Таатта Кыйытын чугаһыгар историческай булумньу көстүбүт
Таатта улууһун Кыйы бөһүөлэгиттэн ырааҕы суох сиргэ Куҥхаайы диэн сир баар. Ол сиртэн былыр үйэтээҕи буойун көмүллүбүт сэмнэҕин булбуттар.
Куҥхаайыга РАН Саха сиринээҕи Гуманитарнай чинчийэр уонна аҕыйах ахсааннаах омуктар кыһалҕаларыгар институт үлэһиттэрэ археологическай хаһыы үлэтин ыыппыттар. Археологтар сабаҕалыылларынан уҥуоҕа булуллубут буойун 400 сылтан тахса сыллааҕыта, быһа холуйан, 15-17 үйэлэргэ олорон ааспыт. Булуллубут көмүүгэ буойуну бэйэтин кытта тутта сылдьыбыт тээбиринэ баара этиллэр. Ол тэриллэрин көмөтүнэн ким-туох буоларын сабаҕалыыллар. Ол курдук, ох саа оноҕоһо, оноҕос төбөлөрө, кылыһы санатар эрээри кээмэйинэн кылыстан кыра тэрил, 18 см быһах, ат ыҥыыра уонна тимир хочуол бааллар эбит.

Таатта улууһун хаһыата суруйарынан, туһааннаах институт археологияҕа лабораториятын исписэлиистэрэ Денис Петров салалтатынан алтыа буолан үлэлэрин бастакы түһүмэҕин бүтэрбиттэр. Буойун сэмнэҕэ уонна булуллубут сэп-сэбиргэл, тэрил олоччу лабораторияҕа туттарыллыбыт. Мантан салгыы олору сыныйан үөрэтии, чинчийиии ыытыллыаҕа.