03.06.2024 | 12:44

«Айар Дабаан» киэҥ соруктары туруорда

«Айар Дабаан» киэҥ соруктары туруорда
Ааптар: Киин Куорат
Бөлөххө киир

Ааспыт нэдиэлэҕэ түмүктэммит «Айар Дабаан» креативнай нэдиэлэ саха киинэтин, ойуулугун, муодатын, ИТ индустриятын аан дойдуга таһаарыы хайысхаларын быһаарда. 
Ол курдук, «Айар Дабаан» пленарнай мунньаҕар Ил Дархан Айсен Николаев саха киинэтин бөдөҥ индустрия оҥорор сорук турарын тоһоҕолоото. «Сүүһүнэн буолбакка, тыһыынчанан талааннаах дьон үрдүк хаачыстыбалаах киинэлэри устуохтарын баҕарабыт. Ойуулук хайысхата, муода, норуот илиинэн оҥоһуга сайдыан наада. Маны ситиһэр айар талааннаах дьоммут элбэх»,– диэн турар Айсен Николаев. Ол курдук, Саха сирин култуурунай куодун, креативнай индустриятын туһунан аан дойду барыта билэрин туһугар өрөспүүбүлүкэ туох кыаллар өйөбүлү барытын оҥорорго бэлэм.


Бары билэрбит курдук, сайын Саха сиригэр киинэ устар сезон буолбута ыраатта. Бу эйгэҕэ билигин 2000 кэриҥэ киһи үлэлэһэр. Тахсыбыт киинэлэр, холобура, 2023 сылга холбоон 100 мөл. солк. киллэрбит буоллахтарына, 2024 сылга ити көрдөрүү икки бүк улаатарын сабаҕалыыллар. Маныаха 2023 сылга саха киинэтэ Арассыыйа аан дойду таһымнаах бэстибээллэртэн ылбыт наҕараадаларын 20% ылбыта, сонуну киэҥник көрдөрөр-иһитиннэрэр тиһиктэргэ саха киинэтэ Индия, Корея, Кытай, Япония дойдуларын барыларын холбообуттааҕар чаастатык ахтыллыбыта кэрэхсэбиллээх. 
2018 сыллаахха тэриллибит ИТ-паарка резиденнэрэ 1000 үлэ миэстэтин таһааран, 2 млрд солк. кэриҥэ инвестицияны киллэрбиттэр, СӨ инновациялары сайыннарыы пуондата үлэлиир. Венчурнай пуонда Б8 акселераторыгар Арассыыйа араас муннугуттан 134 хамаанда үөрэнэн, 121 мөл. солк. суумалаах 59 бырайыак үбүлэммит. Өрөспүүбүлүкэ 19 оройуонугар ИТ-киин үлэлиир. 


Ойуулук туһунан эттэххэ, ааспыт сылга 250 мүнүүтэлээх анимация оҥоһуллубут. 2030 сылга ити көрдөрүү 10 төгүл улаатара сабаҕаланар. «Тундра» устуудьуйа Арассыыйа анимационнай эргимтэтигэр киэҥник билиннэ, баара-суоҕа 2-3 сылынан киэҥ экраҥҥа бастакы толору форматтаах ойуулук тахсара күүтүллэр. 
Таҥас-сап, симэх индустрията эмиэ аан дойду ырыынагар тахсарга бэлэм. Сыл аайы Арассыыйа ырыынагар хастыы даҕаны сахалыы бренды таһаарар сорук турар.
Санатар буоллахха, дойду баһылыга Владимир Путин ыам ыйынааҕы ыйааҕыгар креативнай экономиканы сайыннарыы дойду биир сүрүн сыала буоларын туһунан тоһоҕолоон турар. 
Ил Дархан Айсен Николаев 2024 сыл муус устар 27 күнүнээҕи Саха сиригэр креативнай экономиканы сайыннарыы туһунан ыйааҕар 2030 сылга диэри айар индустрия эйгэтигэр дьарыктаах нэһилиэнньэ ахсаанын 70 тыһыынчаҕа диэри улаатыннарар туһунан этэн турар (Ил Дархан уонна Бырабыыталыстыба пресс-сулууспатын матырыйаалынан).

