2025 сыл бэлиэ түгэннэрэ

Ааһан эрэр сыл куорат олохтоохторугар тугунан өйдөнөн хаалла? Хаһыаппыт бүтэһик нүөмэригэр 2025 сыл бэлиэ түгэннэрин, сүрүн тэрээһиннэрин ахтан-санаан ааһыаҕыҥ. Суруллубут – суоруллубат.

Үбүлүөйдээх сыл норуоту сомоҕолоото

Улуу Кыайыы 80 сылын киэҥ далааһыннаахтык бэлиэтээтибит.  Үгүс тэрээһин өрөгөйдөөх үбүлүөйгэ ананна. Сыл устата араас тэрээһиннэр, култуурунай-маассабай аахсыйалар тиһигин быспакка салҕаннылар.

Дьокуускайга Аҕа дойду Улуу сэриитигэр аналлаах пааматынньыктары, мемориаллары, өйдөбүнньүк дуоскаларын саҥардыы, өрөмүөн, уопсастыбаннай туоналары тупсарыы, көҕөрдүү үлэтэ күргүөмнээхтик ыытылынна. 

Үгэс буолбут «Өйдөбүнньүк чүмэчитэ» аахсыйаҕа 15 тыһ. тахса киһи кытынна. Оттон быйылгы Кыайыы вальсыгар 11 тыһыынчаттан тахса киһи эргийэн, дойду үрдүнэн рекорд олохтоотубут. «Өлбөт үйэлээх полкаҕа» 50-тан тахса тыһыынча киһи сэлэлии хаамта. Кыайыы күнүн уруйдуур оһуокайга 5 тыһ. тахса киһи кытынна.

Өйдүүбүт! Киэн туттабыт! Махтанабыт!

Дьоруой аата умнуллубат

Быйыл Кыайыы күнүн көрсө сахаттан бастакы Сэбиэскэй Сойуус Дьоруойа Федор Попов аатын үйэтитэр пааматынньык аһыллыбыта. Ааптардар: скульптор Павел Чямпин, архитектор Сергей Лукин.

Санатан эттэххэ, 2023 сыллаахха Дьокуускай куоракка Дьоруой аатынан сквер бырайыага Бүтүн Арассыыйатааҕы рейтиннээх куоластааһыҥҥа 10 тыһыынчаттан тахса киһи өйөбүлүн ылбыта. Итиэннэ 2024 сыллаахха «Куорат эйгэтин табыгастаах оҥоруу» федеральнай бырагыраама иитинэн олоххо киирбитэ.

Күүтүүлээх эбийиэк

Быйылгы үөрэх дьылыгар куорат олоҕор эрэ буолбакка, өрөспүүбүлүкэ, ону ааһан бүтүн дойду үрдүнэн инклюзивнай үөрэхтээһин сайдыытыгар дьоһун суолталаах эбийиэк үлэҕэ киирдэ. Ол курдук, балаҕан ыйыгар Адаптивнай үөрэхтээһин комплексын 550 миэстэлээх оскуолата аһыллыбыта.

Манна доруобуйаларыгар хааччахтаах оҕолор үөрэнэллэригэр, эбии дьарыктаналларыгар, ону сэргэ доруобуйаларын бөҕөргөтүнэллэригэр табыгастаах усулуобуйа тэриллибит. 

Эбэ кытыла – дьон-сэргэ сөбүлээн сылдьар туоната

Быйыл сайын куорат сөтүөлүүр сирэ хаһааҥҥытааҕар да эрдэ – бэс ыйын 9 күнүгэр аһыллыбыта. Өҥүрүк куйааска күҥҥэ сыламнаан, астына-дуоһуйа сөтүөлээн абыранныбыт.

Нэһилиэнньэни саҥардыллыбыт пляж биллэ тупсан көрсүбүтэ.  Тротуар тэлгэнэн, парковка, бэлисипиэт ыллыктара оҥоһуллан, «Ийэ уонна оҕо хоһо» арыллан, дьиэ кэргэнинэн сынньанарга, чахчы, бэртээхэй буолбут.  Инникитин куорат сөтүөлүүр сирэ 203-с түөлбэҕэ диэри кэҥиэхтээх.  

