Бэстибээл үлэтин түмүгэ — Кодексаҕа

«Наш Якутск» куораттааҕы бэстибээл түмүктүүр тэрээһинигэр уопсастыбаннай тэрилтэлэр быыстапкалара кэчигирээтэ, нэһилиэнньэҕэ босхо маастар-кылаастар бэрилиннилэр. 
Дьокуускай куорат дьахталларын лигатын 
бэрэссэдээтэлэ Татьяна Дмитриевна Егоровалыын көрсөн кэпсэттибит.

– Татьяна Дмитриевна, уопсастыба олоҕун хайа даҕаны хайысхатыгар дьахтар аймах былыр-былыргыттан баһылыыр оруоллаах диэтэхпитинэ, омнуо буолбатах. «Дьокуускай куорат дьахталларын лигата» уопсастыбаннай түмсүү туһунан кэпсиэҥ иннинэ бастаан бэйэҕин билиһиннэрэргэр  көрдөһөбүт.

– Мин 2023 сылтан Лигаҕа бэрэссэдээтэл буоларга сөбүлэҥ биэрэн үлэлии сылдьабын. Бэйэм «Саха-Золото» ХЭУо сүрүн геологынан үлэлиибин.

Лига 2010 сылтан үлэлиир. Манна куорат 14 уокуругуттан дьахталлар түмсүүлэрэ мустубута. Бастакы салайааччыбыт Марина Сергеевна Силина этэ. Онтон кэлин Елена Афраимовна Борисова, Туяра Николаевна Константинова, Антонина Степановна Титова салайан кэлбиттэрэ.

– Бастакы улахан бырайыактаргыт ханныктарый?

– Инники өттүгэр «лигалар» «Тэрчи» диэн кыһалҕаҕа түбэспит дьахталларга көмөлөһөр тэрилтэни кытта үлэлэһэллэринэн киэҥник биллэр этилэр. Бу тэрилтэҕэ олох очуругар түбэспит дьахталлар кэлэн хонон, психологическай көмө ылан, атахтарыгар туралларыгар инникигэ эрэл ылан бараллара. Бу бырайыак Арассыыйаҕа «Лучшие практики» диэн күрэххэ кыайан, кэлин маннык кииннэр дойду үрдүнэн элбээбиттэрэ уонна ситиһиилээхтик үлэлииллэр даҕаны.

Урукку улахан бырайыактарынан манна эбии «МаМалыш», «Между нами девочками», «Женсоветы за мир и доброту», «Женщины долины Туймаада» ааттыахха сөп.

– Оо, кырдьык даҕаны, ыарахан балаһыанньаҕа түбэспит дьоҥҥо көмө-тирэх буолар олус суолталаах бырайыактар эбит. Оттон кэнники сыллары аҕыннахха, хайдаҕый?

– Кэлин А.С. Титова көҕүлээһининэн быыһыыр этэрээт бөртөлүөтүгэр Февронья Малгина аатын иҥэриитэ буолбута. 2017 сыллаахтан Киин уокурук Дьахталларын сибиэтиттэн М.Н. Амыдаева көҕүлээһининэн Ем. Ярославскай аатынан Саха түмэлигэр «Тепло материнских рук» диэн ааттаах быыстапка сылын аайы буолар.

2021 сылтан үксүн волонтерскай хайысханан үлэлиибит. Ол курдук, «Волонтеры Саха», «Боевые шелкопряды», «Якутия с тобой», «Илии сылааһа», «Волонтеры Туймаады» түмсүүлэри кытта үлэлэһэбит. Ким да туора турбакка, үп-харчы өттүнэн эмиэ өйүүбүт.

2024 сылга олохтоммут «Миссис Лига» диэн күрэх иккис төгүлүн буолан ааста. Көҕүлээччинэн Гагаринскай уокурук Дьахталларын сүбэтин бэрэссэдээтэлэ А.А. Силина буолар. Манна дьахталлар бэйэлэрин талааннарын, дьиэ кэргэн үгэһин көрдөрөллөр. Атын куонкурустартан уратыта диэн, хайаан да оҕолоро, сиэннэрэ кыттыыны ылаллара буолар. Быйылгы куонкуруспутун былырыын «Миссис Лига-2024» аатын сүкпүт Ульяна Скрябина-Умсулҕан Хотун Сайсары уокуругун дьаһалтатын кытта режиссердаан ыытта. Күрэх түмүгүнэн Киин уокурук кыттыылааҕа Туяра Готовцева кыайда.

