«Киин куорат» ааҕааччыларыгар Санаа быраас хоруйдуур

СӨ Доруобуйа харыстабылын туйгуна Татьяна Михайловна Назарова-Санаа быраас «Киин куорат” ааҕааччыларын ыйытыыларыгар хоруйдуур.

* Билиҥҥи оҕо уҥуоҕа наһаа эрдэ алдьанар, эрийэ барар буолла. Маны хайдах профилакталыахха сөбүй?

* Оҕо уҥуоҕунан уһууругар көмөлөһүөххэ сөп дуо эбэтэр генетика быһаарар дуу?

* Остеопатия оҕом осанкатын көннөрөргө көмөлөһүө дуо?

– Остеопаттар оҕо токуруйан эрэр сиһин көннөрүөхтэрин сөп. Ол үрдүнэн оҕо быччыҥнары сайыннарар гимнастикаҕа сылдьыахтаах. Оҕо уҥуоҕунан билиҥҥи сайдыылаах  кэмҥэ төһө баҕарар  уһуон сөп. Киниэхэ “точка роста” диэнин белоктаах ас уһугуннарар, сайыннарар.

* Наар ыалдьан туох баар тумууну барытын хабар, битэмиин да сиэн туһаммат буоллахха, иммунитеты хайдах бөҕөргөтүөххэ сөбүй?

* Кэлиҥҥи кэмҥэ оҕолорум наар бронхиттыыр буоллулар, ити ыарыыттан хайдах профилактикаланыахха сөбүй?

* 3-5 саастаах оҕо иммунитетын хайдах бөҕөргөтүөххэ сөбүй? Дьыссаакка биир-икки күн  сылдьан баран наар температуралаан ыалдьан тохтуур.

– Иммунитеты бөҕөргөтөргө элбэх сүбэ баар. Педиатрдар ону бэркэ билэллэр. Мин улахан дьоҥҥо этэрим – муннугутун оксолиновай мааһынан сарсыарда аайы соттуҥ. Тураат да тииһи суунан баран, суодалаах ууну айаххытыгар 5 мүнүүтэ тутуҥ. Атаххытыгар итии, тымныы уунан (контрастнай) душта оҥостуҥ. Хааман иһэн Стрельников ньыматынан тыына сатааҥ. Оһоҕоскутун ыраастык тутуҥ (иммуннай систиэмэ үгүс килиэккэлэрэ онно баар) диэн сүбэлии сатыыбын.

* Мочевой кислотаны түргэнник хайдах түһэриэххэ сөбүй?

– Мочевой кислотаны эти-хааны ыраастаан, ол эбэтэр аччыктаан аҕыйатыахха сөп. Мочевой кислота подагралаах, бүөр ыарыылаах, ыйааһына улахан киһиэхэ үрдүөн сөп (360-400 микромоль 1 лиитэрэҕа).

Мочевой кислотаны сөпкө аһаан аҕыйатыахха эмиэ сөп. Арыгы, пиибэ иһимиэххэ, сыалаах-арыылаах аһы сиэмиэххэ наада. Эти сааһырбыт киһи сэттиэлэҕэ 1-2 эрэ сиирэ сөп. Үксүгэр  балыгынан, фруктанан (дьаабылыка, вишня), оҕуруот аһынан (кабачок, оҕурсу, хаппыыста, тыква, хортуоппуй, моркуоп) аһыыр, элбэх ыраас ууну, щелочнай минеральнай ууну иһэр, үрүҥ аһы (үүт, кефир, иэдьэгэй) сиир үчүгэй. Мочевой кислота сөптөөх аһынан түспэт  буоллаҕына, «Аллопуринол” диэн эми иһиэххэ сөп. Ол эмп дозатын  быраас эрэ аныахтаах.

* Төбө куугунуура, кулгаах чуҥкунуура туохтан буоларый? Эмтии сатаатылар даҕаны, отой ааспат.

– Төбө куугунуура мэйии тымырдара кыараабыттарыттан, сорох сиринэн кэҥээбиттэриттэн тахсар. Кулгаах истибэт, харах көрбөт да буолуон сөп. Бу кутталлаах турук. Дьиҥинэн, оннук ыарыһах неврологическай балыыһаҕа көрдөрүнүөн наада. Хомойуох иһин, итинник ыарыһах ковид кэнниттэн элбээтэ.

* Мэйиитин тымырдара кыараабыт киһи физкультуранан дьарыктаныан сөп дуо?

– Мэйии тымырдара кыараабыт буоллахтарына, киһи үксүн сытан, олорон эрэ сэрэнэн сэрээккэлиэн сөп.  Хамсаныы наадалаах. Хамсаабат буоллуҥ да, өссө кыараан иһиэхтэрэ. 

* 60 саастарын ааспыт дьон тосту мөлтөөтүлэр. Ыарыыларын ахсаана этиллибэт даҕаны. Аны туран, умнуган буоллулар. Уонна наар тоҥон тахсаллар. Итиннэ туох көмө нааданый?

– Саастаах дьоҥҥо тымырдара кыарыыр (атеросклероз), онон хаан эргиирэ бытаарар. Куруук илиилэрэ, атахтара тоҥор курдук буолар. Күҥҥэ элбэхтик хаамыы, сэрээккэ, чохчоҥнооһун олус туһалаахтар.

* Тэтиҥ маһыттан утах хааны убатар дииллэр. Ити сөп дуо? Аны ыалдьар сүһүөҕү убаһа мэйиитинэн сотоллор үһү.  Чахчы туһалааҕа дуу?

– Тэтиҥ мас хатырыгар айылҕа антибиотига баара биллэр. Онон бронхит, тымныйыы ыарыыларыгар туттуллар. Өссө хааны убатыан, паразиттары таһаарыан сөп. Ыалдьар сүһүөҕү убаһа мэйиитинэн, кагордаах сааҕынан сотон, ыарыытын мүлүрүтэллэр үһү диэн суруйаллар. Мин санаабар, щелочной реакциялаах кэмпириэстэр бары туһалаахтар, искэни кыччаталлар. Ол гынан баран биричиинэтэ инфекция буоллаҕына, ревматологка көрдөрөр ордук.

* Сүһүөх ыарыытыгар быраас магнитнай терапияны анаабыта туһалаабат. Оччоҕо хайдах, ханна барабыт?

– Билигин сүһүөх ыарыыта элбээтэ, сүбэ эмиэ элбэх. Сүрүнэ – төһө да ыарыйдын, хамсата  сатыахтааххын. Магнитнай терапия көмөлөспөт  буоллаҕына, Хабаров уул., 11 ынах тылынан эмтээһин баар. Биһиги ревматологка ыытан, анаалыстары туттарарга сүбэлиибит.

– Жировой гепатоһу хайдах эмтиэххэ сөбүй? Алт, Аст үрдүүр дуо?

– Жировой гепатоз диэн диагноз кэлин элбэх дьоҥҥо баар буолла: ыйааһыннара улахан, арыгы, пиибэ иһэр, доруоһалааҕы аһыыр, үксүн сытар-олорор уонна элбэх эми иһэр буоллахха, быар килиэккэлэригэр сыа үөскүүр, оччоҕо быар ыраастыыр үлэтэ мөлтүүр. Ол араас ыарыыга тиэрдиэн сөп (цирроз, рак, о.д.а.). Онон быар анаалыстарын (биохимическэй анаалыс, ьыар маркера) туттара сылдьыллыахтаах. Кытаатан аскытын көрүнүөхтээххит, уойуо, арыгы иһиэ суохтааххыт. Курортарга быар үлэтин тупсарар процедуралары бара сатыахтааххыт.

Доруобай, чэгиэн буолуҥ!