08.02.2026 | 15:30 | Просмотров: 171

Түмсүүлээх буолуу үтүө түмүктэрэ

(Хатастааҕы “Ситим” айымньы киинин ситиһиилэрэ)
Түмсүүлээх буолуу үтүө түмүктэрэ
Ааптар: Наталья Руфова, Хатас
Хаартыска: Ааптар тиксэриитэ
Бөлөххө киир

Олунньу 6, 7 күннэригэр «Идэтигэр бастыҥ» (Профессионалы) диэн Бүтүн Арассыыйатааҕы чемпионат региональнай таһымыгар Дьокуускай куорат Саха политехническай оскуолатыгар күөн күрэс буолан ааста.

Манна 12 оҕо 12 улуустан кэлэн кытыннылар. Сунтаар, Ньурба, Үөһээ Бүлүү, Бүлүү, Горнай, Мэҥэ Хаҥалас, Нам, Амма, Чурапчы, Уус Алдан, Хаҥалас улуустарыттан уонна Дьокуускай куорат Хатаһыттан төрүт үгэһи өрө тутан үлэлиир-хамсыыр, айар-тутар уһуйааччылардаах иитиллээччилэр күрэс сорудаҕынан  сөрүө оҥорор ньыманан "Оһуохай - биир сомоҕо күүс үҥкүүтэ" диэн ааттаах төгүрүк быһыылаах сиэлтэн олбох оҥорон таһаардылар.


Бу олбох икки күҥҥэ түөртүү чаас устатыгар, этэргэ дылы, олох субу көрдөрөн туран оҥоһулунна. Күрэх ирдэбилинэн оҕолор үлэлиир кэмнэригэр ким даҕаны киирэн буккуспата, көмөлөспөтө, саҕаланыаҕыттан бүтүөр диэри бэйэлэрэ айан-тутан таһаардылар. Манна өҥү-дьүһүнү дьүөрэлээһин, бэриллибит кээмэйи тутуһуу, ситэриитигэр-хоторуутугар атын матырыйаалы туһаныы, үлэ хаачыстыбата сыаналанна.

Дьэ туран, оҕолор бары даҕаны сүрдээх бэлэмнээх, үйэлээх үгэс дириҥ устуоруйатын, ис хоһоонун өйдүүр, билэр буоланнар, хас биирдии үлэ оһуохайга сүгүрүйүү, ытыктабыл бэлиэтэ буолан таҕыста. Ол эрэн бастыҥтан бастыҥ, үтүөттэн үтүө баарын курдук манна эмиэ оннук буолла. Инньэ гынан  Саргылана Тарасовна Стручкова салайааччылаах Хатастааҕы «Ситим» айымньы дьиэтин уһуйааччыта, СӨ норуот уус-уран оҥоһуктарын маастара, СӨ тыатын хаһаайыстыбатын туйгуна Анастасия Ивановна Алексеева иитиллээччитэ Николай Владимирович Слепцов дириэктэрдээх Н.Е. уонна П.Н. Самсоновтар ааттарынан Хатас орто оскуолатын 8 «в» кылааһын үөрэнээччитэ Аврора Кириллина бастакы миэстэни ылла. 

Дьүүллүүр сүбэ Аврора үлэтин хаачыстыбатыгар чуолаан үлэ буочара ырааһын, ис хоһоонун арыйыытын бэлиэтээтэ. Манна даҕатан эттэххэ, кыргыттар бары ситиилэрин бэйэлэрэ хатан (станогу туттубакка) таһаардылар. Аны Аврора оһуохайы көрдөрүүтүгэр алтаны уонна туоһу тутунна. Бу эмиэ  туспа сатабылы эрэйэр хайысха. Онон бу үлэнэн сирэйдэнэн «Ситим» айымньы дьиэтэ төрүт үгэстэргэ хайдах курдук киэҥник, дириҥник ылсан үлэлии сылдьалларын эмиэ бэлиэтиэхпитин сөп. 