– Татьяна Дмитриевна, дьэ, аны, «Наш Якутск» бэстибээл туһунан ааҕааччыларбытыгар сырдатыах эрэ. Бастаан хаһан саҕаламмыт, тэриллибит бэстибээлий?

– Бу Дьокуускай куорат уопсастыбаннай тэрилтэлэрин түмэр бэстибээл. Былырыын биһиги настаабынньыкпыт А.С. Титова, куорат Уопсастыбаннай палаататын уонна Олохтоох дьаһалта Уопсастыбаннай сибээскэ уонна ыччат политикатыгар управлениетын көҕүлээһиннэринэн саҕаламмыта.

Бастакы бэстибээл былырыын Орджоникидзе болуоссатыгар куораппыт төрөөбүт күнүгэр буолан ааспыта. Онно сүүрбэччэ уопсастыбаннай тэрилтэ кыттыыны ылбыта. Оттон быйылгы бэстибээл 40-тан тахса тэрилтэни түмтэ.  Ону таһынан уопсайа 200-тэн тахса түмсүүттэн 500-тэн тахса киһи кэлэн стратегическай сессияларга кыттыыны ылан аастылар.

– Стратегическай сессия туох сыаллааҕый?

– Икки нэдиэлэ устата Смарт-библиотекаҕа 13 стратегическай сессия куорат олоҕун араас хайысхаларын хабан ыытылынна. Сессияларга киирбит этиилэр, баҕа санаалар куорат былааныгар киириэхтэрэ диэн эрэллээх Дьокуускайбыт аҕа баһылыга Евгений Николаевичка туттардыбыт.

– Дьокуускай куорат олохтооҕун кодексатыгар бу бэстибээл туох сыһыаннааҕый?

– Бэстибээл өссө биир улахан түмүгүнэн куорат уопсастыбаннай палаататын көҕүлээһининэн суруллубут Дьокуускай куорат олохтооҕун кодексата буолар.

Бу Кодекса ити стратегическай сессияҕа кыттыбыт хас биирдии уопсастыбанньык этиилэрин киллэрбиттэрэ. Олохтоохтор куораппыт туһугар олус ыалдьаллар, кыһаллаллар эбит диэн санааҕа кэллибит.

– Кодекс туһунан туһулаан эттэххинэ.

– Бу Кодекс баар буолбута, кырдьык, олус наадалаах эбит. Манна биһиги куораппыт олохтооҕо хайдах буолуохтааҕын, тулалыыр эйгэтигэр сыһыанын туһунан суруйан таһаардыбыт. Саамай үүнэр көлүөнэҕэ улахан суолталаах буолуо диэн бигэ эрэллээхпит.

Бу улахан бэстибээли ыытарбытыгар куорат Олохтоох дьаһалтатыгар, чуолаан Уопсастыбаннай сибээскэ уонна ыччат политикатыгар управление исписэлииһэ Акулина Полятинскаяҕа уонна патриотическай иитии сулууспатын салайааччыта Светлана Павловаҕа улахан махталбытын тиэрдиэхпитин баҕарабыт.

Бэстибээл сылын аайы өссө улаатан, кэҥээн иһэригэр баҕарабыт. Хас биирдии куорат олохтооҕо уонна ыалдьыта Кодекс тылларын ис дууһатыгар иҥэрэн, куораппыт тупсан иһиэ диэн эрэллээхпит.

– Татьяна Дмитриевна, уопсастыбаннай үлэ диэн – хамнаһа суох үлэ. Эйигинэн сирэйдээн куораппыт уокуруктарын Дьахтар сүбэлэрин актыбыыстарыгар махталбытын тириэрдэн тураммыт чэпчэкитэ суох уопсастыбаннай үлэҕитигэр, үгүс туһалаах бырайыактаргытыгар ситиһиини баҕарабыт.

Хаартыскалар: Дьоруой тиксэриитэ