Ханна? Вологдаҕа!

Сэбиэскэй кэмҥэ «В Вологде, где, где, где» диэн тыллардаах ырыа баара. Соторутааҕыта киин бэчээккэ Вологда уобалаһыгар бу дьыл кулун тутар 1 күнүттэн арыгы атыытын хааччахтыыр сокуон олоххо киирбитэ үтүө түмүктээх буолбутун туһунан суруйуу үгүстүк таҕыста. Ол курдук, кинилэргэ арыгы атыыта үлэ күнүгэр күнүс 12.00 чаастан 14.00 чааска эрэ диэри көҥүллэнэр буолбут. Оттон субуота, өрөбүл күннэргэ уонна чопчу Саҥа дьыллааҕы уһун өрөбүллэргэ, Аҕа дойду көмүскээччилэрин күнүгэр, Дьахтар күнүгэр уонна Кыайыы күнүгэр сарсыарда 08.00 чаастан киэһэ 23.00 чааска диэри атыылыыр быһаарыы ылыллыбыт. Атын бырааһынньыктарга үлэ күнэ түбэстэҕинэ, гыраам да арыгы атыыламмат эбит!

Ону ааһан, Арассыыйа устудьуоннарын күнүгэр, Доруобуйа күнүгэр, Саас уонна Үлэ бырааһынньыгар, Оҕо көмүскэли күнүгэр, Арассыыйа күнүгэр, Ыччат күнүгэр, Ыал, таптал уонна эрэллээх буолуу күнүгэр, Билии күнүгэр, Чөл турук күнүгэр, Норуот сомоҕолоһуутун күнүгэр, РФ Конституциятын күнүгэр уонна оскуоланы бүтэрии тэрээһиннэрин кэмигэр арыгы атыыта эмиэ букатын тохтуур.

Арай эрэстэрээннэргэ, гостиницаларга, тыйаатырдарга арыгылаах утах бириэмэнэн хааччахтаныа суоҕун сөп. Уопсастыбаннай ас эбийиэктэригэр арыгылаах утах киэһэ 23.00 чаас кэннэ атыыламмат гыммыттар.

Ол түмүгэр уобалас үрдүнэн 610 арыгынан эргинэр маҕаһыын баарыттан хайыы үйэ 220 алкомаркет сабыллыбыт! Бэртээхэй ээ? Бу туһунан күбүрүнээтэрдэрэ Георгий Филимонов иһитиннэрбит. Арыгы атыытыттан аккаастанар урбаанньыттарыгар атын табаарынан эргинэргэ, холобур, миэбэл-той атыылыырга чэпчэтии көрүллэр гыммыттара туһалаабыт чинчилээх.

Аны, өйдөөн көрүҥ эрэ, бу да иннинэ, бүтүн Вологда уобалаһын үрдүнэн 610 алкомаркет баар эбит. Билигин онтон 390 хаалбыт. Оттон биһиги биир Дьокуускайбытыгар, 2 ГИС сыһыарыыттан сирдэтэр буоллахха, 309 алкомаркет (филиал) баар! Тэҥнээҥ: Вологда уобалаһа, официальнай чахчынан, 1 114 639 нэһилиэнньэлээх. Дьокуускай куорат олохтооҕо – быһа холуйан, 363 тыһ.! Дьэ, хайдаҕый?

Вологда уобалаһын киин куоратын мээрэ Андрей Накрошаев: “Эрдэ уобалас киин куоратыгар, биһиэхэ, 94 алкомаркет баара. Арыгы атыытын хааччахтааһын киириэҕиттэн 31 хаалла. Бу хаалбыт туочукалар саҥа сокуону төһө-хачча тутуһан үлэлииллэрин кэтээн көрүөхпүт”, – диэбит.

Вологдалар тоҕо эмискэ тура эккирээн маннык быһаарыыга тиийбиттэрэ сэҥээрдэр буолуохтаах. Вологда уобалаһыгар аҥаардас 2024 сылга 7,5 тыһ. киһи өлбүт. Үлэлиир саастаах нэһилиэнньэ олохтон туоруур төрүөтүн 71 бырыһыана (!)  арыгыны кытта сибээстээҕэ быһаарыллыбыт. О.и. сүрэх-тымыр ыарыылаахтары, циррозтаахтары, панкреатиттаахтары, ДТП эчэйбиттэри, бытовой иирсээнтэн суох буолбуттары киллэрбиттэр.