Оҕолор үлэлиир кэмнэригэр уһуйааччыларга олус туһалаах алтыһыы, ырытыһыы, уопут атастаһыыта буолан ааста. Манна биһиги киэн тутта этэр, кэпсиир түгэммит бу уһуйааччылартан соҕотох Анастасия Ивановна СӨ уус-уран оҥоһуктарын маастара буолара. Дьиҥэ, кэлбит уһуйааччылар бары үрдүк сатабыллаах, төрүт үгэскэ бэриниилээх, чопчу сыаллаах-соруктаах дьон. Бу түгэҥҥэ Валентин Азотович Чепалов дириэктэрдээх Хатастааҕы «Тускул» КК иһинэн үлэлиир «Дом ремесел» бу хайысхаҕа бииргэ үлэлэһии, түмсүүлээх-сомоҕолоһуулаах буолуу хайысхатын тутуһан, нэһилиэкпит талааннаах-дьоҕурдаах дьонун кытта ыкса үлэлэһэн, таһымы таһаарыыга, маастарыстыбаны үрдэтиигэ, тус быыстапкалары тэрийиигэ күүскэ үлэлэһэр. 

Түмүккэ бу күннэргэ Хатастааҕы «Ситим» айымньы дьиэтин бэрт дьоҕус кэлэктиибэ үлэни табан аттаран туруоруу түмүгэр дьоһун үктэллэргэ үктэммит түгэннэрин билиһиннэриэм. Дьэ, санаан көрүҥ, биир нэдиэлэ иһигэр Анастасия Ивановна Авроралыын ситиһиилэрэ, Надежда Игоревна  Тюляхова «Симэх» норуот айымньытын киинигэр тус быыстапката, Алексей Григорьевич Лаппаров «Сүрэхпин оҕолорго аныыбын» күрэххэ иккис миэстэҕэ тахсыыта! Маны этэн эрдэхтэрэ, сарын сарынтан өйөһөн, тоҥолохтон тутуһан, бииргэ буолартан бигэ туруктанан, кытта буолартан кыахтанан, биир бэйэлэрэ биэс буолуулара, биэс бэйэлэрэ уон буолуулара -  ол аата сомоҕолоһуу, ол түмсүү күүһэ диэн.  

Наталья Руфова, Хатас

Сонуннар

Ордук ааҕаллар

Оо, сэлээппэ, сэлээппэ!
Сынньалаңңа | 15.07.2026 | 23:00
Оо, сэлээппэ, сэлээппэ!
Куорат киин уулуссатынан эриэккэс сэлээппэлээх Далбар Хотуттар хаамсар кэрэ түгэннэрин түбэһэн көрдүгүт дуо? Бу туһунан "Киин куорат" тэрийээччи Туйара-Тутума Тумусованы кытта кэпсэттэ.
Кувшинка – кэрэ көстүү
Сонуннар | 14.07.2026 | 12:00
Кувшинка – кэрэ көстүү
Төрөөбүт маанылаах түөлбэбит –   Төлөнө бараммат үөрүүбүт, Уоскутар ураты алыптаах Уостубат тапталбыт, Ороһу! – диэн Геннадий Бечеряков суруйбут тылларын Сардаана Васильева хаартыскаҕа түһэриилэрэ тупсараллар. Бу хаартыскаҕа быйыл 125 сылын бэлиэтээбит нэһилиэк дьоно-сэргэтэ Эбэҕэ үүнэр кэрэ кувшинкалары кэрэхсиир түгэннэрин көрөбүт. Оттон хаартысканы Альбина Павлова-Харлампьева дойдутугар бэлэх ууммут уруһуйа ситэрэр. Аныгы дьон...
Утум быстыбатын!
Сынньалаңңа | 14.07.2026 | 20:00
Утум быстыбатын!
Кэпсээн
1805 сылга оҥоһуллубут саха ыҥыыра
Сонуннар | 19.07.2026 | 10:41
1805 сылга оҥоһуллубут саха ыҥыыра
«Түмэл киэн туттар экспоната» бырайыакпыт бүгүҥҥү ыалдьыта – Амматааҕы история уонна кыраайы үөрэтии түмэлэ.