14.09.2023 | 14:00

Биир күн Кырдьаҕас куоракка

Ааспыт нэдиэлэҕэ киин куораппыт төрүттэммитэ 391 сылыгар аналлаах үгүс тэрээһин буолан ааста. Ол курдук Дьокуускай куорат олохтоохторо уонна ыалдьыттара Кырдьаҕас куорат устун астына дьаарбайан, элбэҕи билэн-көрөн, бырааһынньыгы бэркэ бэлиэтээтилэр.
Биир күн Кырдьаҕас куоракка
Ааптар: Уйгулаана БОЧОНИНА
Бөлөххө киир

Төһө да былыттаах, тымныы күн буоллар, куораппыт историческай түөлбэтигэр элбэх киһи тоҕуоруста. Быстах самыыр түһэн ааспыта, эмиэ да күммүт тахсан, күлүмнээн ылла.

Бырааһынньыгы самодеятельнай кэлэктииптэр кэнсиэрдэрэ ордук киэргэттэ. Дьон-сэргэ тэҥҥэ үҥкүүлээтэ, ыллаата-туойда. Көрөөччүлэр ытыстарын харыстаабакка таһыналлар.

Бырааһынньыкка доҕоттор, аймахтар, бииргэ үөрэнэр оҕолор көрсөн, үөрэллэр-көтөллөр, Кырдьаҕас куорат фонугар бэйэ-бэйэлэрин көрсө, хаартыскаҕа түһэллэр.

Дьаарбаҥкаҕа коллекционердар, антикварщиктар, худуоһунньуктар уонна иистэнньэҥнэр кытыннылар. Бачча элбэх малтан харах манньыйар, сөҕөр-махтайар. Урукку, сэбиэскэй значоктар тэлгэнэ сыталларын көрөн: «Коллекцияҕытын харыһыйбаккыт дуо?» – диэн ыйытабын. Онуоха: «Атын дьоҥҥо коллекцияларын саҕалыырга, былыргыны санатарга көмөлөһөбүт»,— диэн холкутук хоруйдууллар атыыһыттар.

Дьон ордук сэбиэскэй ойуулуктар дьоруойдардаах значоктары уонна былыргы мэтээллэри интэриэһиргииллэр.

Атыыга араас антикварнай мал-сал арааһа элбэх: бэспиэһинньиктэр, табах күллүүр иһиттэр, фарфор фигуркалар, вазалар, Ленин бюстара уо.д.а. Атыыласпат да буоллаххына мээнэ көрөн эмиэ дуоһуйаҕын. Дьон субу-субу: «Биһиэхэ оҕо эрдэхпитинэ маннык эмиэ баар этэ!»,— диэн саҥа аллайалларын хаста да истибитим.

Эдэр ыччат былыргы маллары эмиэ сэргии көрөр, ордук винтажнай киэргэллэри кичэйэн одуулуур.

Остуолларга саҥа оҥоһуктар эмиэ бааллар: туой иһит-хомуос, оонньуурдар, киэргэллэр, мас оҥоһуктар. Төлөпүөнү уурар тирээбиллэртэн саҕалаан, балыгы кыһар маска диэри.

Кыра, көрдөөх аттракцион ордук киэҥ сэҥээриини  ылла. Онно мас балыктары, кутуйахтары уонна ынахтары күөгүнэн тутуохха наада. Оҕолор кыһанан-мүһэнэн харамайдары “хаба” сатыыллар, оттон төрөппүттэр тулуурдаахтык хайдах сөпкө “бултуурга” үөрэтэллэр.

Эмиэ бу күн Дьокуускай куорат историятын түмэлигэр Василий Камшилин “Сюжеты повседневности” диэн быыстапката аһылынна. Худуоһунньук айылҕа кэрэтин, куорат көстүүлэрин хоһуйар. Кини хартыыналарыгар куорат олохтоохторо бэркэ билэр сирдэрин булуохтарын сөп: «Прометей» түөлбэ ыллыыр фонтана, Нуучча тыйаатыра, «Үс чооску» дьиэ, Кырдьаҕас куорат, эргэ мас дьиэлэр. Үрүҥ-хара кыраасканан уруһуйдаммыттарын да иһин буолуо, Камшилин үлэлэрэ чахчы хаартыска курдук көстөллөр.  «Чир» хартыына дьон-сэргэ болҕомтотун тардар. Худуоһунньук ким эрэ бу бүлүүдэни хаһыат үрдүгэр саҥа астаан эрэрин курдук, тоҥ балыгы уонна кыһыллыбыт тоҥ балыгы уруһуйдаабыт. Бу хартыынаны одуулуу туран, ааспыт сылларга тахсыбыт хаһыат сонуннарын ааҕан көрүөххэ сөп.

