Үлэһит оҕолор сыралара таах хаалбат

Үлэһит оҕолор сыралаах үлэлэринэн, бу сырыыга 6350 бородууксуйа бэлэмнэнэн, быыстапкаҕа турбут. Бу туһунан олохтоох тыа хаһаайыстыбатын министиэристибэтин пресс-сулууспата иһитиннэрэр.

Оҕолор оҕуруот аһын эгэлгэтин үүннэрэн, кэнсиэрбэлээн, хатаран, араас тума бэлэмнээн аҕалбыттар. Ону сэргэ чэй арааһа, барыанньа, сироп, мүөт, бэйэлэрэ үүннэрбит бурдуктарын сыа-сым курдук тутан, килиэп-буулка уонна кондитерскай оҥоһуктары астаан аҕалбыттарын көрөн, киһи эрэ сүргэтэ көтөҕүллэр. Аны, талааннаах тарбахтаах оҕолор, учууталлар араас сувенирдары, киэргэллэри оҥороллорун итиннэ эп.

Кыайыылаахтары быһаарарга түөрт номинация олохтоммут. Ол курдук, “Оскуолатааҕы бастыҥ пришкольнай учаастак” ааты быйыл Егор Эверстов аатынан Кэбээйи орто оскуолата ылан, 1-кы истиэпэннээх дьупулуомунан бэлиэтэммит. 2-с истиэпэннээх дьупулуом куорат кытыытынааҕы Самсоновтар ааттарынан Хатас оскуолата ылбыт. Үһүс миэстэ Амма Бөтүҥүн орто оскуолата ылбыт.

›

1 / 5

“Бастыҥ оскуола пиэрмэтэ” ааты Степан Захаров аатынан Чурапчы Төлөйүн оскуолата ылбыт. Иккис миэстэ – Горнай Атамайын оскуолата, үһүс миэстэ – Чурапчы Сылаҥын оскуолата буолбуттар.

“Сырьену астааһыҥҥа уонна  оҥорон таһаарыыга бастыҥ оскуола” ааты Владимир Ларионов аатынан кэккэ биридимиэттэри дириҥэтэн үөрэтэр  Майа оскуолата ылла. Иккис ист. дьупулуомунан – Кэбээйи Танара оскуолата, үһүс истиэпэннээҕи – Мэҥэ Хаҥалас Дмитрий Таас аатынан Хорообут оскуолатыгар туттардылар.

Дьэ, оттон бүтэһик, кэтэхтэн ыытыллыбыт күрэх түмүгүнэн “Арктикатааҕы бастыҥ оскуола” аат кыайыылааҕынан Дьааҥы Боруулааҕын орто оскуолата ылар чиэстэммит.  Иккис миэстэ – Сартаҥ оскуолата, үһүс миэстэ – эмиэ Дьааҥы улууһун Арыылаах оскуолата буолбуттар. Онон бу номинацияҕа дьааҥылар, чахчыта да, былааһы ылбыттар.

***

Аграрнай хайысхалаах оскуолаҕа оҕолор букатын кыра эрдэхтэриттэн үлэ үөрүйэхтэригэр сыста үөрэнэллэрэ, үп-харчы, дохуот сыранан кэлэрин эттэринэн-хааннарынан билэ, үлэни, үлэһит дьону сыаналыы, ытыктыы үөрэнэллэригэр төһүү буолар.

Оттон уонна кэтэх хаһаайыстыбаларыгар көтөр, ынах сүөһү, сылгы ииттэр сатабылланан тахсаллара, баҕарбыт оҕуруоттарын аһын үүннэрэ, астыы үөрэнэллэрэ – кэнэҕэһин бары да бааһынай хаһаайыстыба буолан барбатахтарын иһин – тус олохторугар туһалыыра, көмө-тирэх буолара саарбахтаммат.

Аан бастакы аграрнай хайысхалаах оскуолалар биһиги өрөспүүбүлүкэбитигэр 1988 сыллаахтан саҕалаан тэриллэн барбыттара. Күн бүгүн Саха сирин үрдүнэн 27 оройуоҥҥа, куоракка 96 агропрофилированнай оскуола баар. Бу үөрэх кыһалара холбоон,  15 тыһ. тахса үөрэнээччилээхтэр.

Үлэлии үөрэммит, үлэ үөрүйэхтэрин толору баһылаабыт киһи хайа да түгэҥҥэ аһа-таҥаһа суох хаалбат, өлөн-охтон биэрбэт. Ол да иһин диэххэ сөп, куорат оскуолаларын ортотугар кытта, аграрнай хайысхаҕа ылсыан баҕалаах үөрэх кыһалара бааллар. Ол туһунан мээр Дмитрий Садовников биир көрсүһүүгэ иһитиннэрэн уонна бу туруорсууга, ону тэҥэ оҕону үлэ үөрүйэхтэригэр сыһыарыыга ураты болҕомто ууруллуоҕун этэн турар.

Куорат кытыытынааҕы агрооскуолалар – Хатастааҕы уонна Тулагытааҕы үөрэх кыһалара – хайа-хайалара да өрөспүүбүлүкэ иһигэр эрэ буолбакка, дойду таһымыгар кытта бастыҥ үлэлээхтэринэн биллэллэр, холобурга сылдьаллар. Ону хас күһүн аайы дойду тэбэр сүрэҕэр ыытыллар Арассыыйа таһымнаах “Көмүс күһүн” быыстапкаҕа бу оскуолалар өрүү да ситиһиилээхтик кыттан, этэргэ дылы, өттүк харалаах, илии тутуурдаах төннөллөр. Ол эбэтэр, ахтылҕаннаах дойдуларыгар арыт сыл хастыы да кыһыл көмүс мэтээллээх эргиллэллэрин истэргит эрэбил.

Оттон П.Н. уонна Н.Е. Самсоновтар ааттарынан Хатас агрооскуолата 2025 сыллаахха Саха сирин 96 агрооскуолатыттан бастакынан (!) уонна суос-соҕотоҕун Арассыыйа билимҥэ академиятын тирэх оскуолата статуһу ылбыта элбэҕи этэр.

Манна даҕатан эттэххэ, биһиги өрөспүүбүлүкэттэн РАН тирэх оскуолатын статуһу Хатас оскуолатын таһынан В.П. Ларионов аатынан ФТЛ уонна Дьокуускай куорат лиссиэйэ ылан тураллар. Ити ­– 2019 сыллаахха этэ.