Кырдьаҕастарга уонна кыамматтарга сыһыан хайдаҕа элбэҕи кэрэһилиир
Кырдьаҕастар уонна инбэлииттэр интэринээт-дьиэлэригэр сыл бастакы аҥаарыгар 1203 киһиэхэ, ол иһигэр 902 инбэлииккэ, 12 тыыл бэтэрээнигэр уонна биир сүүһүн ааспыт ытык кырдьаҕаска социальнай оҥорбуттар.
Аҕа саастаах көлүөнэни өйөөһүн, көрүү-истии “Дьиэ кэргэн уонна “Уһун уонна көхтөөх олох” бырайыактар чэрчилэринэн, эрэгийиэннээҕи 2025-2030 сылларга үлэлиир “Көхтөөх уһун олохтонуу” бырагыраама чэрчитинэн ыытыллаллар. Ытык дьоммут сааһырыы кыһалҕатын билбэккэ, үөрэ-көтө, чэгиэн туруктаах сылдьалларыгар ахсаабат кыһамньы ууруллар.
Күн бүгүн Саха сиригэр олоҕу олоруу орто сааһа 73,6 сылга тэҥнэспит. Оттон дойду үрдүнэн бу көрдөрүү 73,4 саас тэҥнэһэр эбит. Оттон Уһук Илин федеральнай уокуругга – 69,9 сыл буолбут. Саха сиригэр олоҕу олоруу уһунун орто көрдөрүүтүн 2030 сылга диэри кэмҥэ 80 сааска тиэрдэр сорук турар.
Көрүү-харайыы хаачыстыбатын билэргэ былырыын оннук 19 тэрилтэҕэ ыйытык ыыппыттар. Онно уопсайа 453 киһи кыттыбыт. Ол ыйытык түмүгэ кинилэр 93 бырыһыаннара сытар, көрүллэр усулуобуйаларын биһирииллэрин биллэрбит. Тэрилтэ ыытар тэрээһин үлэтинэн астынарын ыйытыкка кыттааччы 92 %-а бэлиэтээбит. Кыттааччылар 85 бырыһыаннара билэр, аймах дьонноругар интэринээт-дьиэни үтүө өттүнэн кэпсиир, сүбэлиир санаалаахтарын үллэстибиттэр.
Дойду, уопсастыба хайдаҕа, бэл, кэлэр кэскилэ хайдах-туох буолар туруктааҕа кырдьаҕас, кыаммат дьоҥҥо сыһыаныттан эмиэ көстөр. Төһөнөн саастаах дьон ортотугар үтүө быһыы элбэх, кинилэр харахтарыгар дьол толбоно баар да – оччонон олох-дьаһах үчүгэй эбит диэн сыаналыыр оруннаах. Оттон киҥир-хаҥыр саҥара, быыппаста, кыыһыра сылдьар кырдьаҕастардаах дойдуга дьоллоох олох сатыылыыр диир кыаллыбат. Онон тулабытыгар үөрэ-көтө, мичилийэ сылдьар саастаах дьон элбии, үксүү турдуннар, көхтөөх уһун сааһы хас биирдии Саха сирин олохтооҕо билиэхтин! Этэҥҥэ буоллаҕына, бары да сааһырыахпыт турдаҕа.