Оҕолорго түмэл үлэһиттэрэ экскурсиялары ыыттылар. Кырачаан куорат олохтоохторо сэргээн иһиттилэр уонна ыйытыыларга көхтөөхтүк хоруйдаатылар. Бырааһынньык буолан, оҕолор санаалара көтөҕүллэн экспонаттары, витриналары тутан-хабан эрдэхтэринэ, волонтердар тохтотор саҥалара кэмиттэн кэмигэр иһиллэр.
Киэһэлик, күн-дьыл туруга мөлтөөн, тымныйан, дьаарбаҥка атыыһыттара тиэтэллээхтик хомунан бардылар. Ол да буоллар, артыыстар кэнсиэрдэрин тохтоппотулар, бырааһынньыктааҕы бырагыраама толору ыытылынна.

Сонуннар

Ордук ааҕаллар

Саха сирин саамай эдэр хапытаана - Дүпсүнтэн сыдьааннаах!
Дьон | 04.04.2024 | 09:00
Саха сирин саамай эдэр хапытаана - Дүпсүнтэн сыдьааннаах!
Өрүскэ, муораҕа, акыйааҥҥа да буоллун, араас идэ барыта баар, ол эрээри саамай биллэр уонна ааттаах-суоллаах – биллэн турар, хапытаан. Кинилэр хорсун сырыыларын, бэйэлэригэр эрэллээхтэрин, ыраах айаннарын туһунан төһөлөөх элбэхтэ аахпыппыт, киинэҕэ көрбүппүт буолуой.
Сири иилии эргийиэм!
Дьон | 12.04.2024 | 18:00
Сири иилии эргийиэм!
Кэбээйи Арыктааҕыттан төрүттээх Иннокентий Ноговицын бэлисипиэтинэн аан дойдуну биир гына айанныыр хоббилааҕын туһунан хас да сыллааҕыта суруйан турабыт. Иннокентий киһини кытта кэпсэтэригэр элбэх ууну-хаары эрдибэккэ, аҕыйах тылынан чуо ыйытыыга эрэ хоруйдуурун  билэр буоламмын, Кытайга тиийбититтэн саҕалаан, бассаабынан элбэх да элбэх ыйытыыларбынан көмөн туран, наадалаах информациябын хостоон ыллым. Кинини ыра санаатын...
Зоя Желобцова:  «Олох толору үөрүүтүн, кэрэтин билэн сылдьабын»
Дьон | 11.04.2024 | 10:00
Зоя Желобцова: «Олох толору үөрүүтүн, кэрэтин билэн сылдьабын»
«Үчүгэй киһи» диэн хайдах киһини ааттыылларый? Арааһа, бастатан туран, дьоҥҥо эйэҕэс, аламаҕай, үөрэ-көтө сылдьар, барыга-бары кыһамньылаах, үлэһит киһини ааттыыр буолуохтаахтар. Дьэ, оччотугар, биһиги дьүөгэбит Зоя Константиновна Желобцова онуоха сүүс бырыһыан эппиэттэһэр. Киһи киһитэ буоллаҕа биһиги Зоябыт!   Оттон киһи барахсан мутугунан быраҕар муҥур үйэтигэр дьонугар-сэргэтигэр, ыччаттарыгар хайдах суолу-ииһи, ааты, өйдөбүлү хаалларара...
«Доҕордоһуу» — оҕо саас ыллыга
Сонуннар | 11.04.2024 | 18:00
«Доҕордоһуу» — оҕо саас ыллыга
Бу күннэргэ өрөспүүбүлүкэҕэ бастакынан тэриллибит “Доҕордоһуу” оҕо үҥкүү норуодунай ансаамбыла 55-с сылын бэлиэтээтэ. Өрөспүүбүлүкэ үҥкүүтүн эйгэтигэр суолу тэлбит ансаамбыл үөрүүлээх тэрээһинин туһунан санаа атастаһыыларын ааҕыҥ.