ОМС туһатын толору билэбит, туһанабыт дуо?

Аҕыйах хонуктааҕыта “Якутия24” Сонуннарын телеграм-ханаала  «Капитал МС» мэдиссиинэ страховкатын тэрилтэтин исписэлиистэрэ ОМС полиһынан диагностическай чинчийиини хайдах босхо ааһыахха сөбүн туһунан олус туһалаах иһитиннэриини биэрбиттэрин үллэһиннэ.

Тугу сүбэлээбиттэрин билсиэҕиҥ.  

Онуоха, бастатан туран, гражданин олорор сиринэн сыһыарыллыбыт поликлиникатын бырааһыттан официальнай направление ылыахтаах. Оннуга суох киһи баҕарда да, төлөбүрдээх эмп тэрилтэтигэр бэйэтэ тиийэн, босхо көрдөрүнэр, диагностиканы ааһар кыаҕа суох.

Направлениены ылар туһугар киһи бастаан бэйэтэ олорор учаастагын терапевыгар (оҕотун педиатрыгар) эрдэттэн суруйтаран, көрдөрүнүөхтээх.  Оччотугар бы­раас пациент туругуттан көрөн, эбии чинчийии наадатын быһаардаҕына, направлениены биэриэхтээх эбэтэр  анал (узкай) исписэлиискэ ыытыахтаах.

Ол направлениеҕа пациент араспаанньата, аата, аҕатын аата, төрөөбүт күнэ-дьыла, эр киһи/дьахтар буолара, ОМС полиһын нүөмэрэ, сабаҕаланар диагноһын (МКБ-10) куода, чинчийии ыытыллар
сыала-соруга, көрбүт быраас дуоһунаһа, толору аата уонна илии баттааһына, мэдиссиинэ тэрилтэтин бэчээтэ хайаан да баар буолуохтаах.

Арассыыйа страховкалаахтарын сойууһун чахчытынан, ааспыт сыл устата страховка бэрэстэбиитэллэрэ бырааска суруйтарарга уонна диагностикалатарга дойду үрдүнэн уопсайа 350 тыһыынча көмөнү, 19 тыһыынча госпитализацияны тэрийиигэ көмөлөспүттэр, 7,8 мөлүйүөн консультацияны ыыппыттар.

Чинчийиигэ (обследованиеҕа) хайдах суруйтарыахха?
Судургу чинчийиигэ олорор сиринэн сыһыарыллыбыт поликлиникаҕыт уочарат быһыытынан ыытар. Дьэ, оттон бэйэҕит поликлиникаҕытыгар ирдэнэр чинчийии  ыытыллар кыаҕа суох түгэнигэр (онно эппиэттэһэр оборудование суох эбэтэр стационарга кэтээн көрүү ирдэнэр буоллаҕына), направлениены туппутунан, оннук чинчийии кыаллар балыыһатыгар тус бэйэҕит тиийэн эбэтэр электроннай сервиһи туһанан, төлөпүөнүнэн эрийэн, сурутуоххутун сөп.

Суруйтарарга пааспары кытта быраас направлениета хайаан да наада буолуоҕа. Ону таһынан ОМС полиһын, СНИЛС нүөмэрин ирдиэхтэрин сөп. Стационар усулуобуйатыгар (уопсай анестезия, эндоскопия уонна лапароскопия манипуляцията туһанылларыгар) быраас сытан эрэ чинчийтэриигэ (госпитализацияҕа) направление биэрэр.

Уочараты төһө өр күүтүллэрий?
ОМС нөҥүө диагностикалыыр инструментальнай уонна лабораторнай чинчийиилэри, ол иһигэр КТ, МРТ уонна ангиографияҕа түһүүнү күүтүү муҥутуур уһуна – суруйтарбыт күнтэн 14 үлэ күнүн иһинэн буолуохтаах. Оттон диагноз онкогенез уонна сүрэх-тымыр ыарыыларыгар сыһыаннаах түгэнигэр ити болдьох сэттэ үлэ күнүгэр диэри кылгыыр.

Арай босхо көрдөрүнүү табыллыбатын?
Итиннэ направление биэрэртэн аккаастаныы, болдьоммут кэм иһигэр чинчийиигэ суруйбат буолуу эбэтэр төлөбүрдээх өҥөҕө суруйуу киирэр. Оттон ол – туһааннаах сокуону кэһии буолар. Мэдиссиинэ тэрилтэтэ, бэйэтэ толору чинчийиини кыайан ыыппат түгэнигэр, атын сиргэ ыытыыны тэрийиэхтээх. Ол эбэтэр, быраас № 057/у-04 формалаах направлениены толорон, атын, чинчийии оҥоһуллар кыахтаах, ОМС бырагырааматыгар кыттар клиникаҕа  направление биэриэхтээх. Оттон эрэгийиэҥҥэ онно сөптөөх оборудование суох буоллаҕына (холобур, ПЭТ/КТ), пациеннары ыаллыы эрэгийиэннэргэ тиийэ ыытыах кэриҥнээхтэр. Ол ороскуотун олоччу ОМС уйунар.

Көрдөрүнэр быраапкын кэстэхтэринэ
Бырааскын кытта биир сөптөөх быһаарыыга кыайан тиийбэтэххинэ, аккаастыыр буоллаҕына, ону амбулаторнай каартаҕа хайаан да киллэрэригэр модьуйуллуохтаах. Ол кэннэ мэдиссиинэ тэрилтэтин салалтатыгар – поликлиника сэбиэдиссэйин эбэтэр кылаабынай быраас аатыгар ­– суругунан үҥсүү түһэриллэр. Салалта ол үҥсүүгэ хоруйа мэлигир түгэнигэр, ОМС полискытыгар сурулла сылдьар мэдиссиинэ страховой тэрилтэтин нүөмэригэр эрийиҥ. Оччотугар страховка тэрилтэтин бэрэстэбиитэлэ поликлиникаҕын кытта сибээстэһэн, чинчийиини ыыттарарга көмөлөһүөҕэ.

Ити курдук, мэдиссиинэ страховкатын тэрилтэтэ ыарыһахха хаһан баҕарар өйөбүл, тирэх буолар тэрилтэ буолар.