Никольскай түмэлин ураты экспонаттара
Сири туһаныы түмэлин 1993 сыллаахха Никольскай слобода нууччаларын сыдьааннара, РСФСР норуотун хаһаайыстыбатын үтүөлээх үлэһитэ И.С. Шарапов төрүттээбит, бастакы дириэктэринэн СӨ култууратын туйгуна Г.И. Кривошапкин үлэлээбит.
Прасковья Протопопова, түмэл үлэһитэ:
– Биһиги түмэлбит Нам улууһугар кэлбит бастакы нууччалар олохтоох сахалары бурдук ыһыытыгар үөрэппиттэрин, салгыы сир үлэтэ хайдах сайдыбытын кэпсиир аналлаах. Экспонаттарбыт түмэл иһигэр эрэ буолбакка, таһырдьа сарай анныгар уонна тиэргэҥҥэ тураллар.
«Киин куорат» ааҕааччыларыгар Никольскай слобода олохтооҕо Молчанов Вавил Никитич дьиэ кэргэниниин хаартыскатын билиһиннэриэхпин баҕарабын.

Хаартыскаҕа бэлиэтэнэринэн, Молчанов бэйэтэ 1895 сыллааҕы төрүөх, кини аттыгар – улахан уола Молчанов Никита Саввич. Уҥа турааччы – Голованенко С.А., Молчановтар аймахтара, профессор, Дьокуускайдааҕы духовнай семинарияны бүтэрбит.
Бу хаартыска «Раритеты Якутии. Художественное наследие: Намский улус» альбом-каталог 240 сирэйигэр киирбитэ.
Молчановтар хос сиэннэрэ Владимир Молчанов кэпсээниттэн бу дьиэ кэргэн туһунан билиһиннэрдэххэ, Никита Саввич Молчанов бурдугунан дьарыктана кэлбит нууччалартан биир бастакылара. Кини икки уоллаах: Савва уонна Вавил. Савва нуучча-дьоппуон сэриитин кыттыылааҕа. Иркутскайдааҕы казачий пластунскай полк гренадера, 2 Георгиевскай Крест кавалера. Сэрииттэн кэлэн Никольскай слободаҕа кэргэннэнэн, 9 оҕолонон, дьоһуннаах олоҕу олорор.

Никольскай нэһилиэгэ историяҕа хаалбыт өссө биир түгэнэ – Саха сиригэр Гражданскай сэрии кэмигэр буолбут Никольскайдааҕы кыргыһыы. Нэһилиэккэ ону кэпсиир пааматынньыктар тураллар. Бу хаартыскаҕа гражданскай сэрии кэмигэр туттуллубут «Максим» пулемет щита көстөр. Түмэлбит биир киэн туттар экспонатын биһиэхэ РВИО (Арассыыйатааҕы байыаннай-историческай уопсастыба) Намнааҕы салаата бэлэхтээбитэ.