Манна эбэн эттэххэ, Роман Дмитриев аатынан кытылга тупсарыы үлэтэ түмүктэнэн, спорду өрө тутар дьон сүүрэн, хааман, сэрээккэлээн, эт-хаан өттүнэн чэбдигирэр сиригэр кубулуйда.

Смарт-поликлиника

Сэтинньи 24 күнүгэр Гагарин уокуругар куорат 2 №-дээх балыыһатын смарт-поликлиниката аһыллыбыта.

Бу Дьокуускай куоракка саамай улахан уонна аныгылыы оборудованиенан хааччыллыылаах поликлиника уопсай иэнэ – 9 тыһ. кв. миэтэрэ кэриҥэ. Симиэнэҕэ 600 киһини көрөр кыамталаах.

Саҥа поликлиника быһа холоон 55 тыһыынча киһини хабара сабаҕаланар – Новопортовской оройуон, Марха, Жатай, Тулагы Киллэм олохтоохторун. 

Эбийиэк Саха Өрөспүүбүлүкэтин уонна «ВИС» бөлөх икки ардыларыгар түһэрсиллибит судаарыстыба-чааһынай партнерство сөбүлэһиитинэн тутуллубутун бэлиэтээн ааһар тоҕоостоох.

«Звезднай» дьоҕус түөлбэҕэ – спорт комплекса

Тохсунньу ыйга «Звезднай» дьоҕус түөлбэҕэ сабыылаах катоктаах элбэх хайысхалаах саҥа спорт комплекса үлэҕэ киирбитэ.

5 тыһ. кв. миэтэрэттэн тахса иэннээх комплекс икки хоккей кортаах, универсальнай спорт саалалаах уонна Саха сиригэр бастакы кёрлинг суоллаах. Манна 10-с №-дээх Оҕо спорт оскуолатыгар дьарыктанар 840 оҕо хоккей, фигурнай хаҥкылааһын, шорт-трек, кёрлинг курдук сонун көрүҥнэри таһынан, үгэс буолбут футболунан, волейболунан, көҥүл тустуунан, боксанан дьарыктанар усулуобуйата тэриллибитэ.

Санатан эттэххэ, эбийиэк «Демография» нацбырайыак «Спорт – олох нуормата» бырайыагынан олоххо киирбитэ.

Инфраструктура сайдыытыгар үбү хомуйуу

Дьокуускай куорат балысханнык улаатар, нэһилиэнньэтэ күн-түүн хаҥыы турар. Биир өттүнэн, бу үчүгэй, ол эрээри социальнай инфраструктураҕа улахан ноҕурууска буолар.

Күн бүгүн киин куорат оскуолалара икки бүк кэриэтэ туолан олороллор.  Үөрэнээччи ахсаана – 57 тыһыынча кэриҥэ. Чуолаан куорат киинигэр быһыы-майгы ордук сытыытык турар – кылааска 35-40 оҕо симиллэн үөрэнэргэ күһэллэр. Дьэ, ол иһин быйыл Олохтоох дьаһалта  инфраструктура сайдыытыгар үбү хомуйууну киллэрэри көҕүлээтэ. Ол инникитин кыһалҕаны быһаарарга көмөлөһүө диэн эрэнэбит.

«Суол» социокултуурунай бырайыак

Алтынньы 15 күнүгэр «Суол» социокултуурунай бырайыак сүрэхтэммитэ. Бу күн QR-куод көмөтүнэн үлэлиир аудиогидтээх «ЯПАК» тэрилтэ 15 оптуобуһа линияҕа тахсыбыта.

Ол курдук, оптуобуһунан айаннаан иһэн «Саха тыла 400» уопсастыбаннай хамсааһын актыбыыстара бэлэмнээбит Дьокуускай куорат төрүттэниитин, Улуу Хоро, Омоҕой Баай, Эллэй, Тыгын Дархан, мусуойга үөр буолбут удаҕан, Чочур Мыраан уонна Шергин шахтатын туһунан былыргы номохтору истэр, Туймаада хочотун туһунан элбэҕи билэр кыахтаммыппыт. Ону талааннаах худуоһунньук Мира Аргунова уруһуйдара киэргэтэллэр.