Сонуннар

Ордук ааҕаллар

Татьяна Гоголева:  «Төрөөбүт тылын билбэт ыччат ханна да сыаналаммат»
Дьон | 13.06.2024 | 10:00
Татьяна Гоголева: «Төрөөбүт тылын билбэт ыччат ханна да сыаналаммат»
«Хотугу сулус» оҕо телерадиоакадемиятын төрүттээбит, үгүс көлүөнэ талааннаах ыччаты көччөх гынан көтүппүт Татьяна Гоголева, чахчы, Саха сиригэр тыыннаах номох буолбут киһи. СӨ култууратын үтүөлээх үлэһитэ, СӨ култууратын, социальнай эйгэтин туйгуна, «Гражданскай килбиэн» бэлиэ хаһаайына олоҕун тухары оҥорбута, айбыта-туппута, үйэтиппитэ үгүс.   Кини туһунан бу иннинэ сурулунна ини, суруллубата ини. Ол эрээри...
“Сүүрэр суолга – Владимир Слепцов!”
Спорт | 18.06.2024 | 14:15
“Сүүрэр суолга – Владимир Слепцов!”
Спорт көрүҥнэриттэн биир бастыҥнара уһун сиргэ сүүрүү. Ырааҕы сүүрүүнэн ылбычча киһи дьарыктаммат. Бэйэтин кэмин аатырбыт сүүрүгэ-быһыйа, Саха АССР рекордсмена, стайер уонна марафонец Владимир Слепцову ааспыт үйэ 60-80 сылларын дьоно үчүгэйдик өйдүүр-билэр. Быйыл рекорд олохтообута лоп-курдук 50 сыла. Аҕаларын, эһэлэрин кэриэстээннэр оҕолоро, сиэннэрэ, бииргэ төрөөбүт балта  Людмила Пантелеймоновна, быраата Артем Пантелеймонович...
ЭкоБизнес —  Айылҕаҕа харыстабыллаах  сыһыаҥҥа тирэҕирэн
Дьон | 14.06.2024 | 14:00
ЭкоБизнес — Айылҕаҕа харыстабыллаах сыһыаҥҥа тирэҕирэн
Дьокуускайга бизнес араас хайысхата сайдар. Олохтоох бородууксуйаны оҥорон атыыга таһаарыы ордук элбэх эбит буоллаҕына, туризм курдук өҥөнү оҥорор предпринимателлэр тарбахха баттаналлар. Юлиана уонна Захар Алексеевтар элбэх оҕолоох дьиэ кэргэн Дьокуускай таһынааҕы Капитоновка сэлиэнньэтигэр туристическай бизнеһи сайыннаран эрэллэр.   Оҕолор улааттылар диэн саҕалаабыппыт – Биһиги үс уоллаахпыт. Улахаттарбыт 14 саастарын туолбуттарын кэннэ,...
Олоҥхо ыһыаҕар анаан Дьокуускайтан айанныыр паром ахсаана элбэтиллэр
Сонуннар | 14.06.2024 | 10:17
Олоҥхо ыһыаҕар анаан Дьокуускайтан айанныыр паром ахсаана элбэтиллэр
XVII-с өрөспүүбүлүкэтээҕи Олоҥхо ыһыаҕа быйыл бэс ыйын 20-21 күннэригэр Аммаҕа Муона чараҥа айылҕа маанылаах миэстэтигэр ыытыллаары турар.  Ыһыах мааны ыалдьыттарынан өрөспүүбүлүкэ 32 муниципальнай тэриллиититтэн 15 тыһыынчаттан тахса киһи буолуоҕа. Айанньыттарга анаан «Дьокуускай – Аллараа Бэстээх» хайысханан 15 паром сылдьыаҕа, Амма сэлиэнньэтин иһинэн оптуобустар, ыһыах түһүлгэтигэр тиэрдэр шатллар сүүрүөхтэрэ. Түһүлгэҕэ 3...