Айыы кыһатыгар үтүө тыын фонтана арылынна
Лидия Петровна Шамаева, «Айыы кыһата» Национальнай гимназия дириэктэрэ, Арассыыйа үтүөлээх учуутала:
– Биһиги оскуолабытыгар Анатолий Николаевич Павлов-Дабыл тосхолугар олоҕуран оҥоһуллубут «Айыы санаа ситимэ» бырайыак үлэлиир. Онно киирбит санаалары барытын тиһэн, кинигэ таһааттардыбыт. Бу кинигэҕэ биһиги оскуолабыт сэһэнэ сүрдээх үчүгэйдик арыллан сурулунна.

Оттон бу от ыйын саҥатыгар гимназиябыт тиэргэнигэр – хотугу ытык хайа хайысхатыгар – Ийэ кут, уу иччитэ уйаланар ытык миэстэтэ – фонтан арылынна.
Биһиги оскуолабыт дьиэ кэргэҥҥэ, кылааска күннээҕи быһыы-майгы, сэһэн-сэппэн, тутта-хапта сылдьыы Айыы санаанан салайтаран барарыгар сыал-сорук туруорунан үлэлиир. Ол быһыытынан, ыал тиэргэниттэн саҕаланарын курдук, биһиги тиэргэммит 203-с түөлбэҕэ сахалыы сэһэни тутуһан, оскуолабыт тулатын күөх үүнээйинэн киэргэтэр үтүө үгэстээхпит.

Тиэргэммитин «Айыы дайар туоната» диэн ааттааммыт, түөрт хайысхаҕа араараммыт, анал бэлиэлэри туруораммыт, саха толкуйун, өйүн-санаатын тутуһан тэрийэбит. Ол курдук, илин өттүгэр төрөппүттэрбит сэргэ туруорбуттара. Манна сааскы кэмҥэ араас туомнар ыытыллаллар. Соҕуруу өттүгэр сайыҥҥы туом ыытыллар. Арҕаа өттүгэр, киирэр ааммытыгар, ый хонор хайатыгар, таас иччитэ турбута. Айыы санаа ситимэ хас биирдии үөрэнээччигэ алгыс нөҥүө иҥэриллэр.

Хотугу ытык хайа хайысхатыгар Ийэ кут иитиллэр миэстэтэ. Үрүҥ тыына үрүҥ былыт буолан, бу хайаҕа үмүрүйэр диэн өйдөбүлгэ олоҕурар. Манна Айыылар араҥаччылыыллар. Хотугу өттүбүтүгэр туом кыһыҥҥы кэмҥэ оҥоһуллар. Оттон сайыҥҥы кэмҥэ сибэккинэн киэргэнэн салгыны ыраастыы турар уу иччилэрэ биһигини көрө-истэ, арчылыы-араҥаччылыы сылдьалларыгар сүрдээх үчүгэй фонтан оҥоһулунна. Бу оскуолабыт сэһэнин төрдүс харысхал бэлиэтэ – түөрт хайысхаҕа түмүктүүр бэлиэ турда.
Скульптор Ильян Павлов сыл устата оҥордо. Спонсордарбыт – төрөппүттэрбит Петр Борисович, Аида Юрьевна Неустроевтар – үбүлээннэр, фонтаммыт олоххо киирбитигэр махталбыт муҥура суох. Оҕолорбутугар балаҕан ыйын бастакы күнүгэр Билии уотун уматар кэрэ бырааһынньыкпытыгар салгыны ыраастыы туруоҕа. Үтүө тыын фонтанын тула оҕолорбут, төрөппүттэрбит, үлэһиттэрбит сэһэргэһэр-кэпсэтэр миэстэлэрэ буолуо диэн эрэнэбит.
Саха санаата бигэргэнэригэр, олохсуйарыгар, Айыы дайар туонатыгар түөрт хайысхаҕа турбут бэлиэлэрбит араҥаччылыы, харыстыы турдуннар.