Маны сэргэ, «Дьокуускай суоппардар харахтарынан» аудиогид тахсыбыта, ол көмөтүнэн күн аайы куораты биир гына тилийэ сүүрэр дьоммут кэпсээннэрин истэбит. Ону эдэр худуоһунньуктар скетчтэрэ ситэрэллэр.

Санатан эттэххэ, «СУОЛ» социокултуурунай бырайыак ВЭБ.РФ корпорация уонна Дьокуускай куорат Олохтоох дьаһалтатын өйөбүлүнэн олоххо киирдэ.

Аудиогидтэри https://suolyakutsk.ru саайтка киирэн көрүөххэ-истиэххэ сөп.

Уопсастыбаннай палаата саҥа састааба үлэлээтэ

Балаҕан ыйын 24 күнүнээҕи мунньахха саҥа састаап талыллыбыта, онно 21 киһи киирбитэ.

Бэрэссэдээтэлинэн Андрей Анатольевич Высоких, солбуйааччыларынан Алеся Эдиковна Кондратьева уонна Афанасий Афанасьевич Федоров буолбуттара.

Санатан эттэххэ, бу иннинээҕи састаап биллиилээх уопсастыбанньык Матвей Иванович Лыткин салалтатынан таһаарыылаахтык үлэлээбитэ.

Куорат олохтооҕун кодексата ылылынна

Арассыыйа Конституциятын күнүгэр Куорат олохтооҕун кодексата бигэргэтиллэн ылылынна.

Дириҥ суолталаах докумуон 12 стратегическай сессия түмүгүнэн оҥоһулунна. Онно куорат уопсастыбанньыктара, тэрилтэлэр салайааччылара уонна Олохтоох дьаһалта үлэһиттэрэ кыттыыны ылбыттара.

990 миэстэлээх саҥа оскуола

Балаҕан ыйын 1 күнүгэр Автодорожнай уокурукка М.Е. Николаев аатынан 40 №-дээх саҥа оскуола үөрүүлээх аһыллыыта буолбута.  Бу күн билии кыһатын боруогун 140 маҥнайгы кылаас үөрэнээччитэ атыллаабыта.

990 миэстэлээх саҥа эбийиэк дойду Бэрэсидьиэнэ Владимир Путин көҕүлээбит «Үөрэхтээһин» национальнай бырайыак чэрчитинэн олоххо киирбитэ. Тутааччы – «ИФК «РФА-Инвест».

«Спортивнай» түөлбэҕэ – икки улахан эбийиэк

Сэтинньи 27 күнүгэр саҥа түөлбэҕэ бастакы социальнай эбийиэк – 43 №-дээх «Улыбка» уһуйаан филиала аһыллыытын үөрүүлээх тэрээһинэ буолбута. 3,7 тыһыынча кв. миэтэрэ иэннээх саҥа дьиэ 240 оҕо сылдьарыгар суоттанан тутуллубута. Манна физкултууранан, музыканан дьарыктанар саалалар, медицина хоһо, галокамера, пищеблок, спорт былаһаакката, о.д.а. барыта баар.

Онтон ахсынньы 20 күнүгэр эмиэ бу түөлбэҕэ иккис бөдөҥ социальнай эбийиэк – элбэх хайысхалаах спорт саалата үөрүүлээх быһыыга-майгыга аһылынна. Бу 2 тыһыынча кэриҥэ кв. миэтэрэ иэннээх эбийиэккэ күннэтэ сүүһүнэн киһи скалодромҥа, тренажернай саалаҕа дьарыктаныаҕа, тустуу, бокса, кикбоксинг секциялара үлэлиэхтэрэ.

Хаартыскалар: yakutskcity.ru саайтан уонна ааптар түһэриилэрэ