Өлбүт кэргэним быыһаабыт буолуон сөп

Ульяна П., Дьокуускай куорат олохтооҕо:

– Кэргэним суох буолбутун кэннэ түүл-бит олох саҕаламмыта. Соһуччута бэрт этэ. Букатын да буорайыах киһи чугас дьонум өйөбүллэринэн өрүһүммүтүм.

Ол саҕана атыыһытынан үлэлиирим. Биир киэһэ дьиэбэр тиийэн, таҥаспын уларыттан, аһыы олорон маҕаһыыным уотун араарбакка кэлбиппин өйдөөбүтүм. Ойдуом дуу, быстыам дуу, төттөрү барарга күһэллибитим.

Арай таҥнан тахсаары гыммытым – дьиэм күлүүһэ суох! Киирээти кытта сиэркилэ иннигэр уурбуппун олус бэркэ өйдүүбүн. Трюмо иннин-кэннин барытын көрдүм, кэтэ сылдьыбыт таҥаспын, суумкабын, туох баар сиэппин барытын хастым, бэл, муостаҕа сыылла сылдьан көрдөөтүм. Ол тухары күлүүспүн булбатым. Дьэ, дьикти! Өйүм тахсыар диэри дьиэбин сүргэйдим. Онтон чэ, кэбис, сарсыарда туран көрдүөм, суох буоллаҕына, хайыахпыный, ааммын аһаҕас хаалларан баран үлэбэр бастакынан тиийиэм дии санаатым. Баҕар, араарбыппын умнан кэбистим дуу диэн бэйэбин уоскутуна санаатым. Ол саҕана туох барыта кэмчи, кырыымчык, аны түүнү быһа уоту аһаҕас хаалларбыт диэн үлэбиттэн ууратыахтарын сөбө.  

Итинник ону-маны саныы сытан утуйан хаалбыппын. Арай түүл дуу, илэ дуу, кэргэним барахсан субу киирэн кэллэ уонна күүскэ баҕайы ыга кууста, өссө уоскутар курдук баттахпын имэрийэр. Түүл диэхпин, илиитин сылааһа биллэр.

Сарсыарда сынньанан аҕай уһугуннум. Кырдьык, ол иннинэ утуйар диэни умнубутум ырааппыт этэ. Кэргэммин санаатым да, хараҕым уутунан суунарым, кинини суохтаан, уруккуну-хойуккуну эргитэн, уһун түүннэрбин атаарарым. Оттон бу сырыыга уубун хана утуйбуппун. Ол сытан, күлүүспүн көрдүөхтээхпин, үлэбэр бастакынан тиийиэхтээхпин өйдүү биэрэн, ойон турдум. Атаҕым ала-чуо аан хоско, сиэркилэм иннигэр илтэ. Дьэ, итэҕэйиҥ-итэҕэйимэҥ, күлүүһүм уурбут сирбэр субу сытар! Эмиэ сүтэриэм диэн сулбу тардан ылан, тута суумкабар угуннум. Сып-сап таҥнан, суунан-тараанан баран үлэбэр ыстанным.

Тиийбитим, аймалҕан бөҕө буолбут. Түүн кимнээхтэрэ биллибэт дьон маҕаһыыммытын халаабыттар. Туохпутун барытын “ыраастаан” тахсыбыттар.

Ол саҕана охранникпыт эҥин суоҕа. Арай ол киэһэ дьиэм күлүүһүн сүтэрбэтэх, үлэбэр төннүбүт буолуум? Хара санаалаах халабырдьыттарга түбэһиэхпин сөбө.  

Билигин олорон санаатахпына, кэргэним өлөн да баран миигин ол дойдуттан көрө-истэ сылдьыбыт, алдьархайтан быыһаабыт.