Гектар туһунан өссө биирдэ…
«Киин куорат» ааҕааччыларын Уһук Илин гектарын тула ыйытыыларыгар хамсаабат баай-дуол тэрилтэтин салайааччыта Олег Пермяков хоруйдуур.
– Урут ылбыт дьон гектар сирдэрин сатаан туттубатах буоллахтарына, ол сир каартаҕа иккистээн көстөр дуо? Бу сирдэригэр иккистээн сайаапка биэрэллэр дуо?
– Урукку сирдэр тахсыбакка сылдьаллара мэһэйдиир буоланнар, ол сири сатаан ылбаккын.
Росреестр кадастровай каартаттан соттордоҕуна эрэ, урукку туһаныллыбатах сирдэр көстүбэт буолаллар. Оннук сири, аһылыннаҕына, саҥаттан ылыахха сөп.
– ИЖС оҥоробут диэн эбии харчы төлөтүү массыанньыктааһын дуо?
– ИЖС оҥорорго харчы төлөбүрэ көрдөнүллүбэт.
– Хаҥалас дэриэбинэтин иһигэр гектарынан сир бэриллэр дуо? Маннык суох ини дии санааттан ыйытабын.
– Дэриэбинэлэр истэригэр Уһук Илиҥҥи гектары ылбаккын. Дэриэбинэ кыраныыссатын таһынан оннук кыра иэннээх сир баар буоллаҕына ылыаххын сөп. ИЖС сир буоларын туһугар, гектаргар дуогабар түһэрсэн сиргин ыллаххына, туһааннаах сайабылыанньа толорон туттараҕын. Ол түмүгэр ханнык көрүҥ сири таларгынан икки сыл иһигэр уларыйыан сөп.
– Туризмынан дьарыктанарга водоохраннай сиргэ гектар бэриллэр дуо?
– Үрэхтэр, өрүстэр кытыллара «водоохраннай зона» диэн сабыылаахтар. Кыра үрэхтэр, күөллэр каартаҕа кытыллара аһаҕастар. Оннук сирдэргэ гектар ылыахха сөп. Ити туризмҥа диэн үрэх, өрүс кытыллари сирдэри арендаҕа аукционунан докумуон хомуйан ылаллар.
– Элбэх дэриэбинэҕэ өбүгэ сиригэр үүтээн туттан бултаан-алтаан, хас да көлүөнэ дьон олороллор даҕаны, сатаан докумуон оҥотторботтор. Маннык түгэҥҥэ тугу гыныахтаахпыный?
– Сиргит каартаҕа атын сиргэ сытар, эбэтэр көстүбэт, эбэтэр докумуона суох буоллаҕына, нэһилиэккит администрациятыгар сайабылыанньа суруйан, докумуоҥҥутун оҥотторуохтааххыт. Сиргитин билиҥҥи сокуонунан докумуоннатыахтааххыт. Бу Уһук Илиҥҥи гектар бырагырааманан туһанан, сиргитин докумуоннатарга туһалаах түгэни мүлчү тутумаҥ.
– Тыа, ойуур сири гектарынан ылбыт киһи, өскөтүн онно баһаар турар түгэнигэр, эппиэтинэһи кини сүгэр дуо?
– Ойуур сири ылбыттар билиҥҥи сокуонунан Ойуур хаһаайыстыбатын үлэһиттэрин кытары сөбүлэҥ түһэрсэҕит. Гектарынан ылбыт сиргэр эрдэттэн уоту утары үлэ оҥоруохтааххын. Холобур, уот ааспат гына сиргэ хоруу, уот барар түгэнигэр, уоту умулларарга күрдьэх, сүгэ, уу баһарга биэдэрэ баара ирдэнэр.
– Дьокуускай куорат таһыгар хайа диэки гектар сир бэриллэрий?
– Дьокуускай эргин, чугаһаабыта, Бүлүүлүүр суол 28 км салгыы Горнай диэки, Покровскайдыыр суол Хаҥалас Төхтүрүн мыраанын үрдүгэр эрэ гектар сири ылыахха сөп. Уонна Намныыр суолга Нам улууһун 1 Хомустааҕыттан антах.
– Билигин гектар ыларга ойуур түгэҕэ, ыраах эрэ сирдэр хааллахтара диэн санаа баар. Оннук оруннаах дуо? Хойутаатаҕым дуу?
– 2016 сылтан бу бырагыраама билигин даҕаны үлэлиир. Дьокуускай куоракка Киров уул., 18 В, 219 офиска кэлэҥҥит сиһилии билсиэххитин сөп.
– Бэйэм ааппар сирдээхпин. Ханнык да бырагыраамаҕа кытта иликпин. Туох даҕаны льготам суох. Гектарга хапсыбатым буолуо дии саныыбын. Туох докумуон ирдэнэрий уонна туох хааччах баарый?
– Уһук гектары ылыыга Арассыыйа гражданина эрэ буолуохтааххын. Атын хааччах суох. Госуслугалаах, пааспардаах буоллаххына, докумуоҥҥа ирдэбил бүтэр.
– Гектар ылбакка сылдьабын. Ханна эрэ библиотекаҕа өссө босхо оҥороллор диэни эмиэ истибитим. Онно анал дьарыктанар исписэлиис үлэлиирэ буолуо дуу?
– Уһук Илиҥҥи гектар ыларга үчүгэйдик толкуйдаан, сүбэлэһэн сири талар ордук. Холобур, этэр библиотекаҕар олорор исписэлиис эн баҕарар сиргин тахсан көрбүт, суол, сырыы баарын билэр дуо? Сиргин хайдах булары, сириҥ ханан турарын чопчу ыйар дуо? Анны, сир ылбытыҥ кэннэ салгыы туох докумуон оҥорорго, тугу-ханна туттарарга сүбэлиир дуо? Бэйэҥ-бэйэҕэр, салгыы тугу гынаргын, ханна бараргын, туох ирдэнэрин билбэккэ хаалаҕын дуу?
Санатар буоллахпытына, бу бырагыраама онус сылын үлэлиир. Бу туһунан «Киин куорат» хаһыакка сиһилии суруйан турабыт:
Сонуннар
Ордук ааҕаллар
