Толкуйдатар сокуон барыла бастакы ааҕыыны ааспыт
Соторутааҕыта судаарыстыбаннай Дуума СВО-ҕа сылдьан суох буолбут байыастан ЭКО көмөтүнэн үөскээбит оҕо статуһун быһаарар сокуон барылын бастакы ааҕыыга ылыммыт.
Ол эбэтэр, РФ Дьиэ кэргэн кодексыгар уонна «Гражданскай турук акталарын туһунан» сокуоҥҥа уларытыылары киллэрэн туран, байыаннай дьайыы бэтэрээнин ЭКО көмөтүнэн үөскээбит оҕото аҕатын өлбүтүн кэнниттэн 300 хонук ааспытын да иһин, аҕатынан билинэри сокуоннай оҥорорго суоттаналлар.
Онуоха сүрүн ирдэнэр усулуобуйа – эр киһи тыыннааҕар биоматериалын туттарга сөбүлэһэрин туһунан нотариуһунан бигэргэммит сөбүлэҥэ хайаан да баар буолуохтаах.
Тоҕо бу маннык уларытыыны киллэрээри гыналларый?
Билигин баар сокуоннар огдообо дьахтар өлбүт кэргэнин тоҥоруллубут сиэмэтинэн ЭКО оҥорторор түгэнигэр оҕо, сокуон быһыытынан, аҕата суох хаалар туруктаах. “Тоҕо диэтэххэ, билигин баар сокуон быһыытынан, оҕо аҕата өлбүт күнүттэн 300 хонук иһигэр төрөөтөҕүнэ эрэ кини оҕотунан билиниллэр. Бу болдьох ааста да, оҕо аҕатын туһунан сибидиэнньэнии төрөөбүтүн туһунан сибидиэтэлистибэҕэ киллэрэр быраап сүтэр”, – диэн быһаарбыттар. Оттон бу сокуон барылын олохтоохтук ылыннахтарына, о.э. Дьиэ кэргэн кодексын 48-с ыстатыйатыгар уларытыыны киллэрдэхтэринэ ити этиллэр "300 хонук быраабылата" тохтуур.
Аҕа туһунан сибидиэнньэлэри киллэрэргэ маннык докумуоннар ирдэниэхтэрэ: Ыал буолуу туһунан сибидиэтэлистибэ, мэдиссиинэ тэрилтэтиттэн эр киһи биоматериала туттуллубутун туһунан ыспыраапка, эр киһи тыыннааҕар биэрбит, нотариуһунан бигэргэммит, сөбүлэҥэ.
Туһааннаах сокуоҥҥа уларытыыны киирии бэлиэ өрүтэ – дьиэ кэргэни өйөөһүн киирбит. Ол эбэтэр, сокуон барылын ааптардара этэллэринэн, бу сокуон дьиэ кэргэни бөҕөргөтүүгэ уонна демография бэлиитикэни сайыннарыыга көмөлөһүө үһү. Дьокутааттар санааларынан, уларытыылары ылыннахха, аҕалара ким буолара сокуонунан билиниллэн, оҕо социальнай өйөбүл миэрэлэрин туһанар кыахтанар. Ол иһигэр иитэн-аһатан олорооччу (кормилец) суох буоллаҕына ананар биэнсийэни туһанар кыахтанар.
Оттон ССТА эрдэ, ыам ыйын 26 күнүнээҕи суруйуутугар, сокуон барылыгар ЭКО-ну эрэ буолбакка, атын да оҕо үөскүүрүгэр көмөлөөх репрудиктивнай технологиялары (ВРТ) анал байыаннай дьайыы кыттыылаахтарын ойохторугар уонна кинилэр огдооболоругар босхо оҥоһулларын мэктиэлиир бырагыраама үлэлиэхтээҕэ этиллэр. Чопчута, бойобуой дьайыы кыттыылааҕын дьиэ кэргэнэ ити көмөнү босхо оҥотторор бырааптаах. ОЛ ЭРЭЭРИ... анаалыһы ылыы уонна биологическай матырыйаалы криоконсервацияҕа уурдарыы бэйэ суотугар оҥоһуллуохтааҕа суруллар. Ону тэҥэ, анал дьайыы кыттыылааҕа огдообо дьахтар иккистээн ыал буола илик буолуохтаах. Сокуон барылын сенатордар бөлөхтөрө уонна Госдуума дьокутааттара бэлэмнээн киллэрбиттэр. Маны олоххо киллэрэр инниттэн кинилэр “Бэтэрээннэр тустарынан” федеральнай сокуон 16 уонна 21 ыстатыйаларыгар уларытыыны киллэрэр этиилээхтэр. Сокуон барылын быһаарыы суругар уолаттарбыт, киһи хараастыах, аҕа да буолар дьолу билбэккэ, байыаннай дьайыыга бараллара баар суол. Ону ааһан, өстөөхтөр соруйан, дойдубут байыастары төрөөбөт-ууһаабат, кэнчээри ыччаты тэниппэт гына оҥороллоро баарын ССТА суруйан турар. Иэдээн диэтэҕиҥ!
Дуума судаарыстыбаннай тутулга кэмитиэтин солбуйааччыта, Биир Ньыгыл Арассыыйа чилиэнэ, Дмитрий Вяткин бу сокуон барылын дьокутааттарга билиһиннэрэригэр, иккис ааҕыыга докумуону тупсаран, ситэрэн-хоторон биэриэхтэрин, ол баҕар, нэһилиэстибэҕэ уонна атын быраапка сыһыаннаах буолуоҕун бэлиэтээбит. Быһата, ырытыыга сылдьар барыл.