«Три Д» бибилэтиэкэ cаҥа оонньууну сүрэхтиир

Елена Малгарова, Дьокуускай куорат Кииннэммит бибилэтиэкэлэр ситимнэрин 19 №-дээх «Три Д: Библиотека для дела, души, досуга)» модельнай бибилэтиэкэтин сэбиэдиссэйэ:

2000 сылга Дьокуускай куорат дьаһалтатын быһаарыытынан саҥа сиргэ (бибилэтиэкэ 1986 сыллаахха төрүттэммитэ), Хабаров уулуссатын 27/1 №-дээх дьиэтигэр үлэбитин саҕалаабыппыт. Оттон «Три Д» ааппытын 2003 сыл олунньутуттан сүгэбит. Оҕо төрөөбүт тылынан ааҕар интэриэһин уһугуннарар, саха уһулуччу айымньыларын билиһиннэрэр, ааҕыы култууратын иҥэрэр сыаллаах-соруктаах үлэбит-хамнаспыт биир сүрүн хайысхата буолар.

Араас бырайыакка тиһигин быспакка үлэлиибит. Биирдиилээн ааттыыр буоллахха, холобур, видеоуруоктар төрөөбүт тылынан оҕо көҥүл кэпсэтэ үөрэнэригэр туһаайыллаллар. Биир бырайыак «Старт в Три Д» буолар. Манна тус бырайыагы анал бырагыраамаҕа оҥорорго үөрэтэбит.  «Конструкториум» диэҥҥэ бырайыагы системалаан, ону олоххо киллэриигэ тустаах көмө, сүбэ-ама оҥоһуллар. Биир сөбүлээн дьарыктанар, интэриэһиргиир куруһуоктарынан «Без грима» кинигэ тыйаатыра буолар. Манна оҕолор анал эрчиллиилэргэ, ньымаларга олоҕуран сценическай култуура, тута хамсаныы үөрүйэхтэрин бэйэлэригэр боруобаланаллар.

«Три Д» бибилэтиэкэ

2023 сыл – «Белый мир Арктики через призму детской книги» куонкурус биһирэм дипломана;

2024 сыл – «Родной язык – достояние народа» күрэх кыайыылааҕа

Улахан дьоҥҥо «Дьиктилээх Саха сирэ» https://vv.cbsykt.ru/diktileeh-saha-sire/ бырайыак баар. Манна араас сирдэргэ баар дьиктилэри, ураты буолбут чахчылары билсэллэр. Ону таһынан улахан дьоҥҥо үбү-харчыны сөпкө туттарга, харчыны уурунарга. былааннаан ороскуоттуурга үөрэтэр «Школа умных вложений» диэн дьарык баар. Өссө куорат 3 №-дээх балыыһатын кытта «Ясный ум» диэн аҕам саастаах дьону анал эрчиллиилэргэ үөрэтэр дьарык баар. «Город, в котором я живу» диэн куорат олохтоохторугар Дьокуускайы көрдөрөр, кэпсиир хаартыскалар бырайыактара баар. Ону таһынан чугастааҕы Хабаров, Губин, Богатырев уулуссаларынан уонна Кыайыы болуоссатынан экскурсиялары ыытабыт. Грантовай бырайыактарга ситиһиилээхтик кыттабыт.

Идэлээх дьон буоларбыт быһыытынан бу саҥа сүрэхтиир оонньуубут бибилэтиэкэ эйгэтигэр ананна. Ол курдук, библиограф  Розалия Корнилова ааптардаах оҕолорго аналлаах уонна бибилэтиэкэ киһи олоҕор суолтатын ымпыгын-чымпыгын арыйар оонньуу буолар. Манна терминнэр хото туһанылыннылар. Оонньуу көрүҥэ оҕо саҥа тылы билиитэ элбииригэр улахан көмөлөөх. Ону таһынан кинигэҕэ сыһыан, ааҕыыга тардыһыы баар буоларыгар сирдиир. 

Билиҥҥи бибилэтиэкэ киһиэхэ саҥа саҕахтары, билиини, кыаҕы дабайарыгар тирэх буолар тэрилтэ. Биһиги «Три Д» бибилэтиэкэ  ааҕааччыларбытыгар сааһыттан тутулуга суох араас көрсүһүүлэри, брейн-ринг оонньууну ыытабыт,  видео устан, хаартыскаҕа түһэрэн, бэйэлэрин идэлэрин баһылаабыт, холобур буолар, дьоннуун көрсүһүүлэри тэрийэбит.

Кыайыы болуоссатыгар оҕо аймах өрүү элбэх. Биллэн турар, кинилэри төрөппүттэр, эбэлэр, эһэлэр арыаллыыллар. Болуоссат кэчигэриччи турар ыскамыайкаларыгар кинигэ көрө, ааҕа олорор дьону үгүстүк көрүөххэ сөп. Манна, хатыҥ үүнэн турар сиригэр, кинигэ дьиэтэ баарын билэҕит дуо? Бу дьиэни кинигэнэн кэмиттэн кэмигэр эбэр-сабар, уларытар-тэлэритэр «Три Д» бибилэтиэкэ үлэһиттэрэ буолаллар. Бу курдук чахчы да ааҕааччыларын өрүү үөрэ-көтө көрсөр, араас бырайыактары утары уунар идэлээх үлэлэригэр ис дууһаларыттан сыһыаннаһар  «Три-Д» бибилэтиэкэ үлэһиттэрэ.