Арыгы атыылыыр маркеттара кэнники 4 сылга үс бүк эбиллибитэ улаханнык дьиксиннэрбит. Күбүрүнээтэрдэрэ: “Арыгы атыыта хас хардыы аайы баар буолбута. Түүннэри итирдэр “наливайкалары” утарсан нэһилиэнньэттэн үгүс туруорсуу киирэрэ”, – диэбитэ баар. Салгыы баран, кини эрэгийиэн ырыынагыттан “Бристоль”, “Красное и Белое” курдук  бөдөҥ алкомаркеттары суох гынарга суоттаналларын иһитиннэрбит.

Тэҥнээ: Вологда куорат, бу дьыл тохсунньу туругунан, 312 420 нэһилиэнньэлээх. 31 алкомаркеттаах.

Дьокуускай – 363 тыһ. нэһилиэнньэлээх, 309 алкомаркеттаах. Итинтэн сыччах “Ремикс” филиала – 61. 

Манна даҕатан эттэххэ, дойду федеральнай сокуонугар олоҕуран, үлэ, өрөбүл күнүттэн тутулуга суох Арассыыйаҕа киэһэ 23.00 чаастан сарсыарда 08.00 чааска диэри арыгы атыыта хааччахтанар. Ону таһынан эрэгийиэннэр бэйэлэрэ эмиэ арыгы атыытыгар хааччаҕы киллэрэр толору бырааптаахтар. 17 эрэгийиэҥҥэ арыгы – 22.00 чаастан  10.00 чааска диэри, аҕыс субъекка  22.00 чаастан 08.00 чааска диэри атыыламмат.

* Вологдаҕа курдук, сууккаҕа икки эрэ чаас арыгы атыыланара көҥүллэнэр сирэ – Чечня. Кинилэргэ сарсыарда эрэ өттүгэр 08.00 чаастан 10.00 чааска диэри атыылыахха сөп. Атын кэмҥэ пиибэ уонна кыра кыраадыстаах утах атыыланар.

* Оттон Тываҕа арыгы күҥҥэ 4 чаас эрэ атыыланар. Сарсыарда 11.00 чаастан күнүс 15.00 чааска диэри.

* Москуба уобалаһыгар бу дьыл балаҕан ыйын 1 күнүттэн элбэх кыбартыыралаах дьиэлэр тиэргэннэригэр тахсар ааннаах атыы эбийиэктэригэр арыгы атыыта олоччу тохтуур буолбут. Бу маннык сокуону уобалас дуумата ылыммыт.

Эбиитин туохха эрэ тэп диэбиттии...

Арассыыйа ИДьМ “Дьокуускайдааҕы салаатын 2-с нүөмэрдээх полиция отделын үлэһиттэрэ “Стоп-алкоголь” диэн эпэрэтиибинэй-профилактическай тэрээһин кэмигэр Киргизияттан төрүттээх 46 саастаах эр киһи Киров уулуссатыгар олорор дьиэ таһыгар арыгы атыылыы сылдьарын  харытыттан харбаабыттар. Бу кини испиирдээх бородууксуйатын “Тойота Аллион” массыынатыгар тиэйэ сылдьан атыылыыр эбит. Киниэхэ Рф КоАп 14.17.1 ыст. 1 ч. олоҕуран, административнай боротокуол толоруллубут. Бу ыстатыйа уохтаах утаҕынан эргинээччигэ 30-тан 50 тыһ. солк. диэри административнай ыстараапка түбэһэрин мэктиэлиир. Ону таһынан атыылыы сылдьар бородууксуйата былдьанар.

Ол да буоллар, “сэмэй ыстыраап” диир оруннаах. Үрүйэлии сүүрүгүрэр үпкэ холоотоххо, ити суума муораҕа хааппыла тэҥэ буоллаҕа.

Дьэ, ити курдук, куоракка арыгынан эргинэр маркет онто суох элбэҕин үрдүнэн, кыраадыстаах утах атыыламмат кэмин тутуу баттаһа, “килиэп булунар” дьарыктаах дьон баара абалаах. Харса суох харыларыттан харбаталаан, кыаллар буоллаҕына, дойдулаахтары дойдуларыгар утаартаан иһиэххэ баара