэн быыс-арыт булан, бары сир астыыллар. Билиҥҥи курдук тыаҕа тахсан ыалларгын, илин-арҕаа...
Эһэ ытыырын көрбүтүм...
Тускар туһан | 21.11.2021 | 12:00
Эһэ ытыырын көрбүтүм...
Бу түбэлтэ туһунан ааспыт үйэ 80-с сылларын саҥатыгар кырдьаҕас булчуттан истэн турардаахпын. Баһылай диэн ааттаах кырдьаҕас оччолорго 70-ун ааспыт этэ, мин 30-чалааҕым. Сэтинньи ыйга уоппуска ылан дэриэбинэттэн уонтан тахса көстөөх сиргэ атынан бултуу таҕыстыбыт. Үүтээммитигэр ортотугар хонон тиийдибит. Айаннаан иһэн булт суолун арааһын көрдүбүт. Тайах суола хас үрүйэ, үрэх